Η μετάλλαξη Μαύρο Γριζόπτερο στα καναρίνια χαρακτηρίζεται από "υπεραραίωση" του κεντρικού τμήματος του φτερού με έντονη αραίωση της γκριζόμαυρης ευμελανίνης στα άκρα του φτερού.

Περιγραφή
Ονοματολογία, Πρότυπα

Περιγραφή μαύρων γριζόπτερων καναρινιών

Τα κύρια χαρακτηριστικά της αραίωσης εμφανίζονται στα κινητήρια φτερά, την ουρά και τα καλυπτήρια. Το πτέρωμα έχει περλέ-γκρι απόχρωση ενώ οι άκρες των φτερών είναι γκρι-μαύρες.

Στα κινητήρια και την ουρά η αραίωση του κεντρικού τμήματος σε συνδυασμό με την ευμελανίνη στις άκρες των φτερών δίνει ένα σκούρο γκρι έως μαύρο τελείωμα με το κεντρικό τμήμα του φτερού στο χρώμα της πέρλας.

Τα σκούρα γκρίζα άκρα των κινητήριων φτερών πρέπει να είναι μεγαλύτερα από αυτά των φτερών της ουράς (μισό εκατοστό το πολύ). Μέγιστη αντίθεση ευμελανίνης και χρώματος βάσης για ανάδειξη του σχεδίου. Απουσία φαιομελανίνης.

Το ράμφος, τα πόδια και τα νύχια πρέπει να έχουν γενικά σκούρο χρώμα, με το μαύρο χρώμα να είναι το ιδανικό.

Ονοματολογία

Μαύρα Γκριζόπτερα Λευκά
Μαύρο Γκριζόπτερο Λευκό

Μαύρα Γκριζόπτερα Κίτρινα
Μαύρο Γκριζόπτερο Κίτρινο/Κίτρινο ιβουάρ έντονου και μη έντονου
Μαύρο Γκριζόπτερο Κίτρινο/Κίτρινο ιβουάρ μωσαικού αρσενικό
Μαύρο Γκριζόπτερο Κίτρινο/Κίτρινο ιβουάρ μωσαικού θηλυκό

Μαύρα Γκριζόπτερα Κόκκινα
Μαύρο Γκριζόπτερο Κόκκινο/Κόκκινο ιβουάρ έντονου και μη έντονου
Μαύρο Γκριζόπτερο Κόκκινο/Κόκκινο ιβουάρ μωσαικού αρσενικό (Φώτο 1)
Μαύρο Γκριζόπτερο Κόκκινο/Κόκκινο ιβουάρ μωσαικού θηλυκό

Βαθμολογία 30 (μελανίνη)

Συλλογή φωτογραφιών μαύρων γριζόπτερων

Πρότυπα κρίσης και βαθμολόγηση

EXCELLENT

• Περλέ-γκρι ημικυκλικά σημάδια σε όλο το πτέρωμα με σκούρες γκρίζες άκρες.
• Απουσία φαιομελανίνης.
• Το ράμφος, τα πόδια και τα νύχια είναι πολύ σκούρα.

Βαθμολογία: 29

GOOD

• Όμοιο με ένα εξαιρετικό (EXCELLENT) δείγμα αλλά με κάπως λιγότερο έντονη ευμελανίνη.
• Ελαφρά σημάδια φαιομελανίνης.
• Λιγότερη ακρίβεια στον σχεδιασμό των κινητήριων φτερών και της ουράς.
• Το ράμφος, τα πόδια και τα νύχια είναι πολύ σκούρα.

Βαθμολογία: 27-28

ACCEPTABLE

• Το χρώμα της μελανίνης τείνει προς το σκούρο γκρι.
• Υπερβολική αραίωση της μελανίνης που οδηγεί στην απουσία του απαιτούμενου μοτίβου (spangling).
• Παρουσία ποσότητας φαιομελανίνης.
• Ακαθόριστος σχεδιασμός των φτερών.
• Το ράμφος, τα πόδια και τα νύχια είναι λιγότερο σκούρα.

Βαθμολογία: 24-26

POOR

• Η εμφάνιση του πουλιού βρίσκεται ανάμεσα στο Μαύρο Παστέλ και στο Γριζόπτερο ή το πουλί έχει κακό χρωματισμό μελανίνης.
• Έντονη αραίωση της μελανίνης.
• Ανοιχτόχρωμο ράμφος, πόδια και νύχια.

Βαθμολογία: 18-23

Media gallery Γκριζόπτερων Καναρινιών

Σχετικό περιεχόμενο

Η μετάλλαξη παστέλ στα καναρίνια (Pastel) Τα μελανινικά καναρίνια

Ποια τα σωστά επίπεδα σχετικής υγρασίας του αέρα στον περιβάλλοντα χώρο της φωλιάς κατά τη διάρκεια της αναπαραγωγής πτηνών και πως θα τα διασφαλίσετε.

Πολλές φορές, όσοι ασχολούμαστε με την εκτροφή των πτηνών έχουμε προβληματιστεί σχετικά με τη σωστή θερμοκρασία που πρέπει να έχει ο χώρος, για τον σωστό φωτισμό ή τον κατάλληλο εξαερισμό αν είναι κλειστή η εκτροφή κλπ. Σχεδόν πάντα βρισκόμαστε σε ένα επιπλέον δίλημμα που δημιουργείται κυρίως κατά τη διάρκεια της αναπαραγωγής των πτηνών μας και σχετίζεται με τα σωστά ποσοστά σχετικής υγρασίας* του αέρα στον περιβάλλοντα χώρο της φωλιάς.

Και ενώ έχουν βρεθεί λύσεις για τα περισσότερα προβλήματα, εντούτοις υπάρχουν διάχυτοι προβληματισμοί, απορίες και διχογνωμίες σχετικά με τα ποσοστά της υγρασίας* του αέρα (θα γράφεται ως υγρασία για συντομία) που κρίνονται κατάλληλα και συνεπώς μη επιζήμια αρχικά για τα αυγά της φωλιάς και στη συνέχεια για όλα τα σχετικά με την εκτροφή δρώμενα. Άλλωστε οι συνθήκες στο χώρο μας κατά τη διάρκεια της αναπαραγωγής είναι κάτι το οποίο θα πρέπει να το μελετήσουμε πολύ καλά πριν ξεκινήσουμε.

1. Πόση πρέπει να είναι η υγρασία του χώρου αναπαραγωγής των πτηνών μας;
2. Ποια πρέπει να είναι τα επίπεδα υγρασίας κατά τη διάρκεια της φύλαξης, της επώασης και της εκκόλαψης των αυγών;
3. Πως επηρεάζεται τελικά από τα ποσοστά της υγρασίας η εξέλιξη του εμβρύου μέσα στο αυγό;
4. Μπορούμε να ρυθμίσουμε τα ποσοστά υγρασίας στα επιθυμητά και πως;
5. Πως μπορεί να αλλάξουμε την υγρασία στους εσωτερικοί ή εξωτερικούς εκτροφικούς χώρους;

Αυτά είναι κάποια ερωτήματα που θα βρουν τις κατάλληλες απαντήσεις μέσα σ’ αυτό άρθρο αφού συγκεντρωθούν τα στοιχεία και επιστημονικά δεδομένα που είναι αρχικά απαραίτητα για να τα υποστηρίξουν, ευελπιστώντας όπως πάντα πως μέσα από τη ζύμωση της συζήτησης θα διανθιστούν, θα εμπλουτιστούν και γιατί όχι θα διορθωθούν τα κακώς κείμενα.

Το αυγό ως αναπαραγωγικό "όπλο"

Το αυγό από τη φύση του είναι ένα τέλειο αναπαραγωγικό "εργαλείο" και θα χρειαστεί να θυμηθούμε την εσωτερική άποψή του ώστε να υπάρχει ευκολία κατανόησης του κειμένου. Είναι το "μέσο" που επιτρέπει με την επώαση και κάτω από τις συνθήκες που όλοι γνωρίζουμε την ανάπτυξη της ζωής στο εσωτερικό του και στη συνέχεια με την εκκόλαψη τον ερχομό των νεοσσών.

Κάτι που ίσως λησμονείται από αρκετούς είναι το γεγονός πως τα κελύφη των αυγών είναι πορώδη και επιτρέπουν την "επικοινωνία" του εσωτερικού του αυγού με το περιβάλλον. Συνεπώς, όποια φάση της "ζωής" του κι αν διανύει το αυγό, δέχεται επιρροές από το περιβάλλον του χώρου στον οποίο βρίσκεται. Το ίδιο ευπρόσβλητο είναι και στις επιθέσεις βακτηρίων κλπ που μπορούν να σκοτώσουν τη ζωή μέσα του αν διαπεράσουν την άμυνά του.

Πως επηρεάζει η υγρασία της ατμόσφαιρας τη ζωή μέσα στο αυγό

Αν ζυγίσουμε σε φυσιολογικές κλιματικές συνθήκες καθημερινά ένα αυγό θα διαπιστώσουμε πως σταδιακά θα χάσει βάρος και αρκετά αργότερα θα στεγνώσει αν ωστόσο δεν θα έχει αλλοιωθεί. Η απώλεια σε υγρασία προσδιορίζεται στο 13 - 15% του αρχικού του βάρους, με εξαίρεση μόνο στα αυγά των πουλιών της οικογένειας της στρουθοκαμήλου που η φύση τα έχει εξοπλίσει να συμπεριφέρονται διαφορετικά. [1]

Από τη μέρα έναρξη της επώασης και στην πορεία προς την εκκόλαψη το αυγό εξ αιτίας αυτής της "διαρροής" θα έχει απώλειες στην εσωτερική υγρασία του. Το κενό της υγρασίας που χάνεται, σταδιακά αναπληρώνεται από την αύξηση του όγκου του αέρα που βρίσκεται στον αεροθάλαμο στο εσωτερικό του αυγού. [2]

https://community.petbirds.gr/attachments/69905Η αύξηση του όγκου του αέρα στον αεροθάλαμο είναι ένα ακόμη πολύτιμο όπλο της φύσης που στην καταλληλότερη χρονικά στιγμή, την ώρα δηλαδή που ο νεοσσός τρυπάει αρχικά τη μεμβράνη και ετοιμάζεται να βγει στη ζωή, έχει τον σωστά απαιτητό όγκο για να καλύψει τις αρχικές ανάγκες του.

Δηλαδή, η στιγμή που το έμβρυο χρειάζεται όσο το δυνατό περισσότερο οξυγόνο για την τελική του προσπάθεια να έρθει στον κόσμο μας, συμπίπτει με τη στιγμή που ο αεροθάλαμος έχει και το μεγαλύτερο δυνατό όγκο!

Αν τώρα το περιβάλλον έχει χαμηλά ποσοστά υγρασίας τότε οι απώλειες μεγαλώνουν στερώντας σημαντικό ποσοστό από την εσωτερική "υγρασία" του αυγού, ελαττώνοντας και τις πηγές (ποσότητα) τροφοδοσίας στον αναπτυσσόμενο νεοσσό. Αν αυτές οι απώλειες είναι μικρές η φύση για ασφάλεια θα δώσει εντολή να επιταχυνθεί η στιγμή της εκκόλαψης. Αντίθετα αν οι απώλειες είναι μεγάλες θα επιφέρουν την διακοπή της ζωής του νεοσσού. [3]

Τώρα αν η υγρασία κατά τη διάρκεια επώασης ήταν υπερβολικά μεγάλη, οι απώλειες στο αυγό θα είναι ελάχιστες και ο νεοσσός θα αναπτυχθεί και θα μεγαλώσει περισσότερο. Όλα αυτά όμως συντελούν στην μείωση του απαραίτητου όγκου αέρα στον αεροθάλαμο του αυγού, περιορίζοντας χρονικά το περιθώριο "απόδρασης" του νεοσσού από το κέλυφος, αλλά μειώνοντας και τη δυνατότητα περιστροφής του στον αυστηρά συγκεκριμένο χώρο του αυγού.

Και πάλι η φύση αν "διαβάσει" μικρές διαφοροποιήσεις προστατεύει το έμβρυο επιταχύνοντας τη στιγμή της εκκόλαψης. Αν όμως είναι τελικά μεγαλύτερες, ο νεοσσός χάνει τελικά τη ζωή του κυριολεκτικά την τελευταία στιγμή, από ασφυξία που προέρχεται είτε από έλλειψη αέρα είτε από έλλειψη χώρου.

Αν στο μέλλον δούμε τρυπημένο - λίγο σπασμένο το αυγό "pipped egg" και το νεοσσό νεκρό, θα ξέρουμε την αιτία που το προκάλεσε.

Σχετικά με τα παραπάνω, η πρόταση των ειδικών είναι πως μια ελαφρώς χαμηλότερη σε ποσοστό υγρασία κατά την περίοδο επώασης είναι λιγότερο καταστροφική από ό,τι ένα ελαφρώς υψηλότερο από το ιδανικό επίπεδο υγρασίας. [2]

Ποια είναι η σωστή για τα αυγά υγρασία κατά περίπτωση

Η σωστή υγρασία για το περιβάλλον που βρίσκεται η φωλιά και κατά συνέπεια και για τα αυγά που περιέχονται σ’ αυτή διαφοροποιείται. Για την ακρίβεια είναι αλληλοεξαρτώμενη από πολλούς παράγοντες όπως η θερμοκρασία ξηρού θερμομέτρου*, η θερμοκρασία υγρού θερμομέτρου*, η θερμοκρασία του σημείου δρόσου*, το ποσοστό κορεσμού* αέρα, του δείκτη δυσφορίας* και ένα σωρό εξειδικευμένα και πολύ πιθανόν άχρηστα για τους περισσότερους τεχνικά χαρακτηριστικά.

Λαμβάνοντας όμως υπόψη τα παραπάνω θα πρέπει να θυμόμαστε πως άλλα είναι τα ποσοστά της ιδανικής υγρασίας για τη φύλαξη των προς επώαση αυγών, άλλα κατά τη διάρκεια της επώασής τους και άλλα ασφαλώς για τις τελευταίες 36 ώρες από την πιθανολογούμενη στιγμή εκκόλαψης.

1. Η υγρασία στο χώρο φύλαξης των αυγών

Ο χώρος φύλαξης των αυγών θα πρέπει αρχικά να παρέχει ασφάλεια από ατυχήματα και στη συνέχεια τις σωστές συνθήκες που απαιτούνται ώστε να μην υπάρχει κίνδυνος καταστροφής της ζωής μέσα τους.

Ο χώρος αποθήκευσης θα πρέπει να έχει υγρασία από 65 έως 75%. Μικρότερα ποσοστά στην υγρασία του χώρου φύλαξης αφυδατώνουν γρηγορότερα το αυγό ενώ υψηλότερα θέτουν τ’ αυγά σε κίνδυνο ανάπτυξης μυκήτων. [4][5]

Θα πρέπει να αναφέρουμε πως και η θερμοκρασία στο χώρο φύλαξης των αυγών πρέπει να είναι χαμηλή και να κυμαίνεται μεταξύ 12-16οC ώστε να επιμηκύνεται κάπως κι ο χρόνος αποθήκευσης χωρίς να κινδυνεύει η ζωή. Όσο αυξάνεται η θερμοκρασία του χώρου τόσο μειώνονται οι μέρες ασφαλούς φύλαξης. Οι 24οC θεωρείται ως μέγιστη αποδεκτή για τη φύλαξη των αυγών θερμοκρασία για μια ημέρα. Από κει και πάνω το βλαστοκύτταρο ξεκινά και αναπτύσσεται ανώμαλα (εμβρυοβλάστηση).

Κατά την επώαση το έμβρυο αναπτύσσεται "φυσιολογικά" αλλά τελικά ο νεοσσός θα πεθάνει κυριολεκτικά στο τέλος, δηλαδή στη φάση της εκκόλαψης. [4][6] Ανάλογα ασφαλώς με το είδος των πτηνών είναι προτιμότερο τα αυγά να μην διατηρούνται για περισσότερο από 7 ημέρες παρ’ ότι δύναται να κρατηθούν ενεργά μέχρι και τη 14η ημέρα. Προϊόντος του χρόνου (περισσότερες από 7 μέρες) η αποτελεσματικότητα της εκκόλαψης μειώνεται σημαντικά, τα θρεπτικά συστατικά αλλοιώνονται, ενώ οι μεμβράνες σταδιακά αποσυντίθενται. Έτσι τελικά το έμβρυο δύσκολα θα αποφύγει το θάνατο. [7]

Επίσης όσο αυξάνεται ο χρόνος αποθήκευσης τόσο απαραίτητη γίνεται η ορθή στάση τοποθέτηση (ο αεροθάλαμος πάνω) αλλά και το γύρισμα των αυγών μια και θέλουμε τον κρόκο - λέκιθο να κινείται. Σε διαφορετική περίπτωση θα κολλήσει και θα καταστραφεί το αυγό.

Οι τρεις ή τέσσερις το πολύ μέρες που φυσιολογικά απαιτούνται για τη φύλαξη των αυγών στα περισσότερα ωδικά πτηνά είναι από τις πιο εύκολες περιπτώσεις αρκεί η θερμοκρασία να μην ξεπερνά τους 18οC.

Αντιπροσωπευτικός είναι και ο πίνακας που συσχετίζει και τις ημέρες αποθήκευσης ανάλογα με τη θερμοκρασία και την υγρασία του περιβάλλοντος χώρου. [8]

Προσοχή Σημαντικό και θανατηφόρο για το έμβρυο λάθος μπορεί να αποδειχτεί η φύλαξη των αυγών σε μείγμα σπόρων, που ενώ μας προσφέρουν ασφάλεια φύλαξης λόγω της μορφής τους, εντούτοις απορροφούν λόγω της ξηρότητάς τους όχι μόνο την υγρασία του περιβάλλοντος αέρα στο χώρο αλλά ακόμη κι αυτής των αυγών.

2. Η υγρασία κατά την επώαση των αυγών

Ο χώρος επώασης των αυγών θα πρέπει να βοηθά το θηλυκό καναρίνι σε όλα τα θέματα συμπεριλαμβανομένων και της υγρασίας. Η υψηλή υγρασία όπως και στον άνθρωπο μπορεί σε συνδυασμό με τη θερμοκρασία να φέρει την ίδια δυσφορία που θα νοιώθαμε κι εμείς. Κι όσο τέλειο κι αν είναι το εξαιρετικά θερμομονωτικό πτέρωμα των πουλιών δεν αποκλείει τις μεταβολές που στις μεγάλες τιμές ίσως αποδειχθούν θανατηφόρες.

Δεν είναι τυχαίο που οι μητέρες δεν εγκαταλείπουν τα επωάζοντα αυγά τους ακόμη κι όταν οι θερμοκρασίες ξεπερνούν αυτές της επώασης. Είναι στιγμές που τις βλέπουμε να στέκονται χωρίς να ακουμπούν τα αυγά, να τα γυρίζουν συχνότερα και γενικά να χρησιμοποιούν όλες τις γνώσεις που η φύση μέσω της εξέλιξης τους χάρισε.

Για να αποφευχθούν τα παραπάνω προβλήματα θα πρέπει λοιπόν η υγρασία κατά τη διάρκεια της επώασης είναι να στα φυσιολογικά επίπεδα και να κυμαίνεται κοντά στο 45-60%. Σε καμία περίπτωση όμως η υγρασία δεν πρέπει να κατέβει από το 25-30% γιατί θα είναι μοιραίο για ολόκληρη τη φωλιά [9] Συνεπώς και ο χρόνος που θα κάνουμε ωοσκόπηση θα πρέπει να είναι περιορισμένος.

Ενδεικτικά το ποσοστό υγρασίας κατά την διάρκεια της επώασης για την κότα και τη γαλοπούλα είναι 52-62% για τον φασιανό 38-43% και την πέρδικα 56-62%. Για το ορτύκι 60-65%, για τα καναρίνια, budgie και Gouldians 60%, ενώ για τη στρουθοκάμηλο που ανήκει στις "εξαιρέσεις" λόγω περιβάλλοντος 25-35% κλπ.

Τα υπόλοιπα θα τα αναλάβει η μητέρα. [5][6][9]

3. Η υγρασία κατά την εκκόλαψη των αυγών

Τις τελευταίες 36 ώρες η υγρασία θα πρέπει να ανέβει αρκετά και να διατηρείται μεταξύ του 70 και 75% για τα περισσότερα ωδικά πτηνά ώστε να αποφευχθεί η αφυδάτωση των αυγών, το στέγνωμα και κατά συνέπεια η σκλήρυνση της μεμβράνης κατά τη διάρκεια της εκκόλαψης. [10] Η σχετική υγρασία αυτή προτείνεται κυρίως από πτηνίατρους αλλά και από τους κατασκευαστές μηχανών επώασης. [11]

Γνωρίζουμε άλλωστε πως η διάρκεια εκκόλαψης διαφοροποιείται ανάλογα με την περίπτωση του νεοσσού ακόμη και στην ίδια φωλιά και διαρκεί από ελάχιστα λεπτά μέχρι και πολύ περισσότερο. Το μαλακό κέλυφος βοηθά τους νεοσσούς να αποδράσουν απ' το αυγό.

Αν έχουμε αφήσει τα αυγά στη φωλιά και στο τέλος δούμε πάνω στα πουλάκια κολλημένα είτε τα τσόφλια του αυγού είτε τη μεμβράνη του, τότε σίγουρα θα πρέπει να ανεβάσουμε τη χαμηλή υγρασία του χώρου μας.

Ο ρόλος της κλώσας στις συνθήκες της φωλιάς

Όλα τα πιο πάνω σχετικά με την υγρασία διαδραματίζονται στο χώρο κοντά στη φωλιά και στα αυγά γιατί από κει και μετά αρχίζει ο απίθανος ρόλος της μητέρας κλώσας. Αυτή τελικά είναι το βαρόμετρο που καθορίζει τις συνθήκες που επικρατούν μέσα στη φωλιά. Είναι ο φυσικός "κλιματισμός" που θα δημιουργήσει τις συνθήκες που χρειάζονται τα "μωρά" της για να έρθουν δυνατά και με πλήρη υγεία στη ζωή.

Στις κρύες μέρες θα σκεπάσει καλά τη φωλιά και θα περιορίσει τις εξόδους της στις απολύτως απαραίτητες, στερώντας από τον οργανισμό της ακόμη και την ενέργεια που της παρέχει η τροφή. Δεν είναι λίγες οι φορές που βλέπουμε τη μητέρα μέσα από την φωλιά να εκλιπαρεί το αρσενικό να της προσφέρει μερικές πολύτιμες τροφικές "μπουκιές" ενέργειας προκειμένου να παραμείνει στη φωλιά της. Η ίδια στέκεται όρθια και προστατεύει τα αυγά στις υψηλές θερμοκρασίες γυρίζοντάς τα συχνότερα για να αποτρέψει το θάνατο των εμβρύων της.

Μετρήσεις στη φωλιά

Με αφορμή την καθυστέρηση στην επώαση κάποιων μικρών τα προηγούμενα χρόνια τοποθέτησα αρχικά θερμόμετρο σε κάποιες φωλιές για να παρατηρώ τις θερμοκρασίες στην προσπάθεια να εξηγήσω τα σφάλματα και τα λάθη όπως τα έγραψα στο άρθρο Ωοσκόπηση - Να αφαιρέσω τ' αυγά από τη φωλιά;

Με ένα υγρασιόμετρο που διασκεύασα κατάλληλα, τοποθετώντας τον αισθητήρα του σε ομοίωμα αυγού για να μην δημιουργήσω μεγάλη όχληση στη φωλιά που εκ του αποτελέσματος τελικά λειτούργησε έκανα μετρήσεις που έγιναν πιο συστηματικά τα δύο τελευταία χρόνια.

Πραγματοποιήθηκαν μετρήσεις σε διαφορετικές φωλιές καναρινιών, σε όλο τα φάσμα της επώασης και της εκκόλαψης κρατώντας στοιχεία στο προσωπικό μου αρχείο, τόσο για τη θερμοκρασία της φωλιάς όσο και για το ποσοστό υγρασίας στον αέρα που μεσολαβεί ανάμεσα στα αυγά και στο κορμί της.

Ως "δείγμα" χρησιμοποιήθηκαν περισσότερες από 50 φωλιές από το Φεβρουάριο έως και τον Απρίλιο, όταν δηλαδή η εκτροφή μου βρίσκεται σε αναπαραγωγή.

Γνωρίζω ασφαλώς πως για να εξαχθούν αδιαμφισβήτητα συμπεράσματα χρειάζεται, καταλληλότερος εξοπλισμός με μικρότερα σφάλματα μετρήσεων, μεγαλύτερο εύρος στο δείγμα των μετρήσεων, περισσότερα χρόνια εφαρμογής της προσπάθειας όπως επίσης και διαφορετικές συνθήκες στο χώρο εκτροφής.

Συνεπώς δεν θα ήθελα να χαρακτηριστεί ως έρευνα αλλά ως παρατήρηση και μελέτη κάποιων ενδείξεων και μετρήσεων. Παρ' όλα αυτά οι μετρήσεις είναι αριθμοί που συγκριτικά δε σφάλλουν και καταθέτουν κάπως ποιο αντικειμενικά τα στοιχεία σε όλους μας.

Στις μετρήσεις αυτές αξιοσημείωτη ήταν η σταθερότητα των συνθηκών που επικρατούσαν στα αυγά που βρίσκονταν κάτω από την κανάρα. Έφτασα κάποιες στιγμές στο σημείο να ανησυχώ για την καλή λειτουργία των ψηφιακών οργάνων που χρησιμοποιούσα.

Μερικές παρατηρήσεις

1. Η υγρασία που μας ενδιαφέρει κατά τη διάρκεια της επώασης ήταν 55-65% (απίθανα τέλειες συνθήκες).
2. Στις περιπτώσεις που κλωσούσαν ομοιώματα ακόμη και μετά την 15η μέρα οι συνθήκες αυτές δεν άλλαξαν.
3. Στη φωλιά παρατηρήθηκε αύξηση της υγρασίας που έφτασε από 68 μέχρι και 73% το βράδυ της παραμονής της εκκόλαψης των αυγών!

Κι εδώ για μια ακόμη φορά η φύση μας δείχνει το μεγαλείο της ακριβώς τη στιγμή που πρέπει. Η "επικοινωνία" της μητέρας με το έμβρυο μέσα στο αυγό είναι συνεχής κυρίως με δονήσεις, ενώ τις τελευταίες ώρες περιλαμβάνει και ήχους που ασφαλώς σηματοδοτούν και το έναυσμα της εξωτερικής βοήθειας. Πρόκειται για ένα "τσιπ" που βγαίνει από το αυγό.

Με "μηχανισμό" που δύσκολα εξηγείται, οι κλώσες ανεβάζουν την υγρασία στα επίπεδα που από τη φύση πρέπει να υπάρχουν για να βοηθήσουν τα μικρά τους να έρθουν στον κόσμο μας.

Πως μπορούμε να βοηθήσουμε

Εύλογα δημιουργείται η απορία. Πως θα μπορούσαμε εμείς να βοηθήσουμε την κλώσα σε αυτό τον αγώνα της;

Η υποχρέωση του εκτροφέα σχετικά με την υγρασία στο χώρο εκτροφής είναι να προσπαθεί να κάνει αναπαραγωγή όταν η υγρασία είναι σε φυσιολογικά επίπεδα, για να μην καταπονείται ο οργανισμός τους μαχόμενος κόντρα σ' αυτή.

Η τεχνολογία βοηθά και τα πράγματα γίνονται εύκολα στους κλειστούς χώρους εκτροφής αν ασφαλώς χρησιμοποιούνται κλιματιστικές μονάδες και υγραντήρες, ενώ δυσκολεύουν απίθανα αν χρησιμοποιούνται συσκευές θέρμανσης που "ξηραίνουν" την ατμόσφαιρα. Ταυτόχρονα μια μπανιέρα με νερό την παραμονή της εκκόλαψης θα δώσει την παραπάνω υγρασία στα αυγά μέσω των φτερών της μητέρας που πιθανότατα θα την χρησιμοποιήσει.

Το μπάνιο για πολλούς εκτροφείς δεν απουσιάζει και κατά την περίοδο επώασης κόντρα σε "προκαταλήψεις" που χρόνια υπάρχουν για το "ξεπύρωμα" της κλώσας.

Για τις εκτροφές που βρίσκονται στο περιβάλλον η βοήθεια όμως είναι περισσότερο δύσκολη. Στην ουσία όλα αρχίζουν και σταματούν στις συνθήκες που επικρατούν ανά περιοχή, εποχή και κλίμα.
Τα προβλήματα ελαχιστοποιούνται αν περιορίσουμε την αναπαραγωγή μας στους μήνες που η φύση την έχει ορίσει ως αναπαραγωγικούς και οι συνθήκες είναι περισσότερο κατάλληλες.

Λάθη και παρανοήσεις

Η αύξηση της υγρασίας σε ένα χώρο μπορεί να γίνει μόνο με την προσθήκη υδρατμών που προέρχονται κυρίως από εξάτμιση νερού. Πολλές όμως φορές υπάρχει παρανόηση γιατί τα επιθυμητά αλλά πολύ ψηλά ποσοστά υγρασίας που απαιτεί η αναπαραγωγή η εξάτμιση του νερού με φυσικό τρόπο είναι περιορισμένη έως ανύπαρκτη, γιατί σε μια ατμόσφαιρα που είναι σχεδόν κορεσμένη* προσπαθούμε εμείς να προσθέσουμε υγρασία με εξάτμιση που εκ των πραγμάτων είναι αδύνατη.

Οι βρεγμένες πετσέτες και τα δοχεία με νερό κοντά στους κλωβούς αναπαραγωγής στην πραγματικότητα δεν μπορούν να προσφέρουν παρά απείρως ελάχιστα στην αύξηση της υγρασίας του χώρου κοντά στη φωλιά.

Αντίθετα ένα βρεγμένο πανί πάνω σε ροή αέρα προσφέρει πολύ περισσότερα μια και συντελείτε εξάτμιση με "βίαιο" τρόπο. Εξάτμιση και συνεπώς αύξηση της υγρασία μπορούμε να έχουμε και με το βρασμό νερού σε σκεύος κοντά στο χώρο που μας ενδιαφέρει.

Όμως και οι δύο τρόποι δίνουν λύση εξαιρετικά προσωρινή μια και οι επιπρόσθετοι υδρατμοί θα συμπυκνωθούν σύντομα όταν ο αέρας έρθει σε επαφή με τις ψυχρότερες επιφάνειες του χώρου μας όπως υαλοπίνακες, μεταλλικές επιφάνειες κλπ.

Ομοίως και το ψέκασμα των αυγών με νερό ενώ προσφέρει άμεσα περισσότερη υγρασία στη φωλιά, εντούτοις μακροπρόθεσμα γίνεται θανάσιμη παγίδα επειδή το υλικό της φωλιάς απορροφά μεγάλο μέρος της υγρασίας και με τη ζέστη από τη μητέρα γίνεται εστία ανάπτυξης βακτηριδίων, μυκήτων κλπ με τραγικές τις περισσότερες φορές συνέπειες για τα έμβρυα.

Χρήσιμοι όροι για την κατανόηση του άρθρου

• Υγρασία: Το ποσό των υδρατμών που υπάρχει στην ατμόσφαιρα.
• Σχετική υγρασία: Η σύγκριση του ποσού των υδρατμών ορισμένου όγκου ατμοσφαιρικού αέρα, προς το μεγαλύτερο δυνατό ποσό υδρατμών που μπορεί να συγκρατήσει.
• Κορεσμένος: Χαρακτηρίζεται ο αέρας που έχει «γεμίσει» από υδρατμούς και αδυνατεί να απορροφήσει περισσότερους.
• Σημείο Δρόσου: Είναι η κατάσταση θερμοκρασίας που έχει ο αέρας και που αν ψυχθεί έστω και ελάχιστα η υγρασία που περιέχει συμπυκνώνεται και υγροποιείται.
• Δείκτης δυσφορίας: Μας δείχνει «πόσο ζέστη αισθανόμαστε πραγματικά» σε συνδυασμό της τρέχουσας θερμοκρασίας και της σχετικής υγρασίας του αέρα.

Σχετικό περιεχόμενο

Θερμοκρασία και υγρασία την περίοδο επώασης καναρινιών Μπορούμε να αλλάξουμε την υγρασία στη φωλιά και πως; Συνθήκες αναπαραγωγής στο εκτροφείο πτηνών

Ακόμη κι αν τα νεογέννητα καναρίνια να φαίνονται σε πολλούς ίδια, είναι εφικτό να διακρίνουμε από τις πρώτες ώρες της ζωής τους εμφανισιακά χαρακτηριστικά που θα έχουν στην ενήλικη ζωή τους.

Σχεδόν πάντα στεκόμαστε εκστασιασμένοι μπροστά στη θέα του θαύματος που συντελείται σε μια φωλιά πουλιών παρακολουθώντας τα να αγωνίζονται να σπάσουν το αυγό, να απαλλαγούν από το κέλυφος και να έρθουν στη ζωή. Στη συνέχεια τα βλέπουμε μέρα με τη μέρα να μεγαλώνουν για να φτάσει η στιγμή να τα καμαρώσουμε ντυμένα και ολοκληρωμένα πουλιά να στέκονται και να μας κοιτούν με κάποια από αυτά από την πρώτη θέση των εκθέσεων που διαγωνίστηκαν.

Στις πρώτες κρίσιμες ώρες της ζωής των νεοσσών υπάρχουν πολύτιμα στοιχεία, "σημάδια" και "χαρακτηριστικά" που θα πρέπει ο εκτροφέας τους αρχικά να τα διακρίνει, στη συνέχεια να τα αναγνωρίσει και ασφαλώς να τα καταγράψει στο αρχείο του, είτε για να μην χαθούν όπως συμβαίνει κάποιες φορές καθώς μεγαλώνουν τα πουλιά, είτε γιατί έχει αδημονία και βιασύνη να τα διαπιστώσει όπως για παράδειγμα συμβαίνει με το καπέλο στα λοφιοφόρα καναρίνια.

Τα σημάδια αυτά είναι ας πούμε κοινό μυστικό στους έμπειρους εκτροφείς αλλά απουσιάζουν σχεδόν πάντα από τον λιγότερο πληροφορημένο εκτροφέα και στις περισσότερες περιπτώσεις χάνονται γιατί είτε δεν παρατηρήθηκαν, είτε γιατί διέφυγαν προσοχής, είτε γιατί πολύ απλά δεν καταγράφηκαν και δεν αρχειοθετήθηκαν λόγω έλλειψης γνώσης.

Και αν αυτά τα πολύτιμα "χαρακτηριστικά" παραμείνουν ορατά, υπάρχουν δηλαδή στο φαινότυπο του πουλιού, τότε δεν υπάρχει "ζημιά". Για τα πουλιά όμως που γενετικά κουβαλούν - φέρουν αυτών των χαρακτηριστικών (φορείς) και που σύντομα θα χαθούν ως πληροφορίες επειδή θα "καλυφθούν", τότε η ζημιά είναι ανεπανόρθωτη.

Θα προσπαθήσω να καλύψω κάποιες τέτοιες περιπτώσεις που γνωρίζω ευελπιστώντας στη συνεργασία των άλλων εκτροφέων και στη συνδρομή τους με φωτογραφικό υλικό μια κι αυτό που διαθέτω περιέχει τα πουλιά που εκτρέφω και που ασφαλώς δεν καλύπτουν ολοκληρωμένα το θέμα.

Τα κόκκινα μάτια στις μεταλλάξεις "Ino"

Λέγοντας ino καλύπτουμε όλες τις περιπτώσεις κόκκινων ματιών που υπάρχουν στα λιποχρωμικά καναρίνια όπως τα λευκά albino, τα κίτρινα lutino και τα κόκκινα rubino. Πρόκειται για πολύ ξέχωρες μεταλλάξεις καναρινιών με όμορφη και ιδιαίτερη παρουσία στις εκθέσεις αλλά κυρίως περιζήτητες λόγω της ιδιαιτερότητάς τους από τους εκτροφείς.

Σε κάποιες από τις επιλογές ζευγαρώματος αυτής της μετάλλαξης παρουσιάζονται φορείς που ενώ δεν έχουν κόκκινα μάτια εν τούτοις υπάρχει ενδεχόμενο να παρουσιαστούν στα μικρά τους και κει θα πρέπει ο εκτροφέας να ρίξει μια "δεύτερη" και πιο προσεκτική ματιά στους νεοσσούς της φωλιάς, να εντοπίσει και να σημαδέψει μέχρι να περαστούν τα δαχτυλίδια, αυτά τα πουλιά.

Αν διαφύγει της προσοχής του εκτροφέα, όπως είναι αναμενόμενο αυτή η πληροφορία θα χαθεί μαζί με την αναμενόμενη αλλαγή στο χρωματισμό του ματιού αυτών των πουλιών.

Στη φωτογραφία ο πάνω και αριστερά νεοσσός είναι φορέας rubino.

Παρουσιάστηκε στην εκτροφή μου απροσδόκητα μια και δεν είχα στοιχεία για τον ένα γεννήτορα. Ο νεοσσός κράτησε το κόκκινο στα μάτια του μόνο για την πρώτη βδομάδα της ζωής του και στη συνέχεια το χαρακτηριστικό αυτό χάθηκε. Φυσικά με την σωστή παρατήρηση, καταγραφή και με τις σωστές επιλογές στις επόμενες εκτροφικές προσπάθειες που έκανα, κατάφερα τελικά να υπάρχουν τα κόκκινα μάτια σε δυο νεοσσούς κόκκινου μωσαϊκού.

Δύο πανέμορφα και εκπληκτικά πουλιά rubino που προήλθαν ουσιαστικά από "τυχαία" επιλογή λίγα χρόνια νωρίτερα.

Τα λοφιοφόρα (σκουφάτα) καναρίνια στη φωλιά

Για την περίπτωση των "σκουφάτων" καναρινιών και ειδικά για τα Γερμανικά λοφιοφόρα (Huppe Allemand) στα οποία έχω ιδιαίτερη αδυναμία, τα πράγματα είναι λίγο πολύ αποσαφηνισμένα. Από τα πρώτα λεπτά της ζωής τους μπορούμε να γνωρίζουμε ποιο από τα μικρά θα έχει σκουφάκι και ποιο όχι.

Φυσικά ο φαινότυπος αυτών των πουλιών θα είναι εύκολα ορατός λίγες μέρες αργότερα όταν θα αρχίσει η πτεροφυία, αλλά μια καλή παρατήρηση στη φωλιά θα μας δώσει τις πληροφορίες αυτές πολύ νωρίτερα. Σχεδόν αμέσως μόλις στεγνώσει το φτέρωμα από το αυγό ο νεοσσός, μας δείχνει αν μεγαλώνοντας θα έχει καπέλο ή όχι.

Είναι εύκολο να διακρίνουμε τον λοφιοφόρο νεοσσό, αυτόν δηλαδή που στη συνέχεια θα έχει καπέλο, γιατί γεννιέται με το κεφάλι του εντελώς γυμνό σε σχέση με τους άλλους που έχουν φτερά στο κρανίο τους.

Στη φωτογραφία που βλέπουμε μια φωλιά λευκών λοφιοφόρων (Huppe Allemand) καναρινιών που στο κέντρο δεσπόζουν οι δύο νεοσσοί που έχουν καπέλο και περιμετρικά είναι οι υπόλοιποι τρεις που δεν έχουν.

Έντονο ή χιονέ και μαλακό ή σκληρό φτέρωμα

Μέσω της παρατήρησης των νεοσσών είναι εύκολο να ξεχωρίσουμε από την αρχή και τα χαρακτηριστικά εμφάνισης των πουλιών, όπως για παράδειγμα αν θα έχουν έντονο ή χιονέ τύπο φτερώματος.

Δείτε επίσης: Έλεγχος τύπου πτερώματος καναρινιών πριν το ζευγάρωμα

Με την ίδια λογική έχουμε τη δυνατότητα να ξεχωρίσουμε και τη σκληρότητα του φτερώματος των πουλιών σχεδόν αμέσως, να καταγραφεί και αφού φυσικά μελλοντικά ελεγχθεί και διασταυρωθεί να χρησιμοποιηθεί στις επιλογές μας. Μπορούμε να γνωρίζουμε λοιπόν αν πρόκειται για σκληρόφτερο ή μαλακόφτερο καναρίνι κάτι που είναι πολύτιμο να γνωρίζουμε στις επιλογές των ζευγαριών μας.

Φυσικά για τα παραπάνω χρειάζεται να υπάρχει η ικανότητα από τον εκτροφέα, απαιτείται πολύ προσοχή στην παρατήρηση και ενέχεται να υπάρχει και ένα ποσοστό λάθους. Το λάθος όπως είναι λογικό, εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την εμπειρία του εκτροφέα αλλά και από άλλες γενετικές διαφοροποιήσεις που μπορούμε να αντιμετωπίσουμε. Η επέκταση όμως σε πληροφορίες αυτών των περιπτώσεων ξεφεύγει από τους στόχους αυτού του άρθρου.

Στα εντόνου χρωματισμού πτερώματα που συνήθως είναι και περισσότερο σκληρά (όχι πάντα), οι νεοσσοί παρουσιάζονται περισσότερο γυμνοί σε σχέση πάντα με τα αδέρφια τους που έχουν "χιονέ" και πιο μαλακό φτέρωμα.

Στη φωτογραφία παρουσιάζονται δύο κόκκινοι λιποχρωμικοί νεοσσοί και μπορούμε εύκολα να ξεχωρίσουμε τον "χιονέ" νεοσσό με μαλακό φτέρωμα που βρίσκεται στα αριστερά από το έντονο και σκληρό φτέρωμα του νεοσσού που βρίσκεται στα δεξιά και που παρεμπιπτόντως έχει και "σκουφάκι".

Υπάρχουν και άλλα που μπορούμε να δούμε στη φωλιά των νεοσσών και που δυστυχώς δεν μπορώ να καταθέσω τεκμηριωμένα. Ευελπιστώ όμως πως με τη συζήτηση και μέσα από την ενημέρωση θα εμπλουτιστεί κάποια στιγμή στο μέλλον.

Σχετικό περιεχόμενο

Τι υποδηλώνει η εξωτερική εμφάνιση των αυγών των καναρινιών;

Το παγώνι παρά του ότι είναι από τα μεγαλύτερα πουλιά του κόσμου διατηρεί την ικανότητα του να πετάει. Μάθετε τα πάντα γι' αυτό το πανέμορφο πτηνό.

Περιγραφή - διάκριση φύλου


Έχει έντονο φυλετικό διμορφισμό. Τα αρσενικά φτάνουν τα 130 εκατοστά μήκος και τα 9-13 κιλά, ενώ τα θηλυκά είναι σχετικά μικρότερα με 86 εκατοστά μήκος και 6-9 κιλά βάρος. Και τα δύο έχουν μεγάλα, πολύ δυνατά πόδια με τρία δάχτυλα προς τα εμπρός και ένα προς τα πίσω και αιχμηρά νύχια, τα οποία και χρησιμοποιούν για να υπερασπιστούν τους εαυτούς τους από τα αρπακτικά.

Πτέρωμα - Ουρά

Τα φτερά της ουράς του αρσενικού παγωνιού είναι μακριά - μπορούν να φτάσουν τα 150 εκατοστά, έχουν κυρίως διακοσμητικό ρόλο και είναι χρωματισμένα με ένα λαμπερό, μεταλλικό ιριδίζον πράσινο χρώμα.

Η ουρά του αρσενικού αποτελείται από πάνω από 200 αστραφτερά φτερά, το κάθε ένα δε από αυτά στο τελείωμά του κλείνει με έναν ιριδίζοντα σχηματισμό που μοιάζει με μάτι, με άλλα λόγια μια βαθιά μπλε βούλα/σημάδι που περιβάλλεται από δύο έγχρωμα δαχτυλίδια, ένα μπλε και ένα καφέ - χάλκινο.

Αυτοί οι δύο δακτύλιοι προκαλούν την ψευδαίσθηση πως το παγώνι στο τελειώμα των φτερών της ουράς του φέρει μάτια. Τα συγκεκριμένα σημάδια μάλιστα, έχουν πιο έντονα και ιριδίζοντα χρώματα, ώστε να εξασφαλίσουν ένα ανταγωνιστικό πλεονέκτημα στον κάτοχό τους για περισσότερα ζευγαρώματα με πιο πολλά θηλυκά.

Παρόλ’ αυτά, παγώνια που έχουν πολύ έντονο και ιριδίζον τον σχηματισμό αυτόν, δεν σημαίνει πως θα έχουν και μια επιτυχημένη αναπαραγωγή. Για μεγαλύτερη κατανόηση του φυλετικού διμορφισμού, του ρόλου της ουράς και της σεξουαλικής επιλογής, δίδονται περισσότερες πληροφορίες σε επόμενα τμήματα του παρόντος.

Κάθε φτερό περιβάλλεται από μαύρο χρώμα, έχει μια μπλε κεντρική ράβδωση και μία καφέ κηλίδα σε σχήμα V. Τα φτερά συνεχίζουν να μεγαλώνουν μέχρι να φτάσει την ηλικία των 6 ετών.

Το αρσενικό παγώνι ανανεώνει το πτέρωμά του κάθε χρόνο. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι τα φωτεινά χρώματα των φτερών του δεν παράγονται από χρωστικές ουσίες, αλλά πιθανότατα από μικροσκοπικές, περίτεχνες και δισδιάστατες κρύσταλλο - δομές. Μικρές μεταβολές στην απόσταση των εν λόγω δομών προκαλούν ανάκλαση / σκέδαση σε διαφορετικά μήκη κύματος του φωτός, δημιουργώντας έτσι πολλές μεταβλητές ιριδίζουσες αποχρώσεις και προκαλώντας στον θεατή ένα μοναδικό και εντυπωσιακό οπτικό αποτέλεσμα.

"Η ουρά του αρσενικού παγωνιού δημιουργεί θαυμαστή ομορφιά, χάρη στα λαμπερά, ιριδίζοντα, πολύχρωμα και διαφορετικά μοτίβα που φαίνονται στα δικά μας μάτια", δηλώνει ο Jian Zi, φυσικός στο Πανεπιστήμιο του Fudan στη Σαγκάη της Κίνας, και επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης που δημοσιεύθηκε στο διαδίκτυο νωρίτερα αυτή την εβδομάδα στο επιστημονικό περιοδικό "Πρακτικά της Εθνικής Ακαδημίας Επιστημών".

Που οφείλεται όμως αυτό το εντυπωσιακό αποτέλεσμα;

Τα περισσότερα από τα χρώματα που βλέπουμε στη φύση είναι συνέπεια χρωστικών ουσιών που απορροφούν επιλεκτικά στο ορατό φάσμα του φωτός και μάλιστα σε ορισμένα μήκη κύματος, ενώ το ανακλούν ή το σκεδάζουν σε άλλα. Η χλωροφύλλη των φυτών, για παράδειγμα, απορροφά κυρίως σε μήκη κύματος της ιώδους, κυανής και ερυθρής ακτινοβολίας, ανακλώντας στην περιοχή του πράσινου και για αυτόν τον λόγο προσδίδει πράσινες αποχρώσεις στα φύλλα.

Άλλα παραδείγματα περιλαμβάνουν χρωστικές ουσίες που βρίσκονται στα μαλλιά και το δέρμα μας. Αλλά κάποια ζώα έχουν ακολουθήσει μια εντελώς διαφορετική εξελικτική στρατηγική, που βασίζεται στη σύνθεση μικροσκοπικών, ημιδιάφανων κρυσταλλικών δομών, οι οποίες φιλτράρουν επιλεκτικά και αντανακλούν / σκεδάζουν διαφορετικά το φως.

Μερικά παραδείγματα τέτοιας χρωματικής διάρθρωσης βλέπουμε σε κάποια είδη σκόρου, στα πτερύγια των σκαθαριών, και στα φτερά του κολιμπρί, του παγωνιού και γενικότερα των παραδείσιων πτηνών.

Αντίθετα το θηλυκό παγώνι δεν έχει τόσο εντυπωσιακή εμφάνιση. Στερείται τα έντονα χρώματα του αρσενικού και την τόσο αξιοθαύμαστη ουρά με τα μακριά πολύχρωμα και ιριδίζοντα φτερά.

Φέρουν επίσης λευκή κηλίδα κάτω από τα μάτια η οποία μάλιστα αποτελεί διακριτό χαρακτηριστικό του είδους. Η πλάτη καλύπτεται από φτερά με χρώμα ανοιχτού γκρι. Το υπόλοιπο σώμα είναι μαύρο και σκούρο πράσινο. Και τα δύο φύλα έχουν στο κεφάλι τους λοφίο σε σχήμα βεντάλιας.

Εξαιτίας της βαριάς του κορμοστασιάς, το παγώνι δεν συνηθίζει να πετάει, εκτός όταν υπάρχει κίνδυνος, και μόνο σε μικρές αποστάσεις. Πολλές φορές συνδυάζει το φτερούγισμα με το περπάτημα.

Για να ξεφύγει λοιπόν ή προκειμένου να φτάσει σε ένα κλαδί δέντρου, πετάει χτυπώντας τα φτερά του, χρησιμοποιώντας σαν μοχλό την ουρά του, και η απόσταση στην οποία μπορεί να φτάσει εναερίως είναι το πολύ στα 150 μέτρα από την αρχική του θέση. Φυσικά, λόγω διαφοράς μεγέθους, η πτήση είναι πιο εύκολη για το θηλυκό παγώνι.

Φωνή

Το κάλεσμα του παγωνιού είναι δυνατό και τραχύ, περιλαμβάνει φθόγγους "μει - ου" μαζί με διακεκομμένες κραυγές "κα - αν" που επαναλαμβάνονται γρήγορα, 6 - 8 φορές, καθώς ταυτόχρονα κινεί το κεφάλι και τον λαιμό του. Όταν αντιληφθεί πως υπάρχει στα πέριξ κάποιο αρπακτικό, σημαίνει άμεσα συναγερμό και έτσι ειδοποιεί όλα τα ζώα της περιοχής για τον κίνδυνο αυτόν.

Πολυμέσο youtube: 9MhZPqHeEAQ

Φωνή παγωνιού (14'')

Τα παγώνια επίσης σε κάποιες περιπτώσεις υποδύονται ρόλους. Όταν λ.χ. Θέλουν να τραβήξουν την προσοχή του θηλυκού αναπαράγουν ηχητικά τη συνουσία. Έτσι, τα θηλυκά προσελκύονται από τα μιμητικά καλέσματα και με αυτόν τον τρόπο ένα αρσενικό μπορεί να καταφέρει να δημιουργήσει ακόμη και χαρέμι! Μάλιστα, ερευνητές διαπίστωσαν ότι πάνω από το ένα τρίτο των ερωτικών καλεσμάτων που γίνονται από τα αρσενικά παγώνια είναι ψεύτικα και αποσκοπούν στην έλξη των θηλυκών. [2]

Στα θηλυκά άτομα του είδους έχουν ανιχνευτεί ήδη 11 διαφορετικοί ήχοι.

Προέλευση

Το παγώνι ή παγόνι (επιστ.λατ. Pavo, αρχ. Ελλ. ταώς), είναι πτηνό που ανήκει στην οικογένεια των φασιανιδών, της τάξης των ορνιθόμορφων. Θεωρείται διακοσμητικό είδος και για αυτόν ακριβώς τον λόγο, αποτελεί βασικό πτηνό προς έκθεση σε ζωολογικούς κήπους ανά τον κόσμο.

Τα πρώτα δείγματα ήρθαν στην Ευρώπη από τις Ανατολικές Ινδίες, απ' όπου και κατάγεται το συγκεκριμένο είδος, ενώ σήμερα σμήνη σε άγρια κατάσταση εξακολουθούν να βρίσκονται στα νησιά της Ιάβας και της Κεϋλάνης.

Παρά την Ασιατική του καταγωγή, πληθυσμός του υπάρχει σήμερα τόσο σε περιοχές της Αυστραλίας όσο και στην Αφρική, αν και πρόκειται για διαφορετικά είδη.

Ανάμεσα σε 2.000 είδη πτηνών έχει ανακηρυχθεί δικαίως ως το εθνικό πουλί της Ινδίας.

Βιότοπος

Το παγώνι ανήκει σε ένα από τα τρία ακόλουθα βασικά είδη:

1. Το μπλε ή Ινδικό παγώνι (pavo cristatus) που ενδημεί στην Ινδία και στη Σρι Λάνκα.
2. Το πράσινο, ή παγώνι της Ιάβας (pavo muticus) που απαντάται από το Μιανμάρ, την Ινδοκίνα έως και την Ιάβα.
3. Το αφρικανικό παγώνι του Κονγκό (Afropavo congensis), το οποίο περιγράφηκε πρώτη φορά το 1936 με την ανεύρεση ενός και μοναδικού φτερού, και αποτελεί το μοναδικό μεγάλο αντιπροσωπευτικό δείγμα της οικογένειας των φασιανιδών στη περιοχή.

Ανάλογα με το είδος του, το παγώνι σε άγρια κατάσταση ζει σε πολλές περιοχές συμπεριλαμβανομένης της Βιρμανίας, της Ινδίας και της Σρι Λάνκα. Έχει την τάση να διαβιώνει σε περιβάλλοντα που προσφέρουν εύκολη πρόσβαση σε χαμηλά δέντρα και φυτά αλλά μπορεί να βρεθεί ακόμα και σε συνθήκες ερήμου και ξηρής σαβάνας, με αντίστοιχα οικοσυστήματα που χαρακτηρίζονται από πολύ ψηλή ποώδη και θαμνώδη βλάστηση.

Επίσης, απαντάται σε ενδιαιτήματα που αποτελούνται από πυκνούς θαμνώνες και φυλλοβόλα βλάστηση, κατά προτίμηση κοντά σε περιοχές με πρόσβαση σε νερό (ποτάμια, ρυάκια...). Σε πολλές περιπτώσεις μάλιστα, αρέσκεται ακόμη και σε επισκέψεις σε αγροκτήματα για λόγους εύκολης σίτισης, αφού το κριθάρι είναι η αγαπημένη του τροφή, αλλά δεδομένου ότι είναι ένα περήφανο και άστατο σε χαρακτήρα πουλί, όπως και για λόγους πρόσληψης ποικιλίας θρεπτικών συστατικών, αποφεύγει να διατρέφεται επί μακρόν με ένα μόνο βασικό είδος σπόρων.

Από τα παραπάνω γίνεται αντιληπτό ότι το παγώνι, είναι πτηνό όχι ιδιαίτερα ευπρόσδεκτο από τους αγρότες, εξαιτίας της αγάπης του για τα καλλιεργήσιμα είδη. Εκ φύσεως ντροπαλό, το πουλί αυτό διατηρεί μια ασφαλή απόσταση από το είδος μας καθώς δεν νιώθει καθόλου άνετα από την ανθρώπινη παρουσία-εισβολή στην περιοχή του.

Σε γενικές γραμμές, έχει την τάση να προτιμά θερμότερες περιοχές, αλλά μπορεί να επιβιώσει και σε περιοχές με χαμηλότερες θερμοκρασίες.

Τα παγώνια συναντώνται σε δάση και σε περιβάλλοντα με πυκνό φύλλωμα ιδιαίτερα κατά την αναπαραγωγική περίοδο, προκειμένου τα θηλυκά να επωάσουν τα αυγά τους, εξασφαλίζοντας έτσι κάλυψη και ασφάλεια, από επιθέσεις αρπακτικών.

Σε κάποιες περιοχές της Ινδίας, είναι ευρύτατα διαδεδομένο είδος που σχηματίζει σμήνη 30-40 ατόμων, τα οποία καλύπτουν τα δέντρα με το υπέροχο πτέρωμά τους δηλώνοντας μάλιστα την παρουσία τους με το παράφωνο τραγούδι του.

Συμπεριφορά

Τα παγώνια θεωρούνται πολύ αποτελεσματικοί ανιχνευτές κινδύνου και προκειμένου να επικοινωνήσουν μεταξύ τους, κραυγάζουν με διάφορους τρόπους.

Κάποια από τα καλέσματά τους συμβαίνουν προκειμένου να σημάνουν συναγερμό, ενώ άλλα προορίζονται για να προσελκύσουν τα θηλυκά. Στην τελευταία περίπτωση, το κρώξιμό τους λαμβάνει χώρα πριν, κατά τη διάρκεια ή αμέσως μετά τη συνουσία. [1]

Τα παγώνια είναι πουλιά του δάσους που κινούνται επάνω στο έδαφος προκειμένου να τρέφονται, να ζευγαρώνουν, να φτιάχνουν φωλιά και να κλωσούν, ενώ κατά τη διάρκεια της νύχτας και προκειμένου να αποφύγουν τους θηρευτές, κοιμούνται επάνω σε κλαδιά δέντρων.

Πρόκειται για πολυγαμικά όντα, στα οποία τα αρσενικά φέρουν νύχια (σαν σπιρούνια) στην περιοχή του μεταταρσίου, που χρησιμοποιούνται κατά τις μάχες με άλλα ομόφυλά άτομα του είδους τους για την κυριαρχία μιας περιοχής. [3]

Ένας παράγοντας που ευνοεί την επικράτηση ενός αρσενικού στο ζευγάρωμα είναι η ποιότητα, το μέγεθος και το χρώμα των φτερών της ουράς. Θεωρείται μάλιστα ότι το συγκεκριμένο χαρακτηριστικό έχει εξελιχθεί κυρίως λόγω σεξουαλικής επιλογής από πλευράς των θηλυκών, επί πολλές γενεές, καθώς είναι δείκτης "καλών" γονιδίων και έχει σε γενικές γραμμές επικρατήσει στους πληθυσμούς, υπό την έννοια της σταθεροποίησής του, με αποτέλεσμα, λόγω του ότι δεν υπάρχουν αξιοσημείωτες διακυμάνσεις στους διάφορους πληθυσμούς, να αποτελεί πλέον αναγκαίο χαρακτηριστικό, αλλά όχι ικανό να καθορίσει από μόνο του την επιλογή του θηλυκού.

Βεβαίως υπάρχουν και οι αντιρρήσεις για το ζήτημα αυτό, καθώς μία μελέτη διάρκειας 7 ετών σε άγριο πληθυσμό του Ινδικού είδους Pavo Cristatus, κατέληξε σε μη συσχετισμό της επιλογής των θηλυκών με παράγοντες όπως το χρώμα, το μέγεθος της ουράς ή ο απόλυτος αριθμός των σημείων σε σχήμα ματιών.

Σε τελική ανάλυση αυτό που προκύπτει από επί μακρόν πολυποίκιλα debates, είναι ότι η πυκνότητα και όχι ο αριθμός των χαρακτηριστικών αυτών κηλίδων, είναι μεταξύ άλλων, ο κρίσιμος παράγοντας που έλκει τα θηλυκά παγώνια και τα κάνει πιο δεκτικά στο ζευγάρωμα. Φυσικά η πυκνότητα αυτή, έχει εξάρτηση τόσο από το πλήθος, όσο και από το μέγεθος των φτερών της ουράς. [4]

Η προβολή του ιδιαίτερου αυτού πτερώματος συμβαίνει επίσης και σε περιπτώσεις που απειλείται η ζωή του αρσενικού από κάποιο αρπακτικό, ώστε το υποψήφιο θήραμα να φανεί επιβλητικότερο και μεγαλύτερο, αποθαρρύνοντας κατά αυτόν τον τρόπο τον επίδοξο θηρευτή. [5]

Ακόμα, εξυπηρετεί στην επιβίωση, καθώς το κάθε μακρύ φτερό της ουράς αποσπάται πολύ εύκολα σε πιθανή επίθεση, μπερδεύοντας έτσι τον θηρευτή και δίνοντας ένα πλεονέκτημα μικρού μεν, αλλά κρίσιμης σημασίας χρόνου στον αμυνόμενο, ώστε να διαφύγει του κινδύνου. [6]

Τα παγώνια ζουν συνήθως σε ομάδες που περιλαμβάνουν ένα αρσενικό και περισσότερα θηλυκά άτομα (συνήθως 2-5), και δεν ανέχονται κοντά τους άλλα κατοικίδια πτηνά. Τα γέρικα αρσενικά συχνά απαντώνται μόνα τους στη φύση, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι αντιμετωπίζουν κάποιο πρόβλημα.

Το παγώνι ως οικόσιτο

Τα παγώνια μπορούν να ζήσουν και σαν οικόσιτα πτηνά. Πολλοί άνθρωποι μάλιστα τα διατηρούν σε κήπους για την απαράμιλλη ομορφιά τους, όχι μόνο λόγω του μεγέθους αλλά και των χρωματισμών τους, ειδικά των αρσενικών, στα οποία αναδεικνύονται ιδιαίτερα κατά τη την διάρκεια της προβολής της ουράς τους σε σχήμα βεντάλιας!

Τα μπλε παγώνια, αν και προέρχονται από θερμές περιοχές, μπορούν να επιβιώσουν και σε αρκετά ψυχρότερα περιβάλλοντα, εν' αντιθέσει προς τα πράσινα, για τα οποία οι χαμηλές θερμοκρασίες αποτελούν απαγορευτικό παράγοντα για τη συντήρησή τους.

Η εκτροφή τους σε συνθήκες αιχμαλωσίας απαιτεί το εποχιακό ψαλίδισμα των φτερών πτήσης, ώστε να αποφευχθεί ο κίνδυνος απόδρασής τους. Πριν δημιουργηθεί το κατάλυμα τους, θα πρέπει επίσης κανείς να έχει κατά νου, ότι ενδέχεται κάποιο από τα πτηνά να αρρωστήσει ή να τραυματιστεί. Για την περίπτωση αυτή, χρειάζεται οπωσδήποτε να έχει ήδη προβλεφτεί άλλος χώρος για νοσηλεία και μάλιστα να είναι απομονωμένος από τον κύριο χώρο εκτροφής.

Κλωβοί

Ο χώρος παραμονής των παγωνιών πρέπει να είναι αρκετά άνετος, περίπου 40 τ. Μ. Για κάθε ζευγάρι και αν είναι δυνατό να περιλαμβάνει κάποιο δέντρο ή έστω κλαδιά, μια και αρέσκονται να κουρνιάζουν ψηλά. Βεβαιωθείτε ακόμα ότι η δομή είναι ασφαλής από τα αρπακτικά ζώα. Επίσης πολύ σημαντικό είναι να προνοήσετε ώστε το έδαφος να μην είναι υγρό, διότι, λόγω του ότι τρώει έντομα, θα υπάρχει πάντα ο κίνδυνος να υποφέρει από ασθένειες ή πιο συχνά, από παράσιτα.

Εναλλακτικά, οι διαστάσεις των κλωβών θα πρέπει να είναι αρκετά μεγάλες, ώστε να μην τραυματίζονται τα φτερά τους. Το ύψος έχει και αυτό τη σημασία του στα κλουβιά, ή στον χώρο που έχετε δημιουργήσει για αυτά. Από τη φύση τους είναι αρκετά νευρικά πουλιά και φοβούνται εύκολα. Έτσι λοιπόν αν παραμένουν σε κλουβί ή σε χαμηλοτάβανη κατασκευή, ενδέχεται σε κάποιο απότομο ερέθισμα να τρομάξουν και καθώς θα προσπαθήσουν ενστικτωδώς να πετάξουν, να τραυματιστούν.

Μια και σε γενικές γραμμές δεν ανέχονται άλλα πτηνά στον ίδιο χώρο, προκειμένου να διαβιώσουν με άλλα είδη, απαιτείται μεγάλος χώρος, ώστε να μην δημιουργείται συνωστισμός. Ειδικότερα τα πράσινα παγώνια σε αιχμαλωσία πρέπει οπωσδήποτε να διατηρούνται χωριστά από τα άλλα πουλερικά, λόγω της έντονα επιθετικής τους διάθεσης.

Κατά γενική ομολογία δεν πρόκειται περί ήμερων πουλιών, αν και μπορούν να γίνουν. Σε κάθε περίπτωση θα προσπαθήσουν να ξεφύγουν ή να ραμφίσουν κάποιον που θα προσπαθήσει να τα αγγίξει. Αποφύγετε να βρέχετε τα αρσενικά παγώνια ειδικά κατά τη στιγμή επιδείξης της ουράς τους!

Ένα άλλο χαρακτηριστικό που έχουν είναι και οι εξαιρετικά υψηλές στάθμες - εντάσεις κρωξίματος οι οποίες μπορούν να ακουστούν αρκετά μακριά. Πιο συγκεκριμένα, για 3-4 μήνες τον χρόνο το παγώνι κράζει με ήχο που μοιάζει με σπαρακτική κραυγή, γεγονός το οποίο μπορεί να προκαλεί όχληση σε περίοικους πλησίον της εκτροφής.

Σε αυτήν την περίπτωση θα μπορούσε ίσως να χρησιμοποιηθεί κλειστό περίβλημα του κλωβού, ώστε να μειωθεί ο θόρυβος, αλλά η διατήρηση του παγωνιού σε εσωτερικούς χώρους, δεν είναι συνήθως αυτό που οι άνθρωποι οραματίζονται.

Συνοπτικά, για να έχει κανείς παγώνια στον κήπο του, θα πρέπει, λόγω θορύβου, να έχει εκ' των προτέρων συζητήσει και συμφωνήσει σε αυτό και με τους περίοικους;

Ένα άλλο σημαντικό ζήτημα που χρειάζεται να συνυπολογιστεί, προκειμένου να ασχοληθεί κάποιος με την εκτροφή του παγωνιού, είναι ότι πρόκειται για πουλιά που προκαλούν δυσάρεστη οσμή στον περιβάλλοντα της διαβίωσής τους χώρο. Είναι πολύ σημαντικό λοιπόν να υπάρχει εκ' των προτέρων πρόβλεψη για την απομάκρυνση των ακαθαρσιών τους.

Στον ίδιο χώρο διαμονής θα πρέπει να βρίσκεται μόνον ένα αρσενικό πουλί και αυτό συμβαίνει διότι η ύπαρξη περισσότερων συχνά έχει θανατηφόρο κατάληξη κατά την προσπάθεια επιβολής κυριαρχίας που αφορά στη διεκδίκηση των θηλυκών.

Διατροφή οικόσιτων

Ιδιαίτερη προσοχή ακόμη θα πρέπει να δίδεται στη διατροφή τους, καθώς έχουν μεγάλες απαιτήσεις σε πρωτεΐνες. Είναι άλλωστε παρατηρημένο από εκτροφείς, ότι το παγώνι αγαπά τρόφιμα πλούσια σε πρωτεΐνες, συμπεριλαμβανομένων των προνυμφών που προσβάλλουν σιταποθήκες, διάφορα είδη κρέατος, καθώς και λαχανικά, μεταξύ των οποίων είναι τα σκούρα φυλλώδη, το μπρόκολο, τα καρότα, τα φασόλια, τα παντζάρια, και τα μπιζέλια.

Πολλοί άνθρωποι έχοντας τα ως κατοικίδια ζώα, τα ταΐζουν με τις ίδιες τροφές όπως τα κοτόπουλά τους. Επίσης τους αρέσουν πολύ τα φρούτα.

Τα εξημερωμένα παγώνια μπορούν επίσης να φάνε ψωμί και δημητριακά όπως η βρώμη, χωρίς ζάχαρη φυσικά. Επιπρόσθετα καταναλώνουν τυρί, ρύζι και μερικές φορές τροφή για γάτες. Ακόμη, το καλαμπόκι και οι κροκέτες σκύλου αποτελούν εξαιρετική τροφή για τα παγώνια, αλλά δεν αρκούν από μόνες τους.

Μεγάλη προσοχή εξάλλου θα πρέπει να δίδεται στην απομάκρυνση από τον χώρο διαβίωσής τους οποιωνδήποτε μεταλλικών αντικειμένων όπως, κερμάτων, καρφιών, σύρματος και πλαστικών εξαρτημάτων ή / και καλωδίων. Τα παγώνια είναι πιθανό να καταπιούν, με κίνδυνο της ζωής τους, σχεδόν τα πάντα.

Αναπαραγωγή

Κατά την περίοδο της αναπαραγωγής, που ξεκινά περίπου αρχές της άνοιξης, το αρσενικό παγώνι όταν φλερτάρει στη θέα του θηλυκού προβάλει την μακριά, πλουμιστή του ουρά με έναν πολύ εντυπωσιακό τρόπο. Ανυψώνει τα φτερά της ουράς του σε σχήμα βεντάλιας κάνοντας μια χαρακτηριστική κραυγή. Η κίνηση αυτή μοιάζει σαν να τα μακραίνει / διπλασιάζει το μέγεθός του και ονομάζεται "τρένο".

Μετά την επίδειξη της ουράς ακολουθεί ένας περήφανος "χορός", κατά τον οποίο ο ήχος που παράγεται από τη δόνηση της ουράς μοιάζει πολύ με τον ήχο της βροχής. Ο ήχος αυτός, ανάλογα με την περίοδο της ταλάντωσης των φτερών μπορεί να φτάσει σε συχνότητες άνω των 25.6 Hrz.

Με αυτό τον τρόπο και σε συνδυασμό με τα ιριδίζοντα χρώματα της ουράς και τα εντυπωσιακά σημάδια σαν μάτια, καταφέρνει να τραβήξει την προσοχή του θηλυκού, το οποίο στην αρχή μπορεί να είναι αδιάφορο στη θέα της μακριάς εντυπωσιακής ουράς του επίδοξου εραστή και πολλές φορές τον τσιμπάει.

Το αρσενικό όμως, επιμένει και συνεχίζει να κάνει την ίδια κίνηση υψώνοντας ξανά και ξανά τα υπέροχα φτερά του μέχρι που τελικά καταφέρνει να την πείσει να ζευγαρώσει μαζί του.
Το θηλυκό επιλέγει να ζευγαρώσει με το αρσενικό που διαθέτει την πιο φανταχτερή ουρά.

Τα παγώνια φτάνουν τη σεξουαλική ωριμότητα σε ηλικία τριών ετών, αν και αρκετά θηλυκά αρχίζουν τις γέννες μετά το δεύτερο έτος. Γεννούν 4-8 αυγά, ένα κάθε δεύτερη ημέρα, που επωάζει μόνο το θηλυκό τα οποία εκκολάπτονται σε 28 ημέρες. Τα αυγά τους είναι παρόμοια σε μέγεθος με τα αυγά γαλοπούλας και έχουν ανοιχτό καφέ χρώμα.

Τα αρσενικά παγώνια δεν συμμετέχουν καθόλου στην ανατροφή των απογόνων τους. Αυτό πιθανά ερμηνεύεται με το ότι είναι πολυγαμικά όντα και αποτελούν διακριτούς στόχους, λόγω του έντονου χρωματισμού, σε αντίθεση με τα θηλυκά τα οποία εύκολα μπορούν να καμουφλαριστούν στο περιβάλλον διαβίωσής τους.

Τα μικρά παγώνια μαθαίνουν από τις μητέρες τους κάποιους συγκεκριμένους ήχους, καθώς και τρόπους με τους οποίους θα βρίσκουν τροφή. Όταν τα νεαρά πουλιά γίνονται 8-10 μηνών εγκαταλείπουν τη μητέρα τους και αρχίζει η δημιουργία της ουράς τους.

Αναπαραγωγή ως κατοικίδια

Το αρσενικό μπορεί να ζευγαρώσει κατά την περίοδο της αναπαραγωγής μέχρι και με 5 θηλυκά. Το ποσοστό γονιμότητας των αυγών θα πρέπει να ελέγχεται και να καθορίζει πόσες θηλυκές ανά αρσενικό είναι σε θέση να ζευγαρώσουν με επιτυχία.

Τα θηλυκά παγώνι γεννούν σε όρθια στάση και για να αποφύγουμε τον κίνδυνο κάποιο αυγό να ραγίσει ή να σπάσει στρώνουμε στις φωλιές τους χορτάρι ή άχυρο.

Όταν οι νεοσσοί γεννηθούν θα πρέπει να διατηρούνται ειδικά στα βόρεια κλίματα σε θερμαινόμενο χώρο για τους δύο πρώτους μήνες της ζωής τους για να δυναμώσουν.

Ο χώρος διαμονής τους θα πρέπει να διαθέτει ασφαλή περίφραξη για αποφυγή τραυματισμών ή πνιγμών σε περιπτώσεις πανικού.

Φωλιά

Το θηλυκό παγώνι επιλέγει το σημείο που θα φτιάξει τη φωλιά του, ώστε να είναι όσο το δυνατόν ασφαλής από τον κίνδυνο των αρπακτικών. Σκάβει μια τρύπα στο έδαφος (γούβα) και χρησιμοποιεί ως επένδυση γρασίδι. Καμουφλάρει τη φωλιά με ψιλό χορτάρι, γύρω από θάμνους ή κάτω από φύλλα φοίνικα για περισσότερη ασφάλεια.

Μυθολογία - Ηθολογία

Η φανταχτερή ομορφιά του παγωνιού, το αρχοντικό παράστημά του, ο περιπαθής βηματισμός του, εντυπωσίαζαν ανέκαθεν τους ανθρώπους, οι οποίοι έπλεξαν μύθους γύρω από αυτό, αποδίδοντάς του συμβολικές ιδιότητες.

Σύμβολο του ήλιου, της μακροζωΐας, της αθανασίας, της επερχόμενης θύελλας (αφού την αντιλαμβάνεται αρκετά έγκαιρα και κράζει με την χαρακτηριστική φωνή του). Μεγάλη σημασία επίσης έχει δοθεί ανά τους αιώνες και στον χορό του, που θυμίζει σπείρα, το κατεξοχήν σχήμα που αναπαριστά τη ζωτική δύναμη.

Η εξέχουσα θέση του πτηνού στις Ινδίες

Σήμερα στην Ινδία το παγώνι είναι προστατευόμενο είδος. Και παλαιότερα όμως βρισκόταν υπό ένα ιδιότυπο ανάλογο καθεστώς, καθώς θεωρείτο ότι το προστατεύουν οι Θεοί και ήταν μάλιστα σύνηθες να βρίσκεται σε ναούς και στις αυλές των πλούσιων σπιτιών.

Στον Ινδουισμό, το παγώνι συμβολίζει τον ίππο του άρχοντα Kartikeya, ο οποίος είναι θεός του πολέμου. Κατά τον μύθο, ένας δαίμονας, ο Surapadman, χωρίστηκε σε δυο μέρη από τον Kartikeya και ο ελεήμων άρχοντας μετέτρεψε τα δυο ξεχωριστά τμήματα που προέκυψαν σε αναπόσπαστα κομμάτια του εαυτού του.

Το ένα εξ' αυτών μεταμορφώθηκε σε παγώνι (λαμβάνοντας τον ρόλο του ίππου του άρχοντα Kartikeya), ενώ το άλλο πήρε τη μορφή του κόκκορα ο οποίος κοσμεί τη σημαία του Θεού, συμβολίζοντας παράλληλα τη δύναμη της σοφίας. Το παγώνι επίσης, καθώς απλώνει το θαυμάσιο πτέρωμα της ουράς του, παραπέμπει στη θεία φύση του άρχοντα.

Φτερά παγωνιού ακόμη, θα συναντήσουμε να κοσμούν το έμβλημα του Λόρδου Krishna, ένα είδωλο του θεού Βισνού, μίας από της οντότητες του Τριμουρτί (ανάλογα προς την τριαδικότητα του Χριστιανισμού, που εκφράζεται αντίστοιχα μέσω της Αγίας Τριάδας η οποία αντιπροσωπεύει την αδιαίρετη ολότητα, τον Θεό, μέσω τριών υποστάσεων).

Στον Σινχαλικό ζωδιακό κύκλο, το παγώνι συμβολίζει το τρίτο ζώδιο.

Η βουδιστική θεότητα Mahamayuri απεικονίζεται σε ένα παγώνι, ως μέσο μετακίνησής της. Τα πτηνά αυτά ακόμα, φαίνεται να στηρίζουν τον θρόνο του Αμιτάμπα, το ρουμπινί - κόκκινο του ηλιοβασιλέματος - χρωματισμένο αρχέτυπο Βούδα του Αιώνιου Φωτός.

Αν και κατάγεται από την Ινδία, στη Βαβυλωνία και στην Περσία το παγώνι θεωρείται θεματοφύλακας (έμβλημα βασιλείας) για μέλη αυτοκρατορικών οικογενειών, και συχνά εμφανίζεται σε χαρακτικές αναπαραστάσεις θρόνων. Επίσης ανάλογη συμβολική σημασία έχει και στην Ινδία, υποδεικνύοντας τη βασιλική καταγωγή.

Η πρώτη μεγάλη δυναστεία, γνωστή ως Αυτοκρατορία Mauryan, που κυριάρχησε στην αρχαία Ινδική υποήπειρο περίπου τον 3ο αιώνα π.Χ. με πληθυσμό περίπου 50-60 εκατομμύρια, ήταν μια από τις πιο πολυπληθείς αυτοκρατορίες της Αρχαιότητας και το όνομα της σήμαινε "αυτοί που προέρχονται από το παγώνι, 'of the peacock’".

Η ίδια η λέξη "Maurya" προέρχεται από τη σανσκριτική "Mayura", που είναι και ο πιο δημοφιλής όρος που έχει χρησιμοποιηθεί στη διάλεκτο αυτή για το παγώνι. Ετυμολογικά ωστόσο, η λέξη Mayura πηγάζει από τη ρίζα "mi" που σημαίνει "να σκοτώσεις", προερχόμενη προφανώς από το ότι το παγώνι ήταν "ο φονιάς των φιδιών".

Ως θέματα λοιπόν στην τέχνη και τη διακόσμηση, τα παγώνια είχαν θέση στις βασιλικές αυλές της Ινδίας επί χιλιάδες χρόνια.

Στην Αρχαία Ελλάδα έγινε γνωστό μετά την εκστρατεία του Μ.Αλεξάνδρου στις Ινδίες και αναφέρεται από τον Αριστοτέλη ως "περσικό πουλί". Στην ελληνική μυθολογία, εμφανίζεται κατ' αρχήν ως πτηνό του θεού Πάνα, ο οποίος στη συνέχεια το δώρισε στην θεά Ήρα.

Κατά τον μύθο, ο υπηρέτης της Ήρας, Άργος ο Πανόπτης (όχι ο ιδρυτής του Άργους), ένα θηριώδες δύσμορφο πλάσμα με εκατό μάτια, εκτελούσε χρέη δεσμοφύλακα της Ιούς, ερωμένης του Δία, ώστε να παρεμποδιστεί κάθε συνεύρεσή τους. Μετά τη δολοφονία του Άργου από τον Ερμή, η Ήρα σκόρπισε τα μάτια του αγαπημένου της υπηρέτη στο πτέρωμα του παγωνιού και προέκυψε αυτό το μοναδικό μοτίβο της ουράς του.
Σε αγγεία παρατηρούμε το άρμα της Ήρας να σέρνεται από παγώνια.

Στους βιβλικούς χρόνους, αναφέρονται τα παγώνια ως μέρος του θησαυρού της αυλής του βασιλιά Σολομώντα.

Στον Περσικό πολιτισμό, αντιπροσωπεύουν τη βασιλική εξουσία, ενώ δύο παγώνια πλαισιώνουν το δέντρο της ζωής, υποδηλώνοντας τη δυαδικότητα της ανθρώπινης φύσης.

Η μοναρχία του Ιράν αναφέρεται ως "ο Θρόνος του Παγωνιού". Πράγματι, ο Θρόνος του Παγωνιού θεωρούνταν ένα από τα σημαντικότερα δείγματα πλούτου. Ήταν επενδυμένος με πολλά διαμάντια, και λέγεται πως είχε πάνω του 108 ρουμπίνια και 116 σμαράγδια. Στον θόλο του υπήρχε ένα χρυσό παγώνι, από το οποίο προέκυψε η ονομασία του. Ο θρόνος συναρμολογούνταν και χρησιμοποιούνταν μόνο σε μεγάλες εορταστικές περιστάσεις.

Η παρατήρηση πως τα φτερά του παγωνιού δεν χάνουν τη λάμψη και το χρώμα τους με την πάροδο του χρόνου, οδήγησε τους αρχαίους Ρωμαίους να προσδώσουν έναν συμβολισμό αθανασίας στο πτηνό αυτό, στολίζοντας τις νεκρικές τελετές με φτερά του, κάτι που υιοθετήθηκε και εντάχθηκε και στη χριστιανική θρησκεία κατόπιν, ως αντιπροσωπεύον την πεποίθηση της ανάστασης. Ακόμα τα μοτίβα της ουράς του, παραπέμπουν στα μάτια του Θεού ως τον "τα πάντα επιβλέποντα".

Παρ' όλ' αυτά όμως, κατά περίεργο τρόπο σε πολλά δυτικοευρωπαϊκά παραμύθια, το παγώνι παρουσιάζεται ως υπεύθυνο της πτώσης των ανθρώπων. Κυριαρχούσε η πεποίθηση ότι τα παγώνια είναι απρόσβλητα από το δηλητήριο ή ακόμα και ότι σκοπίμως καταναλώνουν δηλητηριώδεις ουσίες, που έκαναν τα περίλαμπρα χρώματα του φτερώματός τους όλο και πιο έντονα, η οποία προκλήθηκε από την ευκολία με την οποία εξολοθρεύουν κάθε είδος φιδιού, ακόμα και τα πλέον δηλητηριώδη.

Νεότερες κυρίως, παραβολικές αναφορές της τέχνης της Αναγέννησης, εμφανίζουν το παγώνι ως παράδειγμα της αμαρτίας της υπερηφάνειας σε απεικονίσεις των επτά θανάσιμων αμαρτημάτων.

Το Ρολόι Παγώνι στην αίθουσα Pavilion του Μουσείου Ερμιτάζ, που σχεδιάστηκε από τον James Cox το 1772.

Ένα τόσο όμορφο πλάσμα, δεν θα μπορούσε φυσικά να μην τύχει της ανάλογης προσοχής της τέχνης. Συναντάμε την σκαλιστή μορφή του σε επιτοίχιες πλάκες ή αγάλματα, ζωγραφισμένο σε πίνακες αλλά και κάθε λογής διακοσμητικά, ανθοδοχεία κτλ., ενώ με διάφορους τρόπους αξιοποιούνται και αυτά τα ίδια τα φτερά της ουράς του.

Το παγώνι είναι σύμβολο των Ινδιών και προστατευόμενο πτηνό των Ινδών, επίσης έχει επιλεγεί ως εμπορικό σήμα δύο αεροπορικών εταιρειών της China Yunnan Airlines και της SriLankan Airlines.

Μεταλλάξεις

Το Παγώνι αποτελεί ίσως τον κορυφαίο εκπρόσωπο και το απόλυτο παράδειγμα ενός φαινομένου οπτικής ψευδαισθήσεως στον κόσμο των πτηνών. Η πληθώρα των χρωμάτων που βλέπουμε επάνω στο πτέρωμά του, δεν οφείλεται σε καμία άμεση δράση κάποιας χρωστικής ουσίας, αλλά είναι απoκλειστική συνέπεια και διεργασία ενός διαρθρωτικού χρωματισμού (structural coloration).

Οι μικροδομές των κεράτινων στρωμάτων και πλαισίων στα φτερά, έχουν τέτοια αρχιτεκτονική, που τους επιτρέπεται η σκέδαση συγκεκριμένων μηκών κύματος, καθιστώντας σε εμάς έναν πολύχρωμο φαινότυπο διαμέσ(ου)ω παραπλάνησης.

Στην πραγματικότητα οι μόνες χρωστικές ουσίες που υπάρχουν, και δρουν επικουρικά του παραπάνω, είναι οι μελανίνες. Το εύρος του φαινομένου στο παγώνι λαμβάνει τεράστια έκταση προσφέροντας θαυμάσια χρώματα και ιριδισμούς.

Για ιστορικούς λόγους, ευνοήθηκε και αναπτύχθηκε σε πολύ υψηλό βαθμό μόνο η εκτροφή ενός είδους, του ινδικού μπλε παγωνιού (P.Cristatus), έχοντας σαν αποτέλεσμα σήμερα, όλες οι μεταλλάξεις να αφορούν αποκλειστικά και μόνο αυτό. Αυτές έχουν διαχωριστεί και καταταγεί μεταξύ δύο μεγάλων κατηγοριών.

Η πρώτη κατηγορία αφορά πέντε αυτοσωμικές μεταλλάξεις σχεδίου του πτερώματος, αναφορικά με τους τρόπους, τα σχήματα και τα μέρη του σώματος που λαμβάνει χώρα, η εναπόθεση του χρώματος. Ονομάζονται μεταλλάξεις σχεδίου - μοτίβου.

Η δεύτερη κατηγορία λέγεται απλά μεταλλάξεις χρώματος και πλαισιώνεται από εννέα διαφορετικούς τύπους.

Η εκτροφή του είδους επιτρέπει τον συνδυασμό των παραπάνω, όχι μόνο ανά δύο και ανά κατηγορία, αυξάνοντας τον συνολικό αριθμό των διαφορετικών ποικιλιών στις 225 σήμερα.

Μεταλλάξεις Σχεδίου - Μοτίβου

Black Shoulder: Πρόκειται για την πιο παλαιά μετάλλαξη, η καταγραφή της οποίας ξεκινά από το 1830, τότε μάλιστα θεωρούταν ξεχωριστό είδος.

Στα αρσενικά άτομα προκύπτει η αλλαγή του σχεδίου των στικτών γραμμώσεων στα φτερά πτήσης, σε μια πιο συμπαγή και ενιαία, σχεδόν ολόμαυρη, μορφή. Το υπόλοιπο σώμα παραμένει αμετάβλητο.

Στα θηλυκά άτομα παρατηρείται μια ολική μεταστροφή του φαινοτύπου στο πιο λευκωπό. Συγκεκριμένα, είναι σχεδόν λευκά με έγχρωμα στίγματα σε όλο το πτέρωμα. Ωστόσο, το ιριδίζον χρώμα του αυχένα παραμένει, προσφέροντας ένα σημαντικό εργαλείο διάκρισης μεταξύ των θηλυκών ατόμων άλλων μεταλλάξεων που έχουν παρόμοια εμφάνιση.

Η Black Shoulder είναι αυτοσωμική υπολειπόμενη. Άλλη ονομασία: Solid Wing.

Pied (οικογένεια): Υπό αυτόν τον όρο κατατάσσεται μια μεγάλη και γνωστή οικογένεια αλληλόμορφων γονιδίων στον κόσμο των πτηνών. Η τροποποιητική της δράση, επηρεάζει τη διαδικασία, τις περιοχές και τον βαθμό εναπόθεσης των μελανινών γενικά στο πτέρωμα, ενώ αναλόγως του γονιδίου, εκδηλώνονται διαφορετικές ποιότητες αυτής της μεταβλητής, με φαινότυπους που κυμαίνονται από στικτά, γεμάτα μπαλώματα πτηνά, μέχρι και εντελώς λευκά.

Η πιο συνηθισμένη σύγχυση, που απαντάται και στο παγώνι, είναι η ταύτιση ενός λευκού φαινοτύπου με τον αλφισμό (αλμπίνο). Η αλμπίνο και γενικά οι φυλοσύνδετες ή αυτοσωμικές Ino μεταλλάξεις λειτουργούν στη(ν) βάση της παραγωγικής διαδικασίας μελανινικών χρωστικών, αφήνοντας άχρωμο και τον οφθαλμό και τα κεράτινα μέρη, εν αντιθέσει με τους λευκούς φαινότυπους οφειλόμενους σε Pied γονίδια, όπου αυτά τα μέρη παραμένουν έγχρωμα.

Αλμπίνο παγώνι, ωστόσο, υπάρχει, απλώς η εκτροφή του, για ιδιαίτερους λόγους, δεν είναι διαδεδομένη.

Στα παγώνια, είτε λόγω επικράτησης εσφαλμένων αντιλήψεων κατά την ανάπτυξη της εκτροφής, είτε λόγω ουσιαστικής διαφοροποίησης επί του φαινοτύπου, έχει αναδειχθεί μια ιδιότυπη ονοματολογία αναφορικά των μεταλλάξεων. Έτσι, όπως θα δούμε, πολλές φορές, η ονομασία ενός βασικού τύπου δεν αντιστοιχεί απ'ευθείας στην μετάλλαξη, αλλά σε μια ετεροζυγωτία ή ομοζυγωτία διαφόρων μεταλλαγμένων γονιδίων κατά περίπτωση.

Οι δομικοί λίθοι για να αντιληφθούμε τις παρακάτω υποκατηγορίες σχεδίου και τις ποιότητές τους, είναι τα εξής μεταλλαγμένα γονίδια της Pied οικογένειας:

• Dark Pied
• White
• White Eye

Αυτά επιδρούν διαφορετικά στον τρόπο ή στον τόπο εναπόθεσης της μελανίνης. Τα διέπει σχέση επικρατούς - υπολειπόμενου ή ατελώς επικρατής συγκριτικά με το αρχέγονο αλληλόμορφό τους, ενώ η μεταξύ τους συσχέτιση είναι συνεπικρατής. *

White: Η ομοζυγωτία του White γονιδίου, παράγει ένα ολόλευκο πτηνό, που φυσικά δεν είναι αλμπίνο. Και τα δύο φύλα έχουν μπλε μάτια.

Dark Pied: Η ομοζυγωτία του εν λόγω γονιδίου, αφήνει απαράλλαχτο τον φαινότυπο εκτός από λίγα λευκά μπαλώματα σε όλο το φτέρωμα και κυρίως στα φτερά πτήσης. Και τα δύο φύλα έχουν λευκό το σημείο του φάρυγγα. Η μετάλλαξη αυτή δεν ανήκει στις μεταλλάξεις σχεδίου-μοτίβου, αλλά αναφέρεται στο σημείο αυτό για διευκρινιστικούς λόγους και κυρίως για να γίνουν κατανοητές οι μεταλλάξεις που ακολουθούν.

Pied: Το πραγματικά επονομαζόμενο Pied παγώνι είναι αποτέλεσμα της ετεροζυγωτίας των γονιδίων Dark Pied και White. Ο φαινότυπος και των δύο φύλων επηρεάζεται στο ποσοστό αύξησης λευκών στιγμάτων. Κατά τα άλλα, όλα τα χρώματα παραμένουν ίδια, ως προς το βάθος και την απόχρωση. Παρατηρούνται τυχαία στίγματα και μεγαλύτερες επιφάνειες με λευκό, κυρίως στα πτερύγια.

White - eye: Αυτή η μετάλλαξη πήρε το όνομά της από την τροποποίηση των χαρακτηριστικών ματιών στην ουρά των αρσενικών, το κέντρο των οποίων γίνεται λευκό. Το υπόλοιπο χρώμα δεν αλλάζει αν και μπορούν να παρουσιαστούν κάποια λευκά φτερά ή λευκά τελειώματα, δίνοντας μια "χιονισμένη" αίσθηση του πτερώματος. Και τα δύο φύλα φέρουν λευκό στο ύψος του φάρυγγα. Η ομορφιά και η έκταση της μετάλλαξης αναδεικνύεται με την ωριμότητα.

Silver Pied: Είναι η έκφραση άλλη μιας ετεροζυγωτίας, συγκεκριμένα των γονιδίων White και White-eye. Ο φαινότυπος είναι 90% λευκός και 10% έγχρωμος, έως γκρι. Τα θηλυκά άτομα είναι σχεδόν λευκά.

Η φύση και η αλληλοσυσχέτιση των παραπάνω γονιδίων, είναι ακόμα υπό καθεστώς έρευνας, καθώς υπάρχουν αρκετά παράδοξα αποτελέσματα και ασαφή σημεία.

Μεταλλάξεις Χρώματος

Ουσιαστική κατανόηση αυτής της κατηγορίας θα αντλήσουμε αντιλαμβανόμενοι ότι οι εν λόγω τροποποιήσεις αφορούν είτε την αρχιτεκτονική δομή των κερατινών στα φτερά, είτε τη χρωματική ποιότητα που λαμβάνει η μελανίνη και επιτρέπει, μετατρέπει ή εμποδίζει, φαινόμενα όπως ο διαρθρωτικός χρωματισμός.

Αυτοσωμικές υποχωρητικές - υπολειπόμενες

Charcoal: Πρόκειται για μια φανταστική μετάλλαξη που μας δίνει και το μέτρο για την κατανόηση του διαρθρωτικού χρωματισμού, μια και στον φαινότυπο της οποίας, αυτός, απουσιάζει εντελώς. Σε όλο το πτέρωμα αποτυπώνονται μόνο οι μελανίνες αποδίδοντας ένα εξολοκλήρου μαύρο-γκρί πτηνό. Μια ιδιαιτερότητα αυτής της μετάλλαξης είναι ότι τα θηλυκά ομόζυγα του εν λόγω γονιδίου, είναι στείρα. Ως εκ τούτου, η ποικιλία αυτή εκτρέφεται μόνο με αρσενικά και θηλυκά φορείς.

Bronze: Το γκρίζο χρώμα μετατρέπεται σε σκούρο καφέ, ενώ ο διαρθρωτικός χρωματισμός λαμβάνει πολύ μικρή έκταση, αχνοφαίνεται, χωρίς όμως να εξαφανίζεται τελείως. Οι μπλε και μωβ αποχρώσεις αλλάζουν σε διάφορους τόνους του καφέ και του χρυσού. Τα θηλυκά άτομα μοιάζουν πολύ με αυτά της μετάλλαξης Purple, ο μωβ χρωματισμός του αυχένα όμως στα Bronze δεν υπάρχει.

Opal: Στα αρσενικά άτομα διαχέεται μια βαθιά σοκολατί απόχρωση με απαλές κυανοπράσινες ανταύγειες. Η μελανίνη στο ριγωτό σχέδιο των πτερυγίων γίνεται καφέ, ενώ τα μάτια της ουράς δομούνται από μαύρο και χάλκινο χρώμα. Τα θηλυκά είναι σε τόνους του ανοιχτού γκρι το οποίο σκουραίνει στον λαιμό, ενώ στερούνται οποιουδήποτε ιριδισμού.

Midnight: Αρκετά πιο σκούρα απόχρωση του κανονικού χωρίς όμως να λείπει ο διαρθρωτικός χρωματισμός. Προήλθε από εκτροφή Black Shoulders.

Taupe: Παρατηρείται απουσία διαρθρωτικού χρωματισμού και αραίωση μελανινών, αφήνοντας έναν ολικά μπεζ φαινότυπο, ειδικά στην ουρά.

Φυλοσύνδετες υποχωρητικές - υπολειπόμενες

Cameo: Δεν εμφανίζεται ο διαρθρωτικός χρωματισμός. Τα αρσενικά ξεκινούν από ένα βαθύ σοκολατί χρώμα που μετά την πτερόρροια και την επίδραση του ηλίου ξανοίγει. Ο λαιμός παραμένει σκούρος, η ουρά έχει ένα κρεμώδες καφέ, ενώ οι ώμοι είναι σε πιο ανοιχτή απόχρωση. Τα θηλυκά παρουσιάζονται σε μια πιο ελαφρά έκδοση της έντασης των αρσενικών χρωμάτων.

Purple: Εδώ παρατηρείται μια εντυπωσιακή μετατόπιση διαμέσου διαρθρωτικού χρωματισμού από τη μπλε απόχρωση στη μωβ. Λόγω αυτού η ουρά φαίνεται σε πολύ πιο σκούρους τόνους. Η μετάλλαξη αυτή ενδείκνυται για την κατανόηση των επιδράσεων που δέχεται το πτέρωμα κατά την διάρκεια του έτους. Το ίδιο πτηνό πρίν και μετά την πτερόρροια δείχνει σαν να ανήκει σε δύο εντελώς διαφορετικές κατηγορίες. Τα θηλυκά άτομα έχουν πιο σκούρο χρώμα από αυτά της Cameo και μπορούν να μπερδευτούν με τα Bronze, διατηρούν όμως τον διακριτικό μωβ χρωματισμό του αυχένα.

Peach: Δεν έχει γίνει γνωστό αν πρόκειται για μια καθαρή μετάλλαξη ή αν είναι προϊόν crossing over των Cameo και Purple. Φαινοτυπικά μοιάζει με Cameo σε πιο καφεκόκκινους τόνους.

Sonja's Violete: Περιγραφικά πρόκειται για μια πιο έντονη εκδοχή της Purple αλλά με πολύ σκούρα χρώση της ουράς και με όλες τις πράσινες αποχρώσεις να μετατρέπονται σε βαθύ μπλε.

Υβρίδια

Η διασταύρωση των δύο ειδών της Ασίας, P. Cristatus και P. Muticus, οδηγεί σε γόνιμους απογόνους. Φαινοτυπικά το πτηνό μοιάζει πιο πολύ με το πράσινο παγώνι σε πιο κιτρινωπές αποχρώσεις. Επειδή όμως η ποικιλία των μεταλλάξεων αφορά μόνο το ινδικό μπλε παγώνι, οι εκτροφείς διασταυρώνουν τον F1 απόγονο, δηλαδή αυτόν της 1ης γενιάς, μόνο με μπλε παγώνια, διασφαλίζοντας έτσι, αλλά και διαχέοντας στους επόμενους απογόνους όλες τις γνωστές μεταλλάξεις και ποικιλίες.

Τα υβρίδια ονομάζονται Spalding και φέρουν έναν ποσοστιαίο βαθμό συνάφειας με το μπλε παγώνι, ανάλογα της αποστάσεως που τα χωρίζει σε γενιές από την πρώτη τους υβριδοποίηση.

Ονοματολογία μεταλλάξεων

Ονοματίζουμε ένα Παγώνι γράφοντας πρώτα τη χρωματική μετάλλαξη και ύστερα τη μετάλλαξη σχεδίου. Στην περίπτωση πολλαπλών μεταλλάξεων, η πιο παλιά μπαίνει πρώτη. Με τα χρόνια, σύνθετες ονομασίες, αναφέρονται και με μόνο μία λέξη όπως στην περίπτωση της Oaten που σημαίνει Cameo Black Shoulder.

Σημειώσεις *

• Σχέση επικρατών - υπολειπόμενων γονιδίων: Σε ετεροζυγωτά άτομα ο φαινότυπος είναι αυτός του επικρατούς, π.χ., αν το λευκό επικρατεί του κόκκινου, λευκό + κόκκινο δίνει λευκό φαινότυπο.
• Σχέση ατελώς επικρατών γονιδίων: Σε ετεροζυγωτό άτομο ο φαινότυπος είναι ενδιάμεσος των δύο (ακραίων) φαινοτύπων, π.χ. λευκό + κόκκινο = ροζ.
• Σχέση συνεπικρατών γονιδίων: Ο φαινότυπος των ετεροζυγωτών ατόμων περιλαμβάνει και τους δύο χαρακτήρες μη - αναμειγμένους, π.χ. λευκό + κόκκινο = περιοχές σε λευκό + περιοχές σε κόκκινο.

Ονοματολογία και συστηματική ταξινόμηση

Διωνυμική ονομασία: Pavo Ελληνική: Παγώνι, Ταώς Αγγλική: Peacock, Peafowl Τάξη: Ορνιθόμορφα (Galliformes) Οικογένεια: Φασιανίδες (Phasianidae) Γένος: Ταώς (Pavo) Είδη: Pavo cristatus (Ινδικό παγώνι) Pavo muticus (Πράσινο παγώνι)

Media gallery Παγωνιών

Οι Red rumped ανήκουν στην . Είναι μεσαίου μεγέθους, λεπτοί και κομψοί παπαγάλοι. Στην Ελλάδα, είναι επίσης γνωστοί και ως ωδικά παπαγαλάκια.

Περιγραφή

 Φωτο: Αρσενικό Red-rumped από Toby Hudson.

Στην άγρια μορφή του, ο Red rumped φτάνει περίπου τα 28εκ. με το ενήλικο αρσενικό να φέρει έντονο πράσινο σμαραγδί φτέρωμα, μπλε-πράσινο κεφάλι με βαθύ κόκκινο πτέρωμα στους γλουτούς, το οποίο συμπληρώνουν μπλε κηλίδες σε φτερά και πλάτη.

Ζυγίζουν 55-85 γραμμάρια και η μακριά ουρά τους φτάνει σχεδόν στο μισό τους μήκος.

Διάκριση φύλου

Το ενήλικο αρσενικό φέρει πτέρωμα σε έντονους πράσινους - σμαραγδί τόνους, μπλε-πράσινο κεφάλι με βαθύ κόκκινο χρώμα στους γλουτούς το οποίο συμπληρώνεται με μπλε κηλίδες σε φτερά και ράχη. Η περιοχή του στήθους είναι κίτρινη, σε αντίθεση με το θηλυκό, που σε γενικές γραμμές έχει πιο άτονες αποχρώσεις όπως θαμπό πράσινο σε φτερά και ράχη, καθώς επίσης και ακροπτέρυγα μαύρου - μπλε χρώματος με καρίνα στο χρώμα της ελιάς. Φωτο: Θηλυκό Ωδικό Παπαγαλάκι Red-rumped από Michael Jefferies.

Είναι λιγότερο έντονοι λοιπόν οι χρωματισμοί του θηλυκού, καθώς επίσης στερείται και την κόκκινη απόχρωση στους γλουτούς σε σύγκριση με το αρσενικό.

Τα νεαρά πτηνά ανεξαρτήτως φύλου έχουν αρχικά θαμπό πτέρωμα το οποίο λαμβάνει την τελική του απόχρωση στους τέσσερις μήνες.

Φωνή

Σε αντίθεση με τα , το παπαγαλάκι Red rumped έχει μελωδικό τιτίβισμα. Μερικές φορές όμως, η φωνή τους μπορεί να γίνει πολύ δυνατή.

Συνήθως τρώνε στο έδαφος καλώντας το ένα το άλλο με έναν ήχο που μοιάζει με "τσιιι Τσιλιπ τσιιι τσιλιπ"

Προέλευση - Βιότοπος

Οι παπαγάλοι Red rumped κατάγονται από την Αυστραλία και μπορούν να βρεθούν στη Νότια Νέα Ουαλία, στη Βικτώρια, στο ΝΔ. Queensland και στις ανατολικές περιοχές της Ν. Αυστραλίας.

Ζουν σε ζευγάρια ή σε μικρά σμήνη σε ελαφρά δασώδη περιβάλλοντα, λιβάδια, κοντά σε ποτάμια και λίμνες, ωστόσο όμως αποφεύγουν τη θάλασσα. Αυτό το μικρό είδος τα καταφέρνει με μεγάλη επιτυχία στο να προσαρμόζεται σε τεχνητά ενδιαιτήματα όπως πάρκα, αγροκτήματα, κήπους, φάρμες και γήπεδα του γκολφ. [1, 2, 3]

Πρόκειται για ένα πτηνό πολύ αγαπητό ως κατοικίδιο, ο άγριος πληθυσμός του οποίου μάλιστα, όχι και τόσο σπάνια, εμπλουτίζεται από οικόσιτα άτομα που έχουν αποδράσει, ειδικά στις περιοχές πέριξ του Σίδνεϋ και της Κεντρική Ακτογραμμής της περιοχής NSW (North South Wales).

Συνήθειες στη φύση

Οι ωδικοί παπαγάλοι είναι πιο δραστήριοι κατά το σούρουπο και την αυγή.

Σε γενικές γραμμές εντάσσονται στην κατηγορία των grass - parrots, με άλλα λόγια σε αυτούς οι οποίοι κυρίως καταναλώνουν την τροφή τους από εδάφους, σαν να "βόσκουν" δηλαδή. Προκειμένου λοιπόν να τραφούν με σπόρους από έναν ψηλότερο βλαστό / στέλεχος, ανεβαίνουν πάνω του, ώστε με το βάρος τους να τον κάμψουν προς το έδαφος, και στη συνέχεια αποσπούν τους επιθυμητούς καρπούς με ευκολία.

Κατά τη διάρκεια του χειμώνα ενώνονται σε μεγάλα σμήνη.

Θηρευτές - Κίνδυνοι

Το έντονο πράσινο φτέρωμα που διαθέτουν, τους προσφέρει ένα άψογο καμουφλάρισμα στα προαστιακά πάρκα και στους κήπους ώστε να είναι πρακτικά αόρατα στο ανθρώπινο μάτι σε απόσταση μεγαλύτερη των 10-20 μέτρων. Παρ' όλα αυτά, λόγω της συνήθειάς τους να τσιμπολογούν από το έδαφος και να περνούν μεγάλα διαστήματα σε αυτό, γίνονται στόχος των γατών αλλά και χάνουν τη ζωή τους από περαστικά αυτοκίνητα.

Συμπεριφορά

Κατά την περίοδο της αναπαραγωγής, τα ενήλικα αρσενικά άτομα είναι ιδιαίτερα επιθετικά προς τους ομόφυλούς τους. Έχουν μάλιστα παρατηρηθεί ακόμα και θανατηφόρες συμπλοκές μεταξύ αντιπάλων, προκειμένου ο νικητής να εδραιώσει τη μεταβίβαση των γονιδίων του στην επόμενη γενιά.

Πρόκειται για ένα πτηνό πολύ αγαπητό ως κατοικίδιο, ο άγριος πληθυσμός του οποίου μάλιστα, όχι και τόσο σπάνια, εμπλουτίζεται από οικόσιτα άτομα που έχουν αποδράσει, ειδικά στις περιοχές πέριξ του Σίδνεϋ και της Κεντρική Ακτογραμμής της περιοχής NSW (North South Wales).

Φροντίδα - Κλουβί

Τα ωδικά παπαγαλάκια Red Rumped είναι εξαιρετικά και ευχάριστα κατοικίδια πουλιά, κατάλληλα και για αρχάριους. Είναι πολύ δραστήρια, κοινωνικά και αγαπούν να αλληλεπιδρούν με τους ανθρώπους που τα φροντίζουν.

Ακριβώς λόγω αυτών των χαρακτηριστικών τους αλλά και για την αποτελεσματική περιποίηση του ράμφους τους, θα πρέπει να τους παρέχουμε ευκαιρίες , τα οποία λατρεύουν να καταστρέφουν, αυτοσχέδια ή και απλά κλαδιά δέντρων όπως που τον προτιμούν ιδιαιτέρως. Η έλλειψη απασχόλησης έχει επίπτωση στον ψυχισμό τους και δυνητικά μπορεί να οδηγήσει στην ανάπτυξη αυτοκαταστροφικών συμπεριφορών, όπως στο τους.

Σε συνθήκες αιχμαλωσίας, και αν κρίνουμε ότι η ενασχόλησή μας μαζί τους δεν είναι ή δεν θα είναι στο μέλλον ικανοποιητική, είναι σαφέστατα προτιμότερο να διατηρούμε ένα ζευγάρι, παρά ένα μοναχικό πουλί. Αυτό θα μας δίνει και την χαρά να ακούμε την όμορφη μελωδική φωνή του αρσενικού όταν επικοινωνεί με το ταίρι του.

Παρά το γλυκό χαρακτήρα τους είναι κυριαρχικά και αναπτύσσουν επιθετικότητα προς άλλα πτηνά ακόμα και του είδους τους γι' αυτό δεν πρέπει να συγκατοικούν περισσότερα του ενός ζεύγους.

Η εξημέρωσή τους είναι εφικτή, ειδικά αν αποκτήσουμε πουλιά νεαρής ηλικίας. Η δυνατότητα ομιλίας για το είδος αυτό είναι πολύ μικρή.

Μπορούν να φιλοξενηθούν σε εσωτερικό ή εξωτερικό χώρο, καθώς είναι ανθεκτικά και σε σχετικά χαμηλές θερμοκρασίες, εφ' όσον φυσικά έχει προηγηθεί σταδιακή τους προσαρμογή. Δεν αντέχουν τα ρεύματα αέρα, τον δυνατό άνεμο και την άμεση και έντονη ηλιακή ακτινοβολία.

Γενικά είναι στιβαρά γεροδεμένα πουλιά αλλά έχουν επίσης ανάγκη από κίνηση και εκγύμναση σε άνετους χώρους, διαφορετικά κινδυνεύουν να γίνουν υπέρβαρα. Δεν είναι φιλάσθενα προσοχή όμως χρειάζεται στην τακτική καθαριότητα του υποστρώματος του δαπέδου του κλουβιού τους, δεδομένου ότι αρέσκονται να τσιμπολογούν από εκεί. Αυτό μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα μυκητιάσεις και εντερικά παράσιτα.

Ακόμα επειδή αγαπούν το νερό και να πλατσουρίζουν σ' αυτό για να διατηρούν το πτέρωμά τους σε καλή κατάσταση, είναι απαραίτητο να τους παρέχουμε μπάνιο ή να τα ψεκάζουμε κάποιες φορές εβδομαδιαίως.

Κλουβί

Λόγω της ανάγκης τους για κίνηση και δραστηριότητα, ιδανικό κλουβί θα ήταν κάποιο μήκους 2μ. x 2,10μ. ύψος και βάθος 0,90εκ., ωστόσο αν πρόκειται περί εσωτερικών χώρων και τα προαναφερθέντα μεγέθη κρίνονται ανέφικτα, οι ελάχιστες διαστάσεις είναι 85εκ. Μ / 50εκ. Υ / 50εκ. Β.

Σ' αυτήν την τελευταία περίπτωση, θα πρέπει να προσφέρονται τακτικές ευκαιρίες για έξοδο και πέταγμα σε ασφαλές δωμάτιο υπό επίβλεψη, ώστε να γυμνάζονται.

Φυσικές κούρνιες από ξύλο και κλαδιά διαφόρων μεγεθών πρέπει να παρέχονται για εξάσκηση πελμάτων και ράμφους. [11]

Διατροφή

Ένα καλό μείγμα σπόρων για παπαγάλους Red rumped αποτελείται από καναρινόσπορο (ασπούρι), κεχρί και μια μικρή ποσότητα από ηλιόσπορους. Πολλοί άνθρωποι χρησιμοποιούν ένα μείγμα από βόρι για budgies προσθέτοντας και μερικούς σπόρους ηλίανθου. Επίσης, φαίνεται να είναι λάτρεις του μείγματος για cockatiels, το οποίο στην συσκευασμένη του μορφή, προτείνεται ως ασφαλέστερη επιλογή βασικής διατροφής.

Εάν χρησιμοποιήσετε μείγμα για μεσαίους παπαγάλους, να αγοράσετε χωρίς συμπληρωματικά υλικά, όπως αραβόσιτο ή πέλετς, καθώς τα περισσότερα δεν τα τρώνε ούτως ή άλλως. Για την καλή κατάσταση των πουλιών μας ανακατεύουμε με το μείγμα σπόρων σιτέλαιο (1/2 κουταλάκι του γλυκού ανά κιλό σπόρου).

Το σιτέλαιο βοηθά στην και παρέχει βιταμίνες. Φρέσκο νερό, σουπιοκόκκαλο, τριμμένο κέλυφος στρειδιών και άμμος θα πρέπει να παρέχονται μόνιμα. Επίσης προσφέρουμε και άλλα συμπληρώματα όπως προβιοτικά (κατά τη διάρκεια της περιόδου αναπαραγωγής) και βιταμίνες σε ξεχωριστά κυπελλάκια κατά την πτερόρροια.

Συμπληρωματικά προς τα παραπάνω, θεωρείται εξέχουσας σημασίας ο εμπλουτισμός του διαιτολογίου τους με φρούτα εποχής, χόρτα, αρωματικά βότανα και λαχανικά (βλ. ), και θρεπτικά συστατικά που περιέχονται σε βραστό αυγό, κουκουνάρια, μούρα και ωμούς, ανάλατους ξηρούς καρπούς, όπως αμύγδαλα, κάσιους και φιστίκια.

Στο σημείο αυτό πρέπει να τονισθεί η ιδιαίτερη σημασία του σωστού πλυσίματος όλων των φρούτων και λαχανικών πριν τη διάθεσή τους προς κατανάλωση. Επίσης, πρέπει να δίνεται προσοχή τους ξηρούς καρπούς και ιδιαίτερα στα φιστίκια με κέλυφος, καθώς μπορούν να μεταδώσουν την λόγω των κακών συνθηκών συντήρησής τους. [4, 5]

Αναπαραγωγή

Ο ωδικός παπαγάλος Red Rumped ωριμάζει σεξουαλικά μετά το πρώτο έτος της ζωής του και αναπαράγεται κατά το δεύτερο. Είναι μονογαμικό είδος. Η περίοδος αναπαραγωγής ξεκινά αρχές άνοιξης και τελειώνει αρχές καλοκαιριού, ενώ παρατηρούνται κάποιες γέννες και κατά την διάρκεια του φθινοπώρου.

Κατά την έναρξη της αναπαραγωγικής περιόδου είναι συχνό φαινόμενο η κίνηση των νεαρών αρσενικών σε σμήνη.

Στη φύση φωλιάζει σε κοιλότητες δέντρων, κυρίως ευκαλύπτων, προτιμά περιοχές πλησίον λιμνών ή ποταμών και γενικά με επάρκεια νερού. Η επιλογή του σημείου και της ίδιας της φωλιάς γίνεται από το θηλυκό.

Συνήθως πραγματοποιούν δύο αναπαραγωγές κατ' έτος. Το θηλυκό γεννά κάθε δεύτερη ημέρα, 3-6 λευκά στρογγυλεμένα αυγά, μεγέθους 19-24mm, τα οποία και ξεκινά μετά το δεύτερο να τα επωάζει αποκλειστικά το ίδιο, επί 19-25 ημέρες. Το αρσενικό είναι υπεύθυνο για την τροφοδοσία της.

Το τάισμα των νεοσσών πραγματοποιείται και από τους δύο γονείς, οι οποίοι γενικά θεωρείται ότι ανταποκρίνονται εξαιρετικά στα καθήκοντά τους ως είδος και δεν εγκαταλείπουν ποτέ τα αυγά ή τους νεοσσούς τους.

Τα νεαρά πτηνά πραγματοποιούν την πρώτη τους πτήση στην ηλικία περίπου των 30 ημερών και μετά 14 μέρες είναι πλήρως ανεξάρτητα. Ακολουθούν άλλες 4 εβδομάδες που διαβιούν πλησίον των γονέων τους και κατόπιν εγκαταλείπουν εντελώς την οικογένεια.

Αναπαραγωγή ως κατοικίδια

Τα Red Rumped είναι εύκολο να αναπαραχθούν και στο κλουβί, καθώς δεν είναι ιδιότροπα πουλιά. Θα πρέπει να προσέξετε κατά την επιλογή του ζεύγους σας ώστε να έχετε ένα καθαρό αποτέλεσμα αναπαραγωγής μέσα στα χρωματικά πρότυπα του είδους βλ. .

Ακόμα θα πρέπει να επενδύσετε εσωτερικά τα κάγκελα στα τοιχώματα του κλουβιού με λινάτσες ή φυλλώδη κλαδιά δέντρων, ώστε να προστατέψετε τους νεοσσούς κατά τις πρώτες αδέξιες πτήσεις τους και να αποφύγετε τυχόν τραυματισμούς τους.

Επίσης θα πρέπει να φροντίσετε να τους απομακρύνετε αμέσως μετά την ανεξαρτητοποίησή τους, γιατί τα αρσενικά πολλές φορές επιδεικνύουν επιθετικότητα αν παραταθεί η παραμονή των απογόνων τους εντός του ίδιου κλουβιού.

Φωλιά

Θα χρειαστείτε ένα ξύλινο κουτί για φωλιά, διαστάσεων 30εκ. Μ / 30εκ.Β / 50εκ. Υ και διάμετρο οπής εισόδου 5,50-6,50εκ. Εσωτερικά και εξωτερικά θα πρέπει να υπάρχει πατήθρα ή σκάλα αναρρίχησης ως βοήθεια κατά την είσοδο - έξοδο. Εναλλακτικά μπορείτε να χρησιμοποιήσετε χοντρό κούτσουρο με εσωτερικό κοίλωμα.

Σε κάθε περίπτωση πρέπει να υπάρχει καπάκι / σκέπαστρο με ανάκληση για να μπορείτε να ελέγχετε την κατάσταση των νεοσσών και των γονέων ανά τακτά διαστήματα.

Η φωλιά θα πρέπει να τοποθετηθεί στο υψηλότερο σημείο του κλουβιού, με ένα περιθώριο όμως από την οροφή του λόγω του καπακιού.

Εσωτερικά στον πυθμένα της φωλιάς τοποθετούμε ροκανίδι από ασφαλή ξύλα, αρωματικά βότανα, πευκοβελόνες, φύλλα ευκαλύπτου ώστε να μην κυλούν τα αυγά αλλά και για να δημιουργηθεί ένα μαλακό, απορροφητικό, αντιβακτηριδιακό υπόστρωμα για τους νεοσσούς.

Οι παπαγάλοι Red rumped επιλέγουν να κάνουν φωλιές σε κοιλότητες δέντρων ή σε οτιδήποτε μοιάζει σε αυτές, όπως για παράδειγμα κάποια γραμματοκιβώτια.

Περισσότερα για τις .

Μεταλλάξεις

Τρεις συνιστώσες καθορίζουν τον ολικό φαινότυπο ενός παπαγάλου. Η ευμελανίνη που παρουσιάζεται απο καφέ έως μαύρη, η ψιττασίνη (psittacofulvin) υπεύθυνη για το κίτρινο και κόκκινο χρώμα και ο δομικός χρωματισμός (structural coloration) υπεύθυνος για τις μπλε αποχρώσεις και γενικά τους ιριδισμούς. Δεν υπάρχει λιπόχρωμα ούτε φαιομελανίνη.

Φυλοσύνδετες υποχωρητικές - υπολειπόμενες μεταλλάξεις

Cinnamon: Αυτή η μετάλλαξη αποτρέπει την οξείδωση της ευμελανίνης απο καφέ σε μαύρη. Αναδεικνύει ένα καφετίζοντα φαινότυπο με τα πόδια και τα δάκτυλα στο χρώμα της σάρκας. Η απόχρωση των ματιών στους νεοσσούς είναι κόκκινή αλλά σκουραίνει καθώς μεγαλώνουν. Η ερυθρή χρώση των γλουτών δεν επηρεάζεται. Άλλες ονομασίες: Australian Cinnamon.

Lutino: Πρόκειται για μετάλλαξη που δεν επιτρέπει καθόλου την εμφάνιση ευμελανινών. Το πτηνό φαινοτυπικά έχει ένα αχνό κίτρινο χρώμα, τα πόδια είναι ροζ ενώ τα μάτια κόκκινα. Η ερυθρή χρώση των γλουτών δεν επηρεάζεται.

Lacewing: Παράγεται από crossing-over των παραπάνω μεταλλάξεων. Φαινοτυπικά αυτά τα πτηνά είναι κίτρινα με γκρι μάσκα και κόκκινα μάτια. Τα φτερά πτήσης είναι ελαφρώς καφέ και οι γλουτοί κανονικά ερυθροί. Η πιθανότητα crossing-over μεταξύ cinnamon και lutino είναι 3%. Άλλες ονομασίες:cinnamon-lutino *.

Pallid: Μετάλλαξη της ίδιας οικογένειας γονιδίων που παράγουν την Lutino, έχοντας όμως μια αδύναμη έκφραση αυτής. Παρατηρείται μείωση στην παραγωγή των ευμελανινών παράγοντας μια αχνότερη εκδοχή του άγριου φαινότυπου. Τα μάτια είναι μαύρα, το ράμφος και τα νύχια κανονικά. Το υπεύθυνο γονίδιο είναι αλληλόμορφο αυτού που παράγει την Lutino μετάλλαξη. Άλλες ονομασίες: UK Cinnamon, Lime.

Platinum: Παρόμοια δράση με την μετάλλαξη Pallid αποδίδοντας όμως μια πιο ανοιχτόχρωμη και φωτεινή εκδοχή. Επίσης αλληλόμορφο γονίδιο του γονιδίου της Lutino.

Opaline: Προκαλεί σχετική έως ολική αναδιάταξη όλου του χρωματισμού του πτηνού. Παρουσιάζει μειωμένη διασπορά των ευμελανινών, ενισχύει τις ψιττασίνες ενώ δεν επηρεάζει ολικά το δομικό χρωματισμό. Ενισχύει τις γραμμώσεις και στα δύο φύλα ενώ κάποιοι γκρι τόνοι γίνονται λευκοί.

Αυτοσωμικές υπολειπόμενες - υποχωρητικές μεταλλάξεις

Blue: Απουσιάζει εντελώς από το πτέρωμα η ψιττασίνη με αποτέλεσμα να έχουμε ένα φαινοτυπικά μπλε πτηνό. Η κοιλιακή χώρα και οι γλουτοί μένουν λευκοί. Άλλες ονομασίες: Australian Blue.

Aqua: Εδώ η μείωση της ψιττασίνης είναι μερική (50%), με αποτέλεσμα να έχουμε ένα αχνό, ενδιάμεσο χρώμα, του κίτρινου και του μπλε. Τέτοιου τύπου πτηνά έχουν πολύ ευαίσθητο πτέρωμα. Άλλες ονομασίες ParBlue, UK Blue.

Pied (υποχωρητική - υπολειπόμενη): Σε αυτή τη μετάλλαξη υπάρχει δραστική μείωση στην εναπόθεση ευμελανινών. Η παρουσία τους στον φαινότυπο είναι εν πολλοίς τυχαία. Το χρώμα τους κυμαίνεται από γκρι έως πιο διαλυμένο, το φαινοτυπικό πράσινο γίνεται πιο λαδί, ενώ απουσιάζει η κόκκινη χρώση. Η οπτική διαφοροποίηση των δύο φύλων γίνεται σχεδόν αδύνατη. Άλλες ονομασίες: Olive Pied.

Pale Fallow: Δεν μετατρέπεται επαρκώς η ευμελανίνη από καφέ σε μαύρη. Φαινοτυπικά αναδεικνύεται ένα κιτρινωπό πτηνό με κόκκινα μάτια και γλουτούς. Πόδια, δάκτυλα και νύχια είναι ροζ. Αυτή η μετάλλαξη μοιάζει πολύ με την Cinnamon φορέα Lutino, στην Pale Fallow όμως απουσιάζει η ίριδα, το λευκό στεφάνι του ματιού, για αυτόν τον λόγο, τα πτηνά που την έχουν, είναι ευαίσθητα στην ηλιακή ακτινοβολία.

Bronze Fallow: Και εδώ τροποποιείται η μοριακή διάταξη της ευμελανίνης με αποτέλεσμα να αποδίδεται μια ελαφριά καφέ απόχρωση. Μπορεί να μπερδευτεί με τη μετάλλαξη Cinnamon, ωστόσο, τα ροζ πόδια και τα κόκκινα μάτια τη διαφοροποιούν. Η γενική εντύπωση είναι ένα κρεμώδες κίτρινο πτηνό.

Orange: Μέσω επιλεκτικών διασταυρώσεων περιορίστηκε η εμφάνιση της κίτρινης ψιττασίνης και αυξήθηκε η διάχυση της κόκκινης, ολικά, στο φαινότυπο του πτηνού.

Κυρίαρχες - Επικρατούσες μεταλλάξεις

Greygreen: Η μετάλλαξη αυτή επιδρά καθοριστικά στα θυλάκια των φτερών παύοντας την επενέργεια του δομικού χρωματισμού. Παράδειγμα, στην μετάλλαξη Blue, η Greygreen επίδραση, αφαιρεί τελείως το μπλε αποδίδοντας ένα γκρι φαινότυπο.

Cobalt: Πρόκειται για μια νέα μετάλλαξη η οποία ενισχύει δραστικά την ένταση του δομικού χρωματισμού, σκουραίνοντας την γενική απόχρωση (Dark Factor). Φαίνεται ότι βρίσκεται στο ίδιο χρωμόσωμα με τη μετάλλαξη Blue και συνεπώς στην παρουσία και των δύο μεταλλάξεων, έχουμε ένα σκούρο μπλε πτηνό. Η ποιότητα του πτερώματος είναι κακή και αντενδείκνυται η διασταύρωση με την Aqua μετάλλαξη.

Pied κυρίαρχη - επικρατής: Φαινότυπος παρόμοιος του υποχωρητικού Pied. Η οπτική διάκριση του φύλου γίνεται ακόμη πιο δύσκολη.

Ονοματολογία συνδυαστικών μεταλλάξεων

Albino: Η ταυτόχρονη έκφραση των μεταλλάξεων Blue και Lutino.

Pallidino: Pallid και Lutino (ή Ino) δίνει έναν ενδιάμεσο φαινότυπο.

Σημειώσεις

• Το crossing - over ή cross - over είναι μια βιολογική διαδικασία φυσικού ανασυνδυασμού DNA που λαμβάνει χώρα σε διπλοειδείς οργανισμούς, συνήθως κατά τον διαχωρισμό των ομόλογων χρωμοσωμάτων κατά τη μείωση, με αποτέλεσμα ο κάθε γαμέτης να περιέχει ένα χρωμόσωμα του οποίου τμήμα του γενετικού του υλικού προέρχεται από το ομόλογό του.

Κατάσταση κινδύνου Πληθυσμών

Ελάχιστης ανησυχίας Least concern LC.

Προσδόκιμο ζωής: 15-20 χρόνια, έχει αναφερθεί και μεγαλύτερη διάρκεια για κατοικίδια.

Έχουν δημιουργηθεί υβρίδια παπαγάλων Red-rumped με και , Mallee Ringneck, , Bluebonnet, Hooded, Red-capped Princess, Golden Shoulder parrots, καθώς και με μερικά neophemas όπως τα , κάτι που δεν προτείνουμε πάντως.

Ονοματολογία και συστηματική ταξινόμηση

Διωνυμική ονομασία: Psephotus haematonotus Ελληνική: Ωδικό παπαγαλάκι Αγγλική: Red-rumped Τάξη: Οικογένεια: Γένος: Psephotus Είδος: P. haematonotus

P. h. caeruleus

P. h. haematonotus

Media gallery Παπαγάλων Psephotus

Η Ασπεργίλλωση είναι μια αναπνευστική νόσος των πουλιών που οφείλεται στην επιμόλυνση από τον μύκητα ασπεργίλλου. Οδηγίες πρόληψης και αντιμετώπισης.

Εισαγωγή στην Ασπεργίλλωση

Η Ασπεργίλλωση είναι από τις συνηθέστερες αναπνευστικές νόσους των πτηνών συντροφιάς και προκαλείται από μύκητες του γένους Aspergillus, ως επί το πλείστον του Aspergillus fumigatus, του οποίου τα σπόρια είναι τα πιο μικροσκοπικά με αποτέλεσμα να διευκολύνεται η αερομεταφορά και εισπνοή τους (Richard & Thurston, 1983).

Άλλα λιγότερο συχνά σημεία εισόδου του μύκητα στον οργανισμό, περιλαμβάνουν τις ρήξεις του δέρματος ή λοιμώξεις ή μόλυνση μέσω του κελύφους του αυγού κατά τη διάρκεια της επώασης.

Συνθήκες που ευνοούν την ανάπτυξη του μύκητα είναι η υγρασία, η σκόνη, τα σάπια λαχανικά, το χώμα και γενικότερα η ελλιπής καθαριότητα και ο ανεπαρκής εξαερισμός του εκτροφείου. Λόγω της αδυναμίας έγκαιρης διάγνωσης σε πρώιμο στάδιο αλλά και της εξαιρετικής δυσκολίας της θεραπευτικής παρέμβασης, είναι απαραίτητη η σχολαστική τήρηση των μεθόδων προληπτικής φροντίδας.

Αυτή η αργά αυξανόμενη μυκητιασική λοίμωξη, σταδιακά βλάπτει τους ιστούς του σώματος σε μία περίοδο εβδομάδων έως μηνών, με όχι τόσο προφανείς ενδείξεις (συμπτώματα) της ασθένειας έως ότου ένα όργανο ή σύστημα του οργανισμού να τελεί υπό σοβαρό κίνδυνο.

Ο Ασπέργιλλος βρίσκεται παντού στο περιβάλλον, κυρίως στο έδαφος και υπό φυσιολογικές συνθήκες δεν αποτελεί απειλή για τα πτηνά. Δύο τουλάχιστον συγκυρίες πρέπει να συνυπάρξουν για την εμφάνιση λοίμωξης και είναι η παρουσία αυξημένου αριθμού σπορίων του μύκητα σε συνδυασμό με την ευάλωτη υγεία του πτηνού.

Στους πληθυσμούς μεγαλύτερου κινδύνου περιλαμβάνονται τα πολύ νεαρά ή τα πολύ ηλικιωμένα πουλιά καθώς και οι ανοσοκατεσταλμένοι ασθενείς οργανισμοί.

Η Ασπεργίλλωση δεν θεωρείται μεταδοτική ασθένεια ούτε μεταξύ των πτηνών, ούτε από πτηνό προς άνθρωπο και αντίστροφα.

Εκ των πτηνών συντροφιάς, πλέον ευάλωτα φαίνεται να είναι οι παπαγάλοι (κυρίως African Gray , Amazonas, Pionus) και οι Μάϊνες, χωρίς αυτό να σημαίνει πως κάποια άλλα είδη εξαιρούνται και ή παραμένουν αλώβητα αν συντρέχουν οι κατωτέρω συνθήκες και συγκυρίες.

Προδιαθεσικοί παράγοντες

• Μικροί, υγροί, κακώς αεριζόμενοι χώροι, σάπια φύλλα στο έδαφος, αυξημένη και επί μακρόν υγρασία υποστρώματος κλωβών (χαρτί, άμμος, κτλ).
• Υγρασία κυρίως, αλλά και υπερβολική ξηρασία περιβάλλοντος.
• Υψηλές θερμοκρασίες και θερμική δυσφορία των πτηνών.
• Συνωστισμός λόγω υπερπληθυσμού στο εκτροφείο.
• Πολλαπλή χρήση των ίδιων φωλεών.
• Ακατάλληλες συνθήκες και μακροχρόνια συντήρηση σπόρων σε υγρό περιβάλλον, μουχλιασμένοι σπόροι και άλλα τρόφιμα που παραμένουν επί μακρόν στο κλουβί. Στην κακή ποιότητα των σπόρων, αποδίδονται τα μεγαλύτερα ποσοστά προσβολής σποροφάγων κατοικίδιων πτηνών.
• Διατροφή με φυστίκια, καλαμπόκι, ηλιόσπορους, σιτηρά τα οποία ενοχοποιούνται για μεγάλες συγκεντρώσεις του ασπέργιλλου. Θεωρείται ασφαλέστερο να προσφέρουμε ξηρούς καρπούς ωμούς ανάλατους προορισμένους για ανθρώπινη διατροφή αν θέλουμε να ελαχιστοποιήσουμε αυτούς τους κινδύνους.
• Υποσιτισμός.
• Προϋπάρχουσες ασθένειες, ιογενείς και χρόνιες λοιμώξεις που προκαλούν καταστολή του ανοσοποιητικού συστήματος προδιαθέτουν ένα πουλί σε δευτερεύουσα μόλυνση ασπεργίλλωσης.
• Χρήση στεροειδών, μακροχρόνια χρήση αντιβιοτικών.
• Μεγάλο, διαρκές άγχος του πουλιού λόγω ακατάλληλης θέσης του κλουβιού του ή άλλων συνεχών ενοχλήσεων.
• Η ελλιπής καθαριότητα και υγιεινή του κλουβιού και των σκευών τροφής και νερού.
• Έκθεση σε τοξίνες που προκαλούν ερεθισμό του αναπνευστικού συστήματος, όπως καπνός τσιγάρων.
• Έλλειψη βιταμίνης Α (κοινή σε φτωχές δίαιτες, αποτελούμενες αποκλειστικά από σπόρους).
• Επανειλημμένες αναπαραγωγές.
• Ορισμένα είδη υποστρωμάτων όπως τσόφλια από καρύδια και φύλλα από καλαμπόκι
• Χρήση ως υπόστρωμα παλαιών εφημερίδων, επί μακρόν στοιβαγμένων και εκτεθειμένων στην πολύχρονη σκόνη.
• Σκόνη στο δωμάτιο εκτροφής.

Η Ασπεργίλλωση δεν θεωρείται μεταδοτική ασθένεια, αλλά είναι σαφέστατα μολυσματική μυκητισιακή νόσος που προκαλείται από τα διάφορα υποείδη ασπέργιλλου, τα οποία ενδημούν σε εσωτερικούς και εξωτερικούς χώρους και παράγουν σπόρια, μέσω των οποίων και μεταδίδονται σε άλλους οργανισμούς (ξενιστές).

Το σημαντικό που θα πρέπει να έχουμε πάντοτε στο νου μας είναι ότι ο Ασπέργιλλος, έστω κι αν εισέλθει στον οργανισμό του ξενιστή (μόλυνση) υπό τη μορφή σπορίων φυσικά, δεν είναι απαραίτητο να τον οδηγήσει σε λοίμωξη, καθώς το ανοσοποιητικό σύστημα του προσβεβληθέντος, κάλλιστα μπορεί να ανταπεξέλθει και να μην επιτρέψει στα σπόρια να αναπτυχθούν μέσα στο σώμα, αρκεί φυσικά η υγεία του ξενιστή να είναι σε καλή κατάσταση. Σε κάθε αντίθετη περίπτωση, η μόλυνση οδηγεί σε λοίμωξη, με συχνή συνέπεια το θάνατο του ξενιστή.

Συμπτώματα της νόσου

Η προσβολή από τον ασπέργιλλο μπορεί να οδηγήσει σε οξεία ή χρόνια νόσο. Σε γενικές γραμμές, όπως φαίνεται και ακολούθως, τα συμπτώματα της ασπεργίλλωσης δεν είναι ειδικά, αλλά απαντώνται και σε πολλές άλλες ασθένειες.

Οξεία προσβολή

Συμπτώματα: δυσκολία στην αναπνοή, μείωση ή απώλεια της όρεξης για τροφή, συχνή πρόσληψη νερού και εμφάνιση κυανής χροιάς στα ούρα (ουσιαστικά η χρώση λαμβάνει χώρα στις βλεννώδεις επιθηλιακές εκκρίσεις, κάποτε μάλιστα και στο ίδιο το δέρμα), ξαφνικός θάνατος.

Σε γενικές γραμμές ο μύκητας προσβάλλει κάποια όργανα του ανώτερου αναπνευστικού, όπως η τραχεία, η σύριγγα, και οι αερόσακκοι, άλλοτε κάλλιστα η προσβολή μπορεί να φτάσει και μέσα στον ίδιο τον πνεύμονα.

Η διάγνωση της οξείας προσβολής συνήθως γίνεται μετά το θάνατο του οργανισμού, κυρίως με εξέταση των προσβεβλημένων ιστών, και αυτό συμβαίνει διότι η εξέλιξη της νόσου είναι ταχύτατη έως ραγδαία.

Χρόνια προσβολή

Στατιστικά, συμβαίνει στις περισσότερες των περιπτώσεων και τελικά οδηγεί επίσης στον θάνατο, αν και στην έναρξή της είναι σχεδόν ασυμπτωματική. Συχνά μάλιστα, όταν πλέον τα συμπτώματα εμφανιστούν, είναι ήδη αρκετά προχωρημένη και δυσχερής η κατάσταση του πουλιού, ώστε να μην επιδέχεται θεραπείας.

Συγκεκριμένα η προσβολή πάλι λαμβάνει χώρα διαμέσω συνήθως της αναπνευστικής οδού, όπου αρχικά σχηματίζονται λευκόχρωμα οζίδια, τα οποία στη συνέχεια διηθούνται προς τους ιστούς, απελευθερώνοντας έτσι σπόρια του μύκητα στην κυκλοφορία του αίματος.

Τα σπόρια ακολούθως ταξιδεύουν με το αίμα σε διάφορα σημεία του οργανισμού, μολύνοντας όργανα όπως οι νεφροί, το δέρμα, μύες, γαστρεντερικό σύστημα, ήπαρ, μάτια και εγκέφαλο.

Τα πρώτα συμπτώματα εκδηλώνονται στο αναπνευστικό σύστημα και περιλαμβάνουν δυσκολία στην αναπνοή ή ταχύτερο ρυθμό εισπνοών με άμεση επίπτωση τη μείωση της αντοχής στη σωματική άσκηση. Άλλοτε, αν και η σύριγγα έχει αποικιστεί από τον μύκητα, παρατηρείται αλλαγή στη χροιά της φωνής, απροθυμία να κελαηδήσει / μιλήσει το πουλί ή χαρακτηριστικός ήχος τύπου "κλικ". Τελικά, συνήθως είναι η σοβαρή αναπνευστική καταστολή αυτή που οδηγεί στον θάνατο.

Σε γενικές γραμμές τα συμπτώματα διαφέρουν, καθώς εξαρτώνται από τα όργανα που έχουν προσβληθεί. Π.χ. τρόμος (τρεμούλα), έλλειψη ισορροπίας, ταλάντευση κατά τη βάδιση, παράλυση κλπ, μπορεί να εμφανιστούν κατά την προσβολή του νευρικού συστήματος

Πράσινη χροιά στα ούρα παρατηρείται αν το προσβληθέν όργανο είναι το ήπαρ, το οποίο διογκώνεται μάλιστα, ενώ γενικά (μη ειδικά) συμπτώματα είναι η απώλεια όρεξης για φαγητό και η συνακόλουθη μείωση βάρους και μυϊκής μάζας, αρθρίτιδα κυρίως λόγω της επικάθισης ουρικού οξέος στους συνδέσμους, γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση, μη φυσιολογικά κόπρανα ή διάρροια, υπερβολική ούρηση, γενικότερη καταστολή και λήθαργος.

Άλλα συμπτώματα που έχουν παρατηρηθεί κυρίως σε παπαγάλους είναι η εικόνα ταλαιπωρημένου πτερώματος, δυσχρωμίες ειδικά στο εξωτερικό των φτερούγων, έντονη φαγούρα, πολλές φορές μάλιστα σε σημείο που το πουλί, προκειμένου να ανακουφιστεί, καθώς ξύνεται με το ράμφος, να δημιουργεί βλάβες στο δέρμα του. Άλλοτε πάλι ο κνησμός εντοπίζεται κυρίως στην περιοχή του ράμφους (ρουθούνια, χαλινός).

Σε περίπτωση που τα σπόρια του μύκητα διαπεράσουν το κέλυφος του αυγού, το αποτέλεσμα είναι ο θάνατος του εμβρύου.

Σχετικό άρθρο: Εμβρυϊκή Νέκρωση

Σε αυτό το σημείο θα πρέπει να σημειωθεί ότι η χρόνια μορφή της ασθένειας συνήθως λαμβάνει χώρα όταν το ανοσοποιητικό σύστημα του οργανισμού είναι ήδη αδύναμο (π.χ. αν το πτηνό ασθενεί ή βρίσκεται σε στρες, είναι υποσιτισμένο κλπ), και δεν δύναται να αμυνθεί επαρκώς κατά την πρώτη φάση προσβολής από τον ασπέργιλλο.

Διάγνωση

Πρόκειται για εξαιρετικά δύσκολη διάγνωση, κυρίως λόγω του ότι τα συμπτώματα της ασπεργίλλωσης δεν είναι χαρακτηριστικά, αλλά περισσότερο γενικά συμπτώματα, ειδικά αυτά της χρόνιας μορφής.

Ο ειδικός γιατρός θα χρειαστεί ένα ιδιαίτερα λεπτομερές ιστορικό της πορείας της ιατρικής κατάστασης του πουλιού, και μια ακριβή περιγραφή της δίαιτας και των συνθηκών εκτροφής του (χώρος διαμονής, ώρες ξεκούρασης, συνθήκες υγιεινής κλπ).

Θα χρειαστούν εξετάσεις όπως: ακτινογραφία, αιματολογικές και βιοχημικές. Ενδοσκοπικός έλεγχος επίσης μπορεί να είναι απαραίτητος προκειμένου όχι μόνο να φανεί η φλεγμονή στη σύριγγα ή στην τραχεία, αλλά και για να ληφθούν δείγματα ιστού για καλλιέργεια και μικροσκοπική εξέταση. Πιθανότητα μάλιστα θα χρειαστεί εξέταση PCR (ειδικό τεστ για το DNA του ασπέργιλλου), ώστε η διάγνωση να επιβεβαιωθεί, μια και μπορεί να υποδείξει με ακρίβεια το ίδιο το DNA του μύκητα.

Υπάρχει μάλιστα και ειδικό ανοσολογικό τεστ αίματος για την ανίχνευση του ασπέργιλλου, αλλά δεν αρκεί από μόνο του για να την επιβεβαίωση της νόσου, καθώς συχνά δίνει αποτελέσματα ψευδώς θετικά ή ψευδώς αρνητικά συνηθέστερα (μια και είναι κατασκευασμένο ώστε να ανιχνεύει αντισώματα, αλλά όπως ήδη αναφέρθηκε το ανοσοποιητικό σύστημα του οργανισμού είναι αδύναμο ώστε να τα παράγει σε επαρκείς ποσότητες), οπότε λαμβάνεται υπόψη μόνο σε συνδυασμό με συνοδά ευρήματα.

Ομοίως κάπως αόριστες είναι και οι εξετάσεις ηλεκτροφόρησης πρωτεϊνών του ορού.

Θεραπεία / Αντιμετώπιση

Όπως τέθηκε και στο τμήμα των συμπτωμάτων, η ασπεργίλλωση οδηγεί με προοδευτικά βήματα στον θάνατο του πτηνού. Όσο πιο νωρίς εντοπιστεί η νόσος και ξεκινήσει η αντιμετώπιση, και αναλόγως φυσικά προς τη γενικότερη κατάσταση του οργανισμού, αλλά και τα σημεία προσβολής του μύκητα, τόσο αυξάνονται και οι πιθανότητες θεραπείας. Κατά κανόνα όμως, η εν λόγω λοίμωξη θεωρείται, και όχι άδικα, απειλητική για τη ζωή.

Με εγχείρηση μπορούν να αφαιρεθούν κάποιοι προσβεβλημένοι ιστοί. Επίσης αντιμυκητισιακά φάρμακα όπως η ιτρακοναζόλη, τερμπιναφίνη, φλουκυτοσίνη, κλοτριμαζόλη και η αμφοτερικίνη Β, συχνά χρησιμοποιούνται θεραπευτικά.

Η βορικοναζόλη τέλος, επιλέγεται για στελέχη του μύκητα ανθεκτικά στα άλλα φάρμακα. Η χορήγησή τους μπορεί να γίνει αναλόγως και του φαρμάκου, από του στόματος, με ένεση ή με εκνέφωση.

Στο σημείο αυτό θα πρέπει να αναφερθεί ότι η ιτρακοναζόλη, είναι πιο τοξική για τον Αφρικανικό Γκρι Παπαγάλο, από ό,τι για άλλα είδη, επομένως και η θεραπεία σε αυτήν την περίπτωση πρέπει να παρακολουθείται πολύ στενά από τον γιατρό και τον ιδιοκτήτη του πουλιού.

Κατά τη θεραπεία με εκνέφωση, θα πρέπει οπωσδήποτε να τηρούνται οι συνήθεις κανόνες, δηλαδή, να έχουν προηγηθεί πριν την εφαρμογή του φαρμάκου αρκετές ρινικές εκπλύσεις με άσηπτο νερό ή φυσιολογικό ορό, και μάλιστα με το κεφάλι του πουλιού προς τα κάτω, ώστε να αποφευχθεί το ενδεχόμενο αναρρόφησης του υγρού με ίχνη των μολυσμένων εκκρίσεων προς το κατώτερο αναπνευστικό σύστημα.

Η θεραπεία πρέπει να είναι μεγάλης διάρκειας (εβδομάδες, μήνες ή /και έτος), συχνά μάλιστα για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα από αυτό που αναφέρει το φάρμακο στις οδηγίες του.

Κατά τη διάρκειά της επίσης, μπορεί να χρειαστούν και υποστηρικτικά μέσα για την αντιμετώπιση των υποκείμενων ιατρικών καταστάσεων όπως: διατήρηση του πουλιού σε πιο ζεστό περιβάλλον, σίτιση με σωλήνα, οξυγόνο κλπ.

Πρόληψη

Η δυσχέρεια θεραπευτικής παρέμβασης σε περιπτώσεις χρόνιας ή οξείας προσβολής, καθιστά την πρόληψη ακόμα πιο επιτακτική.

Τα αποτελέσματα κάποιων δοκιμαστικών εμβολιασμών που πραγματοποιήθηκαν στο εξωτερικό, δεν επιβεβαίωσαν τις αναμενόμενες προσδοκίες.

• Η καλύτερη πρόληψη βασίζεται στον περιορισμό της έκθεσης σε σπόρια του μύκητα και τη διατήρηση της συνολικής υγείας των πτηνών σε υψηλό επίπεδο.
• Το πιο σημαντικό, είναι να βεβαιωθούμε ότι το πουλί μας είναι ευτυχισμένο.
• Πρέπει να περιορίσουμε το στρες όσο το δυνατόν περισσότερο.
• Να φροντίσουμε να τηρούμε ένα σταθερό περιοδικό κτηνιατρικό έλεγχο της υγείας του, έτσι ώστε τυχόν προβλήματα ή ενδείξεις αρχής σοβαρών ασθενειών να ανιχνεύονται εγκαίρως.
• Είναι αυτονόητο ότι κύρια προληπτική μας φροντίδα είναι να εξαλείψουμε όλους τους προδιαθεσικούς παράγοντες όπως έχουν αναφερθεί ανωτέρω, εστιάζοντας στην καλή υγεία του πτηνού μας και στην καθαριότητα.
• Για μια ακόμα φορά αναδεικνύεται η ανάγκη ενίσχυσης του ανοσοποιητικού συστήματος των κατοικίδιων πουλιών και της ενεργοποίησης της φυσικής τους άμυνας μέσω των φυτικών διαθέσιμων που μας παρέχει η γη. Ως άριστα ανοσοδιεγερτικά αλλά και αντιμικροβιακά έχουν αναδειχθεί η Εχινάκεια, Golden seal herb (Ύδραστις η καναδική), το αιθέριο έλαιο Ρίγανης, το σκόρδο, το αιθέριο έλαιο Κανέλας (προσοχή να είναι γνήσια κανέλα Κεϋλάνης).
• Εξαιρετικής σημασίας είναι η καλής ποιότητας και μεγάλης ποικιλίας διατροφή, αποφεύγοντας την μονοτονία.
• Προσεκτική φύλαξη των σπόρων διατροφής σε ξηρό, αεριζόμενο περιβάλλον, σχετικά σκοτεινό.
• Απαγορεύεται η προσθήκη σπόρων σε υγρά παρασκευάσματα όπως πχ. αυγοτροφές. Προτείνεται να τους τοποθετούμε τη στιγμή προσφοράς τους, σε μικρές ποσότητες επιφανειακά του μείγματος και να παραμένουν για μικρό χρονικό διάστημα. Εναλλακτικά καθόλου προσθήκη έξτρα σπόρων στις αυγοτροφές και τοποθέτησή τους σε ειδικό ξεχωριστό δοχείο.
• Ως υγραντήρες και νεφελοποιητές, επιλέγουμε όσους λειτουργούν με προηγούμενο βρασμό νερού.
• Σχολαστική καθαριότητα και απολύμανση μηχανημάτων όπως πηγών θέρμανσης, αφυγραντήρων ή υγραντήρων, ιονιστών κτλ.
• Τοποθέτηση των σπόρων διατροφής στην κατάψυξη (αεροστεγώς), για τουλάχιστον μία εβδομάδα, πριν την προσφορά τους στα πουλιά. (Προσοχή η απόψυξη να γίνεται στην ψύξη και μετά να τοποθετούνται σε αεριζόμενο σχετικά σκοτεινό χώρο, σε δοχείο με πόρους εξαερισμού).

Επιπολασμός

Ποσοστό μολύνσεων στους οργανισμούς (% επίπτωση της ασθένειας)

Παρ' όλο που η μυκητίαση αυτή περιγράφηκε από πολλών ετών και εξακολουθεί να είναι μια σημαντική αιτία θνησιμότητας σε πτηνά σε αιχμαλωσία και λιγότερο συχνά σε ελεύθερα πτηνά, ωστόσο δεν υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία επιπολασμού.

Προφανώς ο λόγος οφείλεται στη δυσκολία έγκαιρης διάγνωσης και θεραπευτικής παρέμβασης όσο το νοσούν πτηνό βρίσκεται στην ζωή, ενώ και οι νεκροψίες που πραγματοποιούνται στα πτηνά είναι εξαιρετικά σπάνιες διεθνώς.

Ωστόσο υπάρχουν κάποια ενθαρρυντικά στοιχεία που αφορούν την Ελλάδα.

Περιβαλλοντικές μελέτες παρατήρησης έχουν δείξει πως ο Α. niger είναι το συχνότερο είδος ασπεργίλλου που ανευρίσκεται στον αέρα, ενώ ακολουθούν ο ασπέργιλλος A. flavus και A. fumigatus (αυτός ο τελευταίος είναι πιο επικίνδυνος για τα πουλιά, βλ. Πρώτη πρόταση εισαγωγής).

Ακόμα τα στοιχεία που αφορούν τον άνθρωπο, δείχνουν ότι παρά την ανοδική πορεία της επίπτωσης του άσθματος στην Ελλάδα τις τελευταίες δεκαετίες και ενώ η δερματική ευαισθητοποίηση σε ασπέργιλλο περιγράφεται σε ποσοστό 5% των Ελλήνων ατοπικών ασθενών, περιστατικά ΑΒΠΑ (Αλλεργικής βρογχοπνευμονικής ασπεργίλλωσης) δεν περιγράφονται.

Σχετικό περιεχόμενο

Μικρόβια: Ιοί, Βακτηρίδια και Μύκητες

Τον τελευταίο καιρό γίνεται πολύς λόγος για τη μετάλλαξη του Κίτρινου ράμφους (Yellow beak - Bec Jaune). Αυτός ο ενδιαφέρον φαινότυπος δεν εμφανίζεται μόνο στα καναρίνια χρώματος, αλλά και στις ευρωπαϊκές σπίζες. Μάλιστα, έχει ήδη σταθεροποιηθεί και μεταφέρεται σχεδόν σε όλες τις μεταλλάξεις του Φλώρου.

Η πορεία εξέλιξης των σύγχρονων μεταλλάξεων στα πτηνά συντροφιάς

Οι πληροφορίες που ακολουθούν παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον καθώς αφορούν την δομή κάποιων νεότερων μεταλλάξεων, την ιστορική διαδρομή της σταθεροποίησης του φαινοτύπου τους και τις επίσημες διεργασίες αναγνώρισής τους.

Λόγω της μεγάλης της ομοιότητας με τη μετάλλαξη Urucum, η οποία έχει αναγνωρισθεί από την C.O.M./O.M.J. το 2013, προκύπτει το εξής ερώτημα: " Μήπως πρόκειται για το ίδιο μεταλλαγμένο γονίδιο και χρησιμοποιούμε ξανά λανθασμένη ορολογία;".

Καναρίνι Urucum, το κόκκινο ράμφος

Στην Ευρώπη, τα καναρίνια με το κόκκινο ράμφος εμφανίστηκαν στο κοπάδι του Βέλγου εκτροφέα κ. Marc Lanckzweirt. Εντελώς αναπάντεχα το έτος 2005, ανακάλυψε μέσα σε μια φωλιά έναν νεοσσό που είχε το εν λόγω χαρακτηριστικό. Οι γεννήτορες ήταν κόκκινα λιποχρωμικά με τον αρσενικό χιονέ και το θηλυκό εντόνου πτερώματος. Την επόμενη χρονιά, το ίδιο ζευγάρι, έδωσε πάλι απόγονο με κόκκινο ράμφος.

Στο γενεαλογικό δέντρο αυτών των πτηνών, δυο γραμμές ταυτοποιήθηκαν, αυτές του κ. Piet Morel (Ολλανδία) και του κ. Willy Claes (Βέλγιο), δύο πολύ γνωστών εκτροφέων κόκκινων λιποχρωμικών εκείνο τον καιρό. Όταν πέθανε το θηλυκό απο το ζευγάρι των γεννητόρων, διασταυρώθηκε ο αρσενικός με άλλα θηλυκά, χωρίς όμως να παραχθεί κανένας απόγονος με κόκκινο ράμφος.

Βάσει αυτού, ο κ. Marc Lanckzweirt, κατέληξε ότι η κληρονόμηση που ακολουθεί η μετάλλαξη είναι αυτή του αυτοσωμικού υπολειπόμενου προτύπου. Κατά την ίδια χρονική περίοδο, σχεδόν ταυτόχρονα, πουλιά με κόκκινο ράμφος παρουσιάστηκαν και στις εκτροφές κόκκινων λιποχρωμικών των κυρίων Wilfriend Deyaert και Jozef Van der Meeren.

 30 ημερών νεοσσός του κ. Marc Lanvkzweirt (Βέλγιο 2006). Ο κ. Wilfried Deyaert με τα καναρίνια του και λεπρομερής λήψη του ράμφους από καναρίνι του κ. Jozef Van der Meeren Όπως μπορούμε να δούμε στην κοντινή λήψη της πιο πάνω φωτογραφίας, το άνω μέρος του ράμφους είναι κόκκινο και από την εσωτερική και από την εξωτερική πλευρά. Αυτά τα πρώτα με τέτοια χαρακτηριστικά πτηνά στην Ευρώπη, είχαν επίσης πόδια και νύχια, κόκκινα.

Επιπρόσθετα, η αλλαγή στη δομή του φτερού ήταν παραπάνω από εμφανής. Αν και οι νεοσσοί είχαν αρκετά ομοιόμορφο χρώμα, μετά την πρώτη πτερόρροια, το κόκκινο χρώμα στο πτέρωμα γινόταν λιγότερο βαθύ και λιγότερο λαμπερό.

Ο κ. Marc Lanckzweirt περιέγραψε αυτό το χρώμα ως μαργαριταρένιο πορτοκαλί ή σαν το πορτοκαλί του Σολομού. (χρώματα RAL 2013/2012)

Είτε λόγω της κακής υγείας αυτών των πουλιών (διαταραχές ισορροπίας), κάτι που ήταν φανερό ιδιαίτερα όταν τα κοκκινόραμφα καναρίνια συμβίωναν στο ίδιο κοπάδι εντός του εκτροφείου, με κανονικά κόκκινα λιποχρωμικά, είτε για οποιονδήποτε άλλο λόγο, η αυξημένη σημασία αυτής της μετάλλαξης δεν αναγνωρίστηκε.

Για αυτό και η συστηματική εκτροφή τέτοιων πτηνών δεν συνεχίστηκε ούτε στο Βέλγιο αλλά ούτε και στην Ευρώπη γενικά. Παρόλα αυτά, πρέπει να τονιστεί, ότι την ίδια χρονική περίοδο, στην άλλη άκρη του κόσμου, στην Λατινική Αμερική, η εκτροφή καναρινιών με κόκκινο ράμφος, είχε ήδη αναπτυχθεί σε σημαντικό επίπεδο.

Το πρώτα πτηνά με τέτοια χαρακτηριστικά παρουσιάστηκαν στη Λατινική Αμερική το 1994 στο κοπάδι κόκκινων λιποχρωμικών του βραζιλιάνου εκτροφέα κ. Maercio Serpa Laranjo, ο οποίος ζει στην πόλη του Resende, προάστιο του Rio de Janeiro.

Ειδικότερα τα πουλιά αυτά ήταν απόγονοι φαινοτυπικά κανονικών κόκκινων λιποχρωμικών, ο αρσενικός ήταν εντόνου και ο θηλυκός χιονέ πτερώματος.

Εξαιτίας του ιδιαίτερου ενδιαφέροντος που έδειξε ο σπουδαίος βραζιλιάνος εκτροφέας κ. Alvaro Blasina, ο πληθυσμός τους αυξήθηκε και ήδη από την πρώτη χρονιά επιβεβαιώθηκε ο νόμος της κληρονομικότητας που ακολουθεί η μετάλλαξη. Ηταν αυτοσωμική υπολειπόμενη, ανεξάρτητη με το φύλο.

Η μετάλλαξη του "κόκκινου ράμφους" που αναγνωρίστηκε ως Urucum στην Itatiba (Βραζιλία) στις 18 Ιουλίου του 2013, έχει σαν βασικά χαρακτηριστικά την κόκκινη χρώση του ράμφους, των ποδιών και των νυχιών.

Πέρα από τα κεράτινα μέρη, αυτή η μετάλλαξη έδινε και μια μεταξένια όψη στο κόκκινο πτέρωμα, ένα αποτέλεσμα για το οποίο ευθύνεται η αλλαγή στη δομή των φτερών.

 Φωτογραφίες για σύγκριση κανονικού φαινοτύπου (αριστερά) και Urucum (δεξιά), φτερά στέρνου και αμάρας

Στα πουλιά με χιονέ πτερώμα, η άκρη του φτερού γίνεται ροζ, δηλαδή δεν είναι πια λευκή όπως σε ένα κανονικό κόκκινο λιποχρωμικό χιονέ πτερώματος.

Για αυτό το λόγο, λέγεται ότι η μετάλλαξη Urucum επιδρά στο λιπόχρωμα με τον ίδιο τρόπο που η μετάλλαξη Κοβάλτιο επιδρά στη μελανίνη.

 Φωτογραφίες για σύγκριση κανονικού φαινότυπου (αριστερά) και Urucum (δεξια)

Συνομιλώντας με τον πρόεδρο του ορνιθολογικού οργανισμού κριτών της Βραζιλίας (OBJO), κ. Joao Basile, ο οποίος είναι και πολύ καλός μου φίλος και εξαιρετικός ορνιθολόγος, διαπίστωσα ότι ο δρόμος για την αναγνώριση του Urucum ως νέας μετάλλαξης δεν ήταν εύκολος.

Στην αρχή, ένα πολύ μεγάλο ποσοστό αυτών των πτηνών, αντιμετώπιζε προβλήματα νευρολογικού χαρακτήρα που κυρίως αφορούσαν δυσκολίες ως προς τον συγχρονισμό των κινήσεών τους. Όπως αναφέρθηκε όμως, η συνεισφορά του κ. Alvaro Blasina ήταν καταλυτική για την σταθεροποίηση της μετάλλαξης και με (οπισθο) διασταυρώσεις Urucum με κανονικά κόκκινα λιποχρωμικά έφτασε σε ένα εύρωστο, σταθερό και ικανό σμήνος. Αν και κάποια προβλήματα είναι ακόμη παρόντα σήμερα, αυτό συμβαίνει σε σημαντικά πολύ χαμηλότερο ποσοστό απ' ότι στο παρελθόν.

Είκοσι χρόνια μετά την πρώτη εμφάνισή του, μπορούμε πλέον να θαυμάσουμε το βραζιλιάνικο Urucum στην πλήρη του ομορφιά. Οι παρακάτω φωτογραφίες δόθηκαν απο τον κριτή (OMJ) κ. Carlito Lemo για την επίσημη παρουσίαση του Urucum απο την FBO/OBJO.

Αν και το Urucum είναι για την ώρα αναγνωρισμένο μόνο στις κατηγορίες των καθαρών λιποχρωμικών χιονέ και εντόνου πτερώματος και των rubino εκδοχών τους, η μεταφορά του σε μελανινικά πουλιά με κόκκινη βάση, έχει ήδη γίνει.

Η τεχνική ιδιαιτερότητα αυτής της μετάλλαξης είναι ότι μέσω της απαίτησης μας για χρώση των κεράτινων μερών (ράμφος, πόδια, νύχια), της ουράς και των πτερυγίων στη μέγιστη έκφραση του κόκκινου χρώματος, είμαστε αναγκασμένοι να ξεκινήσουμε την διαδικασία της βαφής, από τη φωλιά, αν όχι ακόμα πιο πριν. Απόρροια αυτής της απαίτησης είναι το Urucum προφανώς να μην εκτρέφεται στην κατηγορία των μωσαϊκών.

Bec-Jaune Καναρίνι, το κίτρινο ράμφος

Πριν λίγα χρόνια στην Ιταλία, σε ένα κοπάδι κίτρινων αχατών εμφανίστηκε ένα πουλί με κίτρινο ράμφος και πόδια. Πολλοί εκτροφείς σχολίασαν αρχικά το γεγονός σα να πρόκειται περί μιας τροποποίησης προκαλούμενης από τη δίαιτα. Από το 2015 όμως και πλέον, τα πρώτα κηλιδωτά (pied) δείγματα αυτής της ποικιλίας εκτρέφονται στην Ιταλία, αποτελώντας το πρώτο βήμα για τη δημιουργία εντελώς καθαρών κίτρινων λιποχρωμικών σε αυτή την επιθυμητή μορφή.  Αριστερά: Κιτρινόραμφος αχάτης κίτρινης βάσης και χιονέ πτερώματος. Δεξιά: Κιτρινόραμφο κηλιδωτό καναρίνι.

Αρχές του 2016 ήρθα σε επαφή με την Ισπανίδα εκτροφέα κα. Susana Mondelo, κάτι που με βοήθησε να κατανοήσω ουσιαστικά σημεία γύρω από το ζήτημα αυτού του φαινότυπου. Η κα. Mondelo, ήδη από το 2014, είχε καθαρά κίτρινα λιποχρωμικά με κίτρινο το ράμφος και τα άλλα κεράτινα μέρη. Μέσα στο 2016 παρήγαγε και την Lutino εκδοχή τους.

 Αριστερά: Κιτρινόραμφο lutino, Θηλυκό. Δεξιά: Κιτρινόραμφο κίτρινο λιποχρωμικό στο βάθος και κίτρινο λιποχρωμικό φορέας κίτρινο ράμφους μπροστά.

Μια μεγάλη έκπληξη με περίμενε στην τελευταία συνάντηση των ειδικών OMJ στην Cevia της Ιταλίας το 2016 για την κατηγορία D, των καναρινιών χρώματος. Κατά τη συνεδρίαση πληροφορήθηκα το αίτημα των Ισπανών για την έναρξη της διαδικασίας αναγνώρισης αυτής της νέας μετάλλαξης ως Bec-Jaune (κίτρινο ράμφος).

Αυτό που είναι σημαντικό να τονιστεί είναι πως οι ιδιότητες και η κληρονομικότητα αυτής της μετάλλαξης είναι πανομοιότυπες με την Urucum. Είναι δηλαδή και αυτή αυτοσωμική υπολειπόμενη, ανεξάρτητη του φύλου και εκδηλώνεται με την επέκταση του κίτρινου χρωματισμού στο ράμφος και τα άλλα κεράτινα μέρη μαζί με την επίδραση "κοβαλτίου" στο λιπόχρωμα των φτερών.

Σύμφωνα με την πρόταση των Ισπανών, αυτή η μετάλλαξη έλαβε χώρα αυθόρμητα και ανεξάρτητα της Urucum κατα το 1993. Σήμερα εκτρέφεται πέρα από την Ισπανία, στο Μεξικό, στην Ιταλία και την Βραζιλία.

 Φορέας κίτρινου ράμφους σε έντονο πτέρωμα και χιονέ κιτρινόραφο" "Κιτρινόραμφο εντόνου πτερώματος κατά την πτερόρροια.

Πρωτοεμφανίστηκε στην εκτροφή του Ισπανού εκτροφέα κ. Jose Luis Lozano απο την Orihuela. Αν και τέτοια πτηνά πρωτοπαρουσιάστηκαν σε εκθέσεις στην Ισπανία και στην Ιταλία, με τελευταία φορά στο παγκόσμιο της Πιατσέντζα το 2009, δεν ήταν υπό την κρίση των ειδικών OMJ/COM.

Eπισήμως παρουσιάστηκαν στο παγκόσμιο πρωτάθλημα της Αλμερίας στην Ισπανία το 2017, όταν και η διαδικασία της επίσημης αναγνώρισης τους είχε ξεκινήσει.

Παρόλα αυτά, η καταγωγή των κιτρινόραμφων καναρινιών δεν παύει να προξενεί ερωτήματα. Σύμφωνα με τα τελευταία ευρήματα, είναι πιθανό, να εμφανίστηκε λίγο έως πολύ, αυθόρμητα, σε διαφορετικά σημεία του κόσμου.

Ενώ κάποιες αναφορές κάνουν λόγο πως η προέλευση του Bec Jaune διαφέρει αυτής του Urucum, δεν μπορούμε να παραγνωρίσουμε το γεγονός της παρόμοιας επίδρασης, χωρίς αισθητές διαφορές, αυτών των μεταλλάξεων πάνω στον φαινότυπο και οτι το Bec-Jaune θα μπορούσε να παραχθεί απλά μεταβιβάζοντας το Urucum σε κίτρινη βάση, όπως έγινε και στην περίπτωση της μετάλλαξης ιβουάρ.

Για αυτούς τους λόγους, άσχετα με την καταγωγή του καθενός, θα μπορούσαμε να συμπεράνουμε ότι πρόκειται για την ίδια μετάλλαξη σε διαφορετική όμως βάση λιποχρώματος, κίτρινου ή κόκκινου.

Κίτρινο ράμφος σε φλώρους και καρδερίνες

Ενώ οι Φλώροι (Carduelis chloris) με κίτρινο ράμφος μπορούμε να πούμε πως είναι ήδη μια πραγματικότητα, σύμφωνα με πρόσφατες πληροφορίες αυτά τα χαρακτηριστικά μπορούν να εμφανιστούν και σε καρδερίνες (Carduelis carduelis).

Ο πρόεδρος των κατηγοριών G και H του γαλλικού οργανισμού κριτών, κ. Jean-Michel Eytorff, εδραίωσε και μετέδωσε το κίτρινο ράμφος σχεδόν σε όλες τις μεταλλάξεις φλώρων που γνωρίζουμε.

Κατέβαλε σπουδαία προσπάθεια και η δουλειά του, η γνώση και τα αποτελέσματα τους, παρουσιάστηκαν το φθινόπωρο στο έκτη διεθνή έκθεση της λέσχης Hornemanni - Carduelid in show 2016, Merlana, Friuli-Venezia Giulia στην Ιταλία.

Παρόλο που γνωρίζω τον κ. Jean-Michel Eytorff αρκετά χρόνια και σε πολλές περιστάσεις είχαμε την ευκαιρία να συζητήσουμε για την δουλειά του, η παραπάνω έκθεση, ήταν μια μοναδική ευκαιρία να αποκτήσω νέες εμπειρίες και γνώσεις. Για την ακρίβεια ο κ. Jean-Michel Eytorff εκτός από την παρουσίαση του power point, επέδειξε στην έκθεση ένα μεγάλο αριθμό φλώρων με κίτρινο ράμφος.

 Η παρουσίαση του κ. Jean-Michel Eytorff στην έκθεση Carduelid'in το 2016, Ιταλία.

Σύμφωνα με τις αφηγήσεις του όλα ξεκίνησαν το 2008, όταν στην προσπάθειά του να βελτιώσει την επίδραση της μετάλλαξης γκριζόπτερο (greywing) σε γκριζόπτερους φλώρους (διπλά παστέλ-αραιωμένοι), διασταύρωσε πατέρα με κόρη. Ένας από τους απογόνους ήταν το πρώτο κιτρινόραμφο αρσενικό στη διπλά αραιωμένη(γκριζόπτερο) μετάλλαξη.

Σήμερα ο κ. Jean-Michel Etorff διασπείρει το κίτρινο ράμφος σε όλες τις μεταλλάξεις φλώρων που εκτρέφει και όπως θα δείτε παρακάτω στις φωτογραφίες, μπορεί να συναχθεί ότι η επίδραση της μετάλλαξης του κίτρινου ράμφους είναι ολόιδια αυτής του Urucum.

Η επίδραση του "κίτρινου ράμφους" στους φλώρους

Η επίδραση της εν λόγω μετάλλαξης στα φτερά, είναι αρκετά ευδιάκριτη στις παρακάτω φωτογραφίες των παστέλ Ιζαμπέλ θηλυκών. Όπως μπορούμε να παρατηρήσουμε στη δεξιά φωτογραφία, η κιτρινόραμφη εκδοχή, παραπέμπει πιο πολύ σε κλασικό αρσενικό Παστέλ Ιζαμπέλ.

 Σύγκριση μεταξύ θηλυκών παστέλ Ιζαμπέλ, νορμάλ (αριστερά) με κιτρινόραφμη (δεξιά).

Στα πτηνά που είχα την ευκαιρία να δώ από κοντά και να σχολιάσω με τον εκτροφέα τους κ. Jean-Michel Eytorff, η επονομαζόμενη επίδραση "κοβαλτίου" στο λιπόχρωμα, ήταν πράγματι αξιοσημείωτη.

Στις παρακάτω φωτογραφίες βλέπουμε Φλώρους που παρουσιάστηκαν από τον κ. Jean-Michel Eytorff στην έκθεση Carduelid'in - Merlana 2016 στην Ιταλία και στο παγκόσμιο πρωτάθλημα της Αλμερίας στην Ισπανία το 2017. Βλέπουμε το Νορμάλ (πρωταθλητής), την εκδοχή του αχάτη (2η θέση) και την εκδοχή της Ιζαμπέλας (μάλλον σε stam που διακρίθηκε)

 Κιτρινόραφμοι Φλώροι, αρσενικά: Νορμάλ, Αχάτης και Ιζαμπέλ

Πρόσφατες πληροφορίες δείχνουν ότι το κίτρινο ράμφος στις ευρωπαϊκές σπίζες δεν εμφανίζεται μόνο στου φλώρους. Ο Ιταλός εκτροφέας κ. Marcello Stracqualursi έχει καρδερίνες με κίτρινο ράμφος.

 Κιτρινόραμφη καρδερίνα

Ο κ. Straccqualursi ισχυρίζεται ότι η κληρονομικότητα της μετάλλαξης του κίτρινου ράμφους στις καρδερίνες είναι αυτοσωμική υπολειπόμενη, ανεξάρτητη του φύλου. Πρέπει να τονιστεί όμως πως δεν υπάρχει σύμπτωση αυτού που συζητάμε εδώ με την κίτρινη ή χρυσή μετάλλαξη των καρδερινών, η οποία έχει σταθεροποιηθεί εδώ και καιρό.

Μελλοντικές μελέτες και διασταυρώσεις σίγουρα θα δείξουν περισσότερα στο προσεχές μέλλον, μέχρι στιγμής πάντως, όλα υποδεικνύουν ότι ακόμα και εδώ πρόκειται για την Bec-Jaune μετάλλαξη.

Συμπεράσματα

Από όλα όσα ειπώθηκαν παραπάνω, μπορούμε να εξάγουμε με ασφάλεια το εξής συμπέρασμα:

Η επίδραση των μεταλλάξεων Urucum και Bec-Jaune είναι πανομοιότυπη και εμφανίζεται ανεξάρτητα της τοποθεσίας και του είδους των πτηνών. Έτσι η προέκταση του λιποχρώματος, κόκκινου ή κίτρινου, στα κεράτινα μέρη και στις κορυφές των φτερών είναι ένα γενικό φαινόμενο και όλα υποδεικνύουν ότι μπορεί να θεωρηθεί μια μοναδική μετάλλαξη.

Χωρίς να εξετάσουμε την καταγωγή του Bec-Jaune καναρινιού, είτε είναι μια τυχαία μετάλλαξη, είτε κατά πόσο αυτή προήλθε από την Urucum, το πιο πιθανό είναι να πρόκειται για την ίδια μετάλλαξη.

Αν και η μόνη πραγματική απάντηση θα είναι η επιστημονική, μέσω της εξέτασης των γονιδίων (προσπάθειες ήδη γίνονται πάνω στο γένος Αγαπόρνις, στην "μελέτη του γονιδιώματος Αγάπορνις", σε μια διδακτορική διατριβή στο βορειοδυτικό πανεπιστήμιο Potchefstroom της νοτίου Αφρικής, έχοντας σαν υπεύθυνο καθηγητή τον κ. Dirk Van Abeele, (έδρα ορνιθογενετικής Βελγίου), το υπάρχον ικανοποιητικό πλαίσιο γνώσης στην ενασχόλησή μας μπορεί επίσης να επιτευχθεί ελέγχοντας δοκιμαστικές διασταυρώσεις καναρινιών με διαφορετικό λιπόχρωμα, κόκκινο και κίτρινο, ή από υβριδισμούς με την ήδη σταθεροποιημένη μετάλλαξη στα ευρωπαϊκά finch.

Αν έχουμε κατανοήσει όλα όσα ειπώθηκαν παραπάνω, θα μπορούμε να συμπεράνουμε ότι η ορολογία δεν έχει κάποιο ιδιαίτερο βάρος. Οπωσδήποτε έχουμε και θα έχουμε αρκετά εσφαλμένους και παράξενους όρους για τις μεταλλάξεις των πτηνών μας. Η εμπειρία δείχνει ότι πρέπει να σκεφτόμαστε με μια παγκόσμια προοπτική και για την ίδια μετάλλαξη θα έπρεπε να χρησιμοποιήσουμε μία μοναδική παγκόσμια ονομασία, για όλα τα πτηνά.

 Βαφή του σώματος από Ινδιάνους της Λατινικής Αμερικής. Δεξιά: Σπόροι Urucum

Αν οι παραπάνω μεταλλάξεις είναι οι ίδιες, θα ήταν κατάλληλο μέσα στα πλαίσια της COM/OMJ να εξεταστεί η υιοθέτηση μιας παγκόσμιας ονομασίας. Το όνομα Bec Jaune (κίτρινο ράμφος) είναι ημιτελές, καθώς δεν λαμβάνει υπόψιν του την επίδραση της μετάλλαξης και στα άλλα μέρη του σώματος, όπως στα πόδια και στα φτερά.

Από την άλλη το Urucum είναι παραδοσιακά προσδεδεμένο με το κόκκινο χρώμα ενός φυτού (δείτε φωτογραφία) και είναι ακατάλληλο συνεπώς να χαρακτηρίζει ένα πτηνό κίτρινης βάσης. Ως εκ τούτων, συνοψίζοντας, διάφορες πιθανότητες είναι δυνατές:

1. Διατηρούμε και τις δύο ονομασίες, Bec-Jaune και Urucum, όπως έχει ήδη γίνει στις περιπτώσεις των καναρινιών με κόκκινα μάτια (albino, lutino, rubino), το μόνο πρόβλημα είναι ότι το όνομα Bec-Jaune δεν υποδηλώνει ολόκληρο τον χρωματισμό του πτηνού.
2. Αποδίδουμε ένα άλλο όνομα αντί του Bec-Jaune, το οποίο να είναι ανάλογο του Urucum, δηλαδή ένα όνομα που να καλύπτει συνολικά τις επιδράσεις πάνω σε ένα κίτρινο πτηνό. Για παράδειγμα το όνομα ενός φυτού από το οποίο να παράγεται φυσική κίτρινη χρωστική.
3. Διατηρούμε το Urucum και το διασυνδέουμε με την κατηγορία του λιποχρώματος, όπως παράδειγμα Urucum κίτρινο ή Urucum κόκκινο. Το πρόβλημα συνεχίζει να υφίσταται γιατί το χρώμα του φυτού Urucum είναι κόκκινο.
4. Διαλέγουμε ένα εντελώς νέο όνομα το οποίο να υποδηλώνει την γενική επίδραση της μετάλλαξης και να διασυνδεθεί με το λιπόχρωμα. Παράδειγμα κίτρινο LIPO+ και κόκκινο lIPO+.

Εφόσον είμαστε σχεδόν σίγουροι ότι πρόκειται για την ίδια μετάλλαξη σε διαφορετική λιποχρωμική βάση, η διπλή ονομασία των περιπτώσεων (1) και (2) δεν αποτελούν ικανοποιητικές λύσεις. Αν και η πιο σωστή λύση φαίνεται να είναι η ανάδειξη μια εντελώς νέας ονομασίας όπως στην περίπτωση (4), είναι γεγονός πως η ακύρωση του ήδη εδραιωμένου ονόματος Urucum φαίνεται να είναι κάτι αρκετά δύσκολο.

Ως εκ τούτου η διατήρηση του ονόματος Urucum με μια επιπρόσθετη αναφορά στη λιποχρωμική βάση, όπως στην περίπτωση (3), φαίνεται να είναι η βέλτιστη επιλογή. Εξάλλου ένα λιγότερο γνωστό υβρίδιο του φυτού, το κίτρινο Urucum, υπάρχει στα αλήθεια σήμερα. Έτσι δεν υφίσταται ούτε τυπικό κώλυμα στην υιοθέτηση της περιπτώσεως (3).

Η διατροφική προετοιμασία του ζευγαριού μας είναι η μετάβαση από τη λιτή στην πλούσια διατροφή. Το κλειδί είναι ο σταδιακός εμπλουτισμός της με τροφές που ενισχύουν τη φυσική κατάσταση και βοηθούν τα πουλιά να ανταποκριθούν με επιτυχία στο έργο τους.

Προετοιμασία αναπαραγωγής


Το χειμώνα η μας πρέπει να είναι απλή και λιτή όπως ακριβώς είναι και στη φύση. Η καθημερινή διατροφή τους αποτελείται από ένα καλό, συσκευασμένο μείγμα σπόρων, και εμπλουτίζεται τακτικά από .

Στα πολλά κρύα (θερμοκρασίες κοντά ή υπό του μηδενός) μπορούμε στο μείγμα που δίνουμε να προσθέσουμε λίγο κανναβούρι (στην άκρη ενός κουταλιού του γλυκού). Τις τροφές με πρωτεΐνη (βραστό αυγό ή αυγοτροφή - σπιτική ή έτοιμη) μπορούμε να τις δίνουμε με αραιή συχνότητα, περίπου μια φορά κάθε 10-15 μέρες και όπως πάντα ένα κουταλάκι του γλυκού ανά καναρίνι. Όχι παραπάνω. Και καθόλου να μην δίνουμε όλο το χειμώνα θα είναι μια χαρά!

Σιγά σιγά ο χειμώνας φεύγει και τη θέση του παίρνει η γλυκανάλατη άνοιξη! Η θερμοκρασία αρχίζει να ανεβαίνει και η μέρα να μεγαλώνει όλο και περισσότερο. Όπως λοιπόν στη φύση, η μετάβαση από το κρύο του χειμώνα στην ζέστη και την μεγάλη μέρα της άνοιξης γίνεται σταδιακά, έτσι σταδιακά πρέπει να γίνει και η μετάβαση από την λιτή διατροφή στην πλούσια που δίνουμε κατά τη διάρκεια της αναπαραγωγής.

Διατροφική προετοιμασία του ζευγαριού

Χρόνια ακούμε για την διατροφική προετοιμασία. Αλλά τι ακριβώς είναι η διατροφική προετοιμασία;

Η διατροφική προετοιμασία του ζευγαριού μας πολύ απλά είναι αυτή ακριβώς η μετάβαση από την λιτή στην πλούσια διατροφή. Το κλειδί είναι η σταδιακή αύξηση της συχνότητας των έξτρα που δίνουμε στα καναρίνια μας αντιγράφοντας με αυτό τον τρόπο τη φύση.

Δεν μπορούμε ξαφνικά από εκεί που δίνουμε αυγοτροφή και λαχανικά μια φορά την εβδομάδα, να αρχίσουμε να δίνουμε όλα αυτά τα έξτρα καθημερινά, πιστεύοντας πως έτσι θα πυρώσουν μέσα σε 10 μέρες. Είναι αυτονόητο πως μια τέτοια πρακτική μόνο ζημιά θα κάνει στο καναρίνι μας, αντί να το βοηθήσει να ετοιμαστεί σωστά για την άνοιξη.

Διάρκεια διατροφικής προετοιμασίας;

Η διατροφική προετοιμασία πρέπει να διαρκεί περίπου 2 μήνες. Τόσο περίπου χρειαζόμαστε για να αλλάξουμε σταδιακά τη καθημερινή τους διατροφή. Και πραγματικά, είναι πολύ απλό να αλλάξετε σταδιακά τη διατροφή των καναρινιών σας από λιτή σε πλούσια, αρκεί να έχετε υπομονή.

Όλο το Γενάρη μπορούμε να δίνουμε αυγοτροφή μια φορά την εβδομάδα ή κάθε 10-15 μέρες. Και μετά αρχίζουμε να αλλάζουμε σταδιακά τη διατροφή των καναρινιών μας. Τις 3 πρώτες εβδομάδες του Φλεβάρη δίνουμε αυγοτροφή ή αυγό δύο φορές την εβδομάδα.

Τις επόμενες 3 εβδομάδες (4η του Φλεβάρη και 2 πρώτες του Μαρτίου) η συχνότητα αυξάνεται σε 3 φορές την εβδομάδα και μπορούμε τέλη Φλεβάρη να ξεκινήσουμε και την χορήγηση των έξτρα σπόρων (κία, καμελίνα κτλ).

Τις επόμενες 3 εβδομάδες (2 τελευταίες εβδομάδες του Μαρτίου και την 1η του Απριλίου) δίνουμε αυγοτροφή 4 φορές την εβδομάδα ή αλλιώς μέρα παρά μέρα, όπως και λαχανικά, φρούτα, βλαστωμένους σπόρους και έξτρα κία, καμελίνα κ.λπ.

Έξτρα τροφές πέρα από το μείγμα σπόρων

Για να τους προσφέρουμε μια ποικίλα, πλούσια και κυρίως ισορροπημένη διατροφή το μείγμα σπόρων δεν αρκεί. Πρέπει να εμπλουτίζουμε και την διατροφή τους με έξτρα φαγητά.

Βασικό έξτρα φαγητό για την περίοδο της αναπαραγωγής είναι φυσικά η αυγοτροφή ή το βραστό αυγό. Προσωπικά για να είναι καλυμμένα διατροφικά τους δίνω και τη και μια έτοιμη επώνυμη αυγοτροφή εναλλάξ. Πέρα από τις τροφές με αυγό, όλο το χρόνο πρέπει να τους δίνουμε και λαχανικά, φρούτα και βότανα για να έχουν μια ισορροπημένη διατροφή.

Όσο πλησιάζουμε προς την άνοιξη τόσο δίνουμε πιο συχνά λαχανικά, βότανα, φρούτα και αυγοτροφή. Επίσης στη διατροφική προετοιμασία του ζευγαριού μπορούμε να αρχίσουμε να δίνουμε και έξτρα σπόρους 2 φορές την εβδομάδα, ένα κουταλάκι του γλυκού ανά καναρίνι αρκεί.

Αυτοί οι έξτρα σπόροι είναι οι κία, καμελίνα, , bella di notte, κινόα και σπόροι υγείας. Μπορούμε να πάρουμε ίσες ποσότητες από τον κάθε σπόρο και να φτιάξουμε ένα μείγμα και να δίνουμε από αυτό 2-3 φορές την εβδομάδα.

Κάποιοι κατά τη διάρκεια της αναπαραγωγής εμπλουτίζουν το σταθερό μείγμα σπόρων που δίνουν με έξτρα περίλλα λευκή και αποφλοιωμένη βρώμη. Επίσης, οι βλαστωμένοι σπόροι από πολλούς χαρακτηρίζονται ως βόμβες ενέργειας και καλό θα ήταν να τους συμπεριλάβουμε στη διατροφική προετοιμασία του ζευγαριού μας.

Τέλος, το κόκκαλο σουπιάς είναι απαραίτητο να υπάρχει σε κάθε κλουβί όλο το χρόνο, αλλά κυρίως την περίοδο προετοιμασίας και αναπαραγωγής.

Αν όλο το χρόνο δίνετε όλα τα παραπάνω στη σωστή συχνότητα ανά εποχή, τα καναρίνια σας θα είναι γερά, υγιή και έτοιμα να ανταπεξέλθουν στις απαιτήσεις της άνοιξης. Και δε θα χρειάζεται να τα "ντοπάρετε" με διάφορα .

Ένα καναρίνι για να είναι υγιές και να πυρώσει την άνοιξη πρέπει να τρέφεται σωστά όλο το χρόνο και όχι μόνο την άνοιξη. Το μόνο που αλλάζει ανά εποχή είναι το πόσο συχνά δίνουμε το κάθε τι.

Προσωπικά θεωρώ πως λαχανικά, βότανα και φρούτα πρέπει να τους δίνουμε όλο το χρόνο με συχνότητα 2-3 φορές την εβδομάδα. Όταν οι νεοσσοί φτάσουν 15-20 ημερών και πάνω τότε μπορούμε κάθε μέρα να τους δίνουμε και από ένα διαφορετικό βότανο ή λαχανικό σε μικρή ποσότητα ώστε να μάθουν να τρώνε τα πάντα από αυτή την ηλικία. Και φυσικά στην πτερόροια μπορούμε και πρέπει να τους δίνουμε συχνότερα λαχανικά και φρούτα. Καλοκαιράκι βλέπετε.

Πρωτεϊνούχες τροφές, δηλαδή τροφές που περιλαμβάνουν αυγό τις προσφέρουμε στα καναρίνια μας με διαφορετική συχνότητα ανά εποχή. Το χειμώνα δίνουμε αραιά, και όσο πλησιάζουμε την άνοιξη τις δίνουμε όλο και πιο συχνά, μέχρι που έρχονται οι νεοσσοί και δίνουμε κάθε μέρα.

Τέλος την περίοδο της πτερόροιας αυγοτροφή δίνουμε 2-3 φορές την εβδομάδα. Τους βλαστωμένους σπόρους και τους έξτρα, μπορούμε να τους προσθέτουμε στη διατροφή τους τις περιόδους αναπαραγωγής και πτερόροιας.

Η διατροφή τους πλέον είναι πλούσια και ανοιξιάτικη!

Το φετινό μου πρόγραμμα διατροφικής προετοιμασίας για αναπαραγωγή


Πότε θα πυρώσουν τα καναρίνια μας;

Όλα τα καναρίνια "πυρώνουν" όταν νιώσουν πως έχει έρθει η άνοιξη. Το ένστικτό τους λοιπόν "ξυπνάει" μόνο όταν υπάρξουν οι κατάλληλες συνθήκες. Με άλλα λόγια όταν οι ημερήσιες θερμοκρασίες κυμαίνονται από τους 14 ως τους 20 βαθμούς Κελσίου και όταν η μέρα διαρκεί 13-14 ώρες. Και αυτές οι ιδανικές για αναπαραγωγή συνθήκες έρχονται τέλη Μαρτίου με αρχές Απριλίου.

Μην προσπαθήσετε να τα ζευγαρώσετε νωρίτερα. Το μόνο που θα καταφέρετε είναι να τα κουράσετε με άσπορα αυγά και να απογοητευτείτε εσείς οι ίδιοι.

Σημαντική λεπτομέρεια είναι πως για κάθε καναρίνι το πότε θα καταλάβει πως ήρθε η άνοιξη και ο χρόνος που χρειάζεται για να πυρώσει διαφέρει από οργανισμό σε οργανισμό. Υπάρχουν καναρίνια που από τον Μάρτιο έχουν ήδη πυρώσει και άλλα που νιώθουν έτοιμα τον Ιούνιο!

Σημαντικός παράγοντας είναι φυσικά το πότε έχουν γεννηθεί. Αν έχουν γεννηθεί Νοέμβρη από εκτός εποχής αναπαραγωγές τότε είναι λογικό να είναι μπερδεμένα και να μην πυρώσουν όταν πρέπει. Γι' αυτό και λέμε πάντα να ζευγαρώνετε τα καναρίνια σας την κατάλληλη εποχή.

Είναι καλό και για τα ίδια και για τα μετέπειτα καναρίνια που θα προκύψουν από αυτό το ζευγάρωμα. Ένα καναρίνι που έχει γεννηθεί τους ανοιξιάτικους μήνες, είναι σχεδόν βέβαιο πως την επόμενη άνοιξη που θα έρθει θα πυρώσει χωρίς να καταβάλλετε ιδιαίτερη προσπάθεια.

Έτσι, τα καναρίνια αντιλαμβάνονται πως πέρα από τις συνθήκες περιβάλλοντος, έχει αλλάξει και η διατροφή τους, έχει γίνει πλούσια και ποικίλα, όπως και στη φύση!

Παράλληλα από μέσα/τέλη του Μαρτίου αν δούμε τα δείγματα πως τα πουλιά έχουν πυρώσει και ταιριάξει, δηλαδή αν ταΐζονται από τα κάγκελα, αν ο αρσενικός τραγουδάει επίμονα προς το θηλυκό και η τελευταίο στήνεται ή κόβει χαρτιά, τότε δίνουμε φωλιά και νήμα στην μεριά του θηλυκού.

Λίγο πριν ολοκληρώσει το χτίσιμο της φωλιάς, τότε βγάζουμε το χώρισμα και… καλούς απογόνους!

Αν ακόμα δεν είναι έτοιμα συνεχίζουμε την ίδια πλούσια διατροφή μέχρι να δούμε πως είναι και τα δύο έτοιμα και πυρωμένα. Οπλιστείτε με υπομονή λοιπόν!

Μην ξεχνάτε πως ακόμα μπροστά σας έχετε δύο μήνες οπότε δεν χρειάζεται να αγχώνεστε! Γιατί το άγχος περνάει στα πουλιά μας και τα επηρεάζει αρνητικά. Με υπομονή, παρατηρητικότητα της συμπεριφοράς των πουλιών μας και δίνοντας τους μια σωστή και ισορροπημένη διατροφή όλο το χρόνο, η επιτυχία είναι μονόδρομος!

Καλή τύχη σε όλους!

Σχετικό περιεχόμενο

Τα μέσα και οι τρόποι για την ωοσκόπηση είναι πολλά και με μεγάλη ποικιλομορφία "εργαλείων", εντούτοις δεν αποφεύγονται τα σφάλματα κατά την εφαρμογή της, ούτε και οι παρανοήσεις κατά την εξέλιξη της ζωής του εμβρύου μέσα στο αυγό.

Πως και με ποια μέσα κάνουμε ωοσκόπηση

Όπως έχει αναλυθεί, η ωοσκόπηση τείνει να γίνει απαραίτητη σε κάθε επίπεδο εκτροφής ως μία προσπάθεια καταλαγιασμού των ανησυχιών των εκτροφέων και σε βάρος αν θέλετε της μαγείας του άγνωστου και των εκπλήξεων που κρύβει καλά μέσα του το αυγό.

Δύσκολα ή εύκολα, ακόμη και ο πιο άπειρος εκτροφέας θα θελήσει με τον ένα ή με τον άλλο τρόπο να ενημερωθεί για την κατάσταση των αυγών που επωάζονται μέσα στη φωλιά, για την πορεία της ζωής μέσα τους καθώς, για το αν ο αρσενικός εκπλήρωσε το χρέος τους και για την πιθανή εξέλιξή της.

Στις πολυγαμικές αναπαραγωγικές προσπάθειες ο έλεγχος της γονιμότητας των αυγών είναι απαραίτητος.

Μέσα και συσκευές για την ωοσκόπηση

Ποια είναι όμως τα μέσα, τα εργαλεία που χρησιμοποιούμε για να κάνουμε την ωοσκόπηση;

1. Φορητή φωτολυχνία led - φακός led

Ο ευρύτερα χρησιμοποιούμενος, μακράν ο οικονομικότερος και ο περισσότερο προσιτός τρόπος, αφορά τον έλεγχο με φωτολυχνία - φακό. Συνήθως πρόκειται για μια φορητή συσκευή με μπαταρίες που στα τελευταία χρόνια τις συναντούμε σε μεγάλη ποικιλία.

Κάποιες μάλιστα από αυτές είναι περισσότερο κατάλληλες για το σκοπό μας και μιλάμε για τις φωτολυχνίες κυρίως με εύκαμπτο βραχίονα που επιτρέπει τον επιτόπιο έλεγχο των αυγών μέσα στη φωλιά.

Tα πλεονεκτήματα όπως καταλαβαίνεται από τη χρήση τέτοιων συσκευών είναι πολλά και νομίζω πως πρέπει ενδεικτικά να αναφέρουμε πως:

1. Χρειάζονται ελάχιστα δευτερόλεπτα για να γίνει ο έλεγχος, συνεπώς η αναστάτωση στη μητέρα και τη φωλιά είναι ελάχιστη.
2. Δεν υπάρχει θερμική επιβάρυνση, τόσο στο αυγό όσο και στο έμβρυο.
3. Η χαμηλής έντασης λυχνία led δεν επιβαρύνει το έτσι κι αλλιώς τυφλό έμβρυο. Οι σχετικές ανησυχίες μάλιστα κάποιων εκτροφέων έχουν αποδειχτεί επιστημονικά αβάσιμες.
4. Επιτρέπουν την επιτόπου παρατήρηση των αυγών χωρίς την απομάκρυνσή τους απ' την ασφάλεια της φωλιάς.
5. Δεν καταστρέφουν τα αυγά και την αυτοπροστασία τους.
6. Χαμηλό κόστος αγοράς.

Σίγουρα υπάρχουν κι άλλα πλεονεκτήματα αλλά δεν πιστεύω πως χρειάζονται ιδιαίτερης αναφοράς μια και οι παραπάνω λόγοι είναι από μόνοι τους αρκετοί.

Πως χρησιμοποιούμε τον φακό και τι περιμένουμε να δούμε;

Η ένταση της λυχνίας led είναι αρκετή για να διαπεράσει το λεπτό κέλυφος των αυγών των ωδικών πτηνών και να μας δείξει σχεδόν καθαρά το εσωτερικό του αυγού και της κατάστασης που επικρατεί μέσα του.

Αυτό μπορεί να γίνει ευκολότερα σε χώρο με χαμηλό φωτισμό, έτσι ώστε το αποτέλεσμα να είναι απόλυτα ορατό και περισσότερο σαφές, για να μην επιδέχεται αμφισβήτηση κάτι που θα μας οδηγούσε λίγες μέρες αργότερα σε νέο έλεγχο.

Αν μάλιστα η διαδικασία ωοσκόπησης γίνει την έκτη ή έβδομη ημέρα, τότε βλέπουμε ένα θολό και σκοτεινό στο περισσότερο μέρος του αυγό που δηλώνει την ύπαρξη ζωής μέσα του ή βλέπουμε τη λέκιθο (κρόκο) που σήμαινει ότι δεν υπάρχει ζωή μέσα στο αυγό.

2. Συσκευή παρατήρησης εμβρύου

Στο εμπόριο υπάρχουν επίσης συσκευές που λειτουργούν όπως ο φακός αλλά μας επιτρέπουν λόγω του σχεδιασμού τους την λεπτομερή παρατήρηση της κατάστασης του εμβρύου μέσα στο αυγό.

Μπορούμε συνεπώς να δούμε την ανάπτυξη και τις ανατομικές λεπτομέρειες ανά ημέρα ανάπτυξης του εμβρύου, να παρατηρήσουμε λειτουργίες όπως για παράδειγμα της καρδιάς του καθώς και πολλές άλλες εξειδικευμένες εικόνες που σε καμία άλλη περίπτωση δεν θα μπορούσαμε να έχουμε.

Είναι οικονομικά προσιτές συσκευές και αν κάποιος επιθυμεί να εντρυφήσει σε ανατομικές λεπτομέρειες των αυγών και των εμβρύων τότε ως συσκευές καλύπτουν τις απαιτήσεις του.
Παρόμοιες συσκευές χρησιμοποιούνται σε εργαστήρια ή περισσότερο επαγγελματικές εκτροφές από ανθρώπους όμως που διαθέτουν και το ανάλογο επιστημονικό υπόβαθρο για να εκτιμήσουν, καταγράψουν και αξιολογήσουν τα "εμφανή" δεδομένα.

Day 8: Candling [1]

Οι συσκευές αυτές μας προσφέρουν τη δυνατότητα να ξεχωρίσουμε τα γονιμοποιημένα αυγά από αυτά που δεν έχουν γονιμοποιηθεί μιας και το ωάριο είναι ορατό αν φυσικά έχουμε μια σχετική εμπειρία και αν επιμείνουμε.

Με τη συσκευή έχουμε και τη δυνατότητα να διακρίνουμε τον ομόκεντρο κύκλο, το δαχτυλίδι όπως φαίνεται και στη φωτογραφία που ακολουθεί, με το γονιμοποιημένο ωάριο να προμηνύει την ανάπτυξη ζωής με την επώαση.

3. Έλεγχος ζωής των αυγών στο νερό

Οι δύο προηγούμενοι τρόποι μας επιτρέπουν να δούμε αν έχει γονιμοποιηθεί το αυγό και αν έχει αναπτυχθεί η ζωή μέσα σ' αυτό. Σε καμία περίπτωση δεν μπορούμε να καταλάβουμε αν συνεχίζει ο νεοσσός να είναι στη ζωή ή για λόγους εμβρυϊκής θνησιμότητας εγκατέλειψε την προσπάθεια για να έρθει στον κόσμο μας.

Η μέθοδος με τη χρήση του νερού, μας επιτρέπει να διακρίνουμε αν το έμβρυο παραμένει ζωντανό μέσα στο αυγό και έχει εφαρμογή κυρίως τις τελευταίες μέρες της επώασης όταν το έμβρυο είναι αρκετά ανεπτυγμένο.

Στη μέθοδο αυτή χρειαζόμαστε ένα δοχείο με νερό κοντά στους 34-36 βαθμούς Κελσίου στο οποίο θα βάλουμε το υπό έλεγχο αυγό. Αν το αυγό μείνει στον πάτο του δοχείου, τότε έχουμε ένα φρέσκο αλλά μη γονιμοποιημένο αυγό ενώ αν επιπλέει (εξ αιτίας του θαλάμου με αέρα που υπάρχει μέσα σ' αυτό) τότε έχουμε είτε ζωντανό είτε νεκρό έμβρυο μέσα του.

Πολυμέσο youtube: -ip-o-9y45g

Η ελάχιστη κίνηση του νεοσσού στο αυγό δημιουργεί μια ανεπαίσθητη κίνηση του αυγού στο νερό, τη δημιουργία δονήσεων και κυματισμού που φανερώνει σε μας την ύπαρξη της ζωής. Αν οι κινήσεις και οι κυματισμοί απουσιάζουν τότε βρισκόμαστε είτε σε μη γονιμοποιημένο αυγό είτε σε νεκρό έμβρυο.

Η πιο πάνω μέθοδος ενέχει και σοβαρούς κινδύνους και μεγάλο ρίσκο για την ασφάλεια του αυγού και συνεπώς και τη ζωή του εμβρύου. Στη δοκιμή που έγινε (για χάρη αυτής της παρουσίασης) το νερό αφού έβρασε μερικά λεπτά στους 100 βαθμούς Κελσίου για να εξαλειφθεί ο κίνδυνος μετάδοσης μικροβίων, αφέθηκε να κρυώσει σταδιακά στο περιβάλλον μέχρι τους 35 βαθμούς.

Κατά τη γνώμη μου αποτελεί τον πιο ακατάλληλο τρόπο ελέγχου γιατί υπάρχει κίνδυνος:

1. Εισχώρησης του νερού στο αυγό από πόρους ή μικρορωγμές και να το καταστρέψουν,
2. Ανάπτυξης βακτηριδίων λόγω της έστω και μικρής χρονικά αύξησης της υγρασίας πάνω του.
3. Καταστροφής του αυγού από λάθος θερμοκρασία στο νερό δοκιμής που είτε θα παγώσει είτε θα "βράσει" τη ζωή μέσα του.
4. Καταστροφής του αυγού στην προσπάθεια στεγνώματος πριν την επιστροφή του στη φωλιά

Φυσικά στους πιο πάνω κινδύνους μπορεί να προστεθούν κι άλλοι που μου διαφεύγουν αλλά στην πραγματικότητα και ένας από αυτούς αρκεί για να μας αποτρέψει από παρόμοια δοκιμή, ειδικά αν δεν κριθεί απαραίτητη.

4. Ψηφιακός ελεγκτής αυγών

Οι δύο πρώτοι τρόποι εφαρμογής της ωοσκόπησης προϋποθέτουν καλή όραση από τον εκτροφέα, κατάλληλες συνθήκες φωτισμού, ενέχουν σοβαρά ποσοστά σφαλμάτων αλλά κυρίως δεν μπορούν αν πιστοποιήσουν την κατάσταση του εμβρύου μέσα στο αυγό.

Ενώ δηλαδή μπορεί να βλέπουμε σκούρο το εσωτερικό του αυγού ή να διακρίνουμε ακόμη και το έμβρυο εν τούτοις όμως μπορεί άνετα αυτό να μην είναι ζωντανό και να έχουμε εσφαλμένη εικόνα του.

Ο τρίτος τρόπος στη σειρά όπως αναφέρθηκε, μας δίνει τη δυνατότητα να δούμε αν υπάρχει ζωή μέσα στο αυγό, αλλά ενέχει μεγάλο ρίσκο για τη ζωή και την εξέλιξη του εμβρύου μέσα σ' αυτό γιατί εκτίθεται σε καταστάσεις που κανείς δεν μπορεί να προβλέψει την εξέλιξή τους.

Τα παραπάνω σφάλματα και κινδύνους έρχεται να "διορθώσει" μια σύγχρονη ηλεκτρονική συσκευή κατασκευασμένη αποκλειστικά για το σκοπό αυτό που μας επιτρέπει με απόλυτη βεβαιότητα να γνωρίζουμε την κατάσταση των αυγών πριν τα αφήσουμε ή τα αφαιρέσουμε από τη φωλιά τους.

Είναι η τελευταία και προς το παρόν μοναδική πρόταση της τεχνολογίας στην παρακολούθηση των κάθε είδους αυγών των πτηνών μας και απαραίτητη στις πιο "επαγγελματικές" εκτροφικές προσπάθειες.

Σαν συσκευή δεν εκθέτει τα αυγά σε κινδύνους όπως οι υψηλές θερμοκρασίες ή μεγάλη ένταση από το φως. Διαθέτοντας παλμογράφο μας επιτρέπει τη γραφική απεικόνιση των παλμών της καρδιάς του εμβρύου που βρίσκεται μέσα στο αυγό. Είναι σημαντικό να βλέπουμε και να διαβάζουμε τους χτύπους της ζωής και της δημιουργίας.

Η συσκευή μπορεί να χρησιμοποιηθεί σχεδόν από την αρχή της επώασης αρκεί να έχει αρχίσει να χτυπά η καρδιά του εμβρύου. Στον παλμογράφο όταν υπάρχει ζωή μέσα στο αυγό, καταγράφονται οι παλμοί της καρδιάς του εμβρύου που κτυπά με τρελούς ρυθμούς για τα δικά μας δεδομένα.

Σε φυσιολογικές συνθήκες η καρδιά του εμβρύου των μικρόσωμων καναρινιών την βλέπουμε να χτυπά με 240 έως και 400+ παλμούς το λεπτό.

Οι παλμοί διαφοροποιούνται προς τα κάτω στα πρώτα δύο λεπτά στην προσπάθεια εξοικονόμησης ενέργειας λόγω της ψύξης που επέρχεται στο αυγό από το περιβάλλον και μειώνονται ακόμη περισσότερο όσο αυξάνεται ο χρόνος μακριά από την προστασία της φωλιάς. Φυσικά αυτό επηρεάζεται και από τις συνθήκες που υπάρχουν στο χώρο εκτροφής.

Να θυμίσω εδώ πως στα άγρια καναρίνια Serinus canarius η καρδιά τους κτυπά κατά μέσο όρο με 514 παλμούς το λεπτό ενώ οι καρδιακοί παλμοί στα ενήλικα καναρίνια ξεκινούν από τους 360 σε κατάσταση ηρεμίας και φτάνουν τους 1000 όπως φαίνεται και στη σελίδα 363 (pdf) στις καταστάσεις κινδύνων και μεγάλου στρες.

Καλά θα κάνουμε να θυμόμαστε την επόμενη φορά που θα χρειαστεί να πιάσουμε το καναρίνι μας πως η καρδιά του κτυπά με δεκαεπτά περίπου καρδιακούς παλμούς το δευτερόλεπτο.

Συνημμένο αρχείο #74495

Επιπρόσθετα με τη συσκευή αυτή μας δίνεται η δυνατότητα αναγνώρισης του φύλου των εμβρύων μια και υπάρχει μικρή διαφοροποίηση στους καρδιακούς παλμούς τους. Αυτό φυσικά μόνο σε βάθος χρόνου μπορεί να αξιολογηθεί και μέσα από τη διαδικασία της αρχειοθέτησης να γίνει δεδομένο. Μέχρι τότε είναι απλά παρατηρήσεις εκτροφέων κι όχι δεδομένο.

Media gallery Ωοσκόπησης

Σχετικό περιεχόμενο

Ωοσκόπηση - Να αφαιρέσω τ' αυγά από τη φωλιά; Εσωτερική άποψη του αυγού Η αναπαραγωγή των καναρινιών

Όλα τα είδη παπαγάλων προτιμούν τις ξύλινες εξωτερικές φωλιές. Οι φωλιές μπορεί να είναι τετράγωνες ή παραλληλόγραμμες σε διάφορες διαστάσεις.

Φωλιές παπαγάλων

Οι παπαγάλοι μεσαίου μεγέθους χρησιμοποιούν συνήθως φωλιές σε σχήμα L, όπου η είσοδος είναι από το κατακόρυφο τμήμα, με ή χωρίς συρτάρι για τα αυγά, με στρογγυλή είσοδο και με πατήθρα ή χωρίς, αλλά σχεδόν πάντα με ανακλινόμενο καπάκι για να έχουμε ορατότητα και να ελέγχουμε την πορεία την αναπαραγωγής.

Φωτό: Φωλιές παπαγάλων Cockatiels - Lovebirds - Budgies (από αριστερά προς τα δεξιά) [1]

Για τα μεγαλύτερα είδη παπαγάλων που είναι πιο δύσκολοι στην αναπαραγωγή σε συνθήκες αιχμαλωσίας και πιο σχολαστικοί στην επιλογή φωλιάς, προσφέρουμε δυο-τρεις εναλλακτικές θέσεις.

Πολύ σημαντικό είναι να υπάρχει ευκολία (πάτημα, πατήθρα) εσωτερικά και εξωτερικά της φωλιάς ώστε να διευκολύνεται η είσοδος-έξοδος των γονέων και να μην πηδούν με κίνδυνο να σπάσουν τα αυγά.

Φωτό: Φωλιά για παπαγάλους African grey και Amazon [2]

Για τους πολύ μεγάλους παπαγάλους, εφαρμόζουμε επιπρόσθετα κάποιο πλέγμα στο εσωτερικό της για να διευκολύνεται η αναρρίχηση προς την οπή. Απαραίτητη προϋπόθεση, η φωλιά να είναι τουλάχιστον δύο φορές μεγαλύτερη από το μέγεθός τους, για να μην καταστρέφονται οι μακριές ουρές τους.

Για αναπαραγωγή σε εξωτερικό χώρο, αν η περίοδος χαρακτηρίζεται από σχετικά χαμηλές θερμοκρασίες, προτείνεται η επιλογή των ελάχιστων επιτρεπτών διαστάσεων, ώστε να διατηρείται η βέλτιστη θερμοκρασία εντός της φωλιάς από την επαφή των σωμάτων των πουλιών, ενώ αντίθετα σε εσωτερικούς χώρους επιλέγεται κατά το δυνατόν το μέγιστο μέγεθος φωλιάς ανά είδος, ώστε να παρέχεται η δυνατότητα τήρησης αποστάσεων και εκτόνωσης της θερμότητας.

Προκειμένου να αποφύγουμε την πολλή υγρασία με συνέπεια την υπερβολική ανάπτυξη παθογόνων μικροοργανισμών, μπορούμε στον πάτο να ανοίξουμε λίγες μικρές τρύπες για εξαερισμό, πολύ μικρές όμως, και όχι ικανές να ψυχραίνουν το εσωτερικό της φωλιάς.

Υλικά επίστρωσης φωλιάς

Οι περισσότεροι παπαγάλοι στρώνουν υλικά στον πυθμένα της φωλιάς, η οποία πάντως πρέπει να διαθέτει ένα ξυστό κοίλωμα ώστε να μην κυλούν τα αυγά. Στη φωτογραφία [3] βλέπε αυτό το κοίλωμα στον πάτο της φωλιάς.

Το υλικό, εκτός της αναπαυτικής θέσης για τους νεοσσούς, λειτουργεί και ως θερμομονωτικό (υλικό), αλλά και ελαττώνει την υγρασία.

Προσφέρουμε ροκανίδι (όχι από κέδρο), πευκοβελόνες, ίνες κοκκοφοίνικα, φύλλα δάφνης και αρωματικά βότανα.

Τα budgies ως επί το πλείστον δεν χρησιμοποιούν υλικά επικάλυψης της φωλιάς, ωστόσο δεν είναι απόλυτο, γι' αυτό καλό είναι να προσφέρουμε και σε αυτά, αφήνοντας την επιλογή στα ίδια.

Κάποιοι έμπειροι εκτροφείς που έχουν καλή σχέση με τα ζευγάρια τους, τοποθετούν πλαστικά αφαιρούμενα δοχεία στη βάση της φωλιάς και όταν λερωθούν τα αντικαθιστούν με καθαρά και νέο υλικό επίστρωσης. Αυτή είναι μια τακτική που έχει τον κίνδυνο να πάψει να φροντίζει το ζευγάρι τα μικρά του, γι' αυτό δεν προτείνεται σε ερασιτέχνες εκτροφείς μικρής εμπειρίας.

Διαστάσεις και υλικά επίστρωσης φωλιών για παπαγάλους

Είδος παπαγάλου	Εσωτερικές διαστάσεις	Διάμετρος εισόδου	Πάχος ξύλου	Υλικό επίστρωσης
African Grey Congo	Υ 55 εκ. x Π 41 εκ. x Β 25 εκ.	11 εκ.	20 χιλ.
African Grey Timneh	Υ 41 εκ. x Π 33 εκ. x Β 26εκ.	10 εκ.	20 χιλ.
Alexandrine Parakeets	Υ 55εκ. x Π 41εκ. x Β 25εκ.	11εκ.	2εκ.
Amazons: Blue front, Yellow-crowned, Double yellow head, Mealy, Spectacled, Yellow-naped	Υ 55 εκ. x Π 41 εκ. x Β 25εκ.	11 εκ.	2εκ.
Amazons: Green-cheeked, Lilac crowned, Mexican redhead	Υ 41 εκ. x Π 33 εκ. x Β 26εκ.	10 εκ.	2εκ.
Amazons: Orange-winged	Υ 41 εκ. x Π 33 εκ. x Β 26 εκ.	10 εκ.	20 χιλ.
Amazons: White-fronted	Υ 41 εκ. x Π 33 εκ. x Β 26εκ.	10 εκ.	2εκ.
Amazons: Yellow-naped, Spectacled, Double yellow-headed	Υ 55 εκ. x Π 41 εκ. x Β 25 εκ.	11 εκ.	20 χιλ.
Bourke's parrots	18 εκ. (κουτί κύβος)	5εκ. (τρύπα εισόδου με εσωτερική σκάλα).	1,2εκ.
Budgerigars	Μ 19 εκ. x Π 16 εκ. x Β 16 εκ.	5 εκ. (βαθούλωμα στο κέντρο του δαπέδου με εσωτερική και εξωτερική πατήθρα).	1,2εκ.
Budgerigars Αγγλικά	Μ 20 εκ. x Π 18 εκ. x Υ 18εκ.	(Λοιπά στοιχεία ως ανωτέρω)	(Λοιπά στοιχεία ως ανωτέρω)
Caiques	Υ 41εκ. x Π 33εκ. x Β 26εκ.	8εκ.	2εκ.
Canary-winged	18 εκ. κουτί κύβος.	5εκ. (τρύπα εισόδου με εσωτερική σκάλα).	1,2εκ.
Cockatiels	Υ 25 εκ. x Π 30 εκ. x Β 25 εκ.	8 εκ. (με σκάλα - πατήθρα).	1,2εκ.
Cockatoos: Citron, Greater sulfur, Lesser or Medium sulfur, Moluccan, Umbrella	Υ 55εκ. x Π 41εκ. x Β 36εκ.	11εκ. (2 (ΔΥΟ) τρύπες εισόδου-εξόδου).	2εκ.
Cockatoos: Goffins, Rose breasted	Υ 55εκ. x Π 41εκ. x Β 26εκ.	11εκ. (2 (ΔΥΟ) τρύπες εισόδου-εξόδου).	2εκ.
Conures: Black-capped, Brown-throat, Green-cheek, Maroon Belly, Halfmoon, Peach-fronted (με σκάλα-πατήθρα)	Υ 25 εκ. x Π 30 εκ. x Β 25 εκ.	8 εκ.	1,2εκ.
Conures: Gold Capped, Jardines, Jenday, Sun	Υ 41 εκ. x Π 33 εκ. x Β 26 εκ.	10 εκ.	20 χιλ.
Conures: Blue Crown, Cherry-headed, Mitred, Nanday	Υ 41 εκ. x Π 33 εκ. x Β 26 εκ.	10 εκ.	20 χιλ.
Conures: Patagonian	Υ 55 εκ. x Π 41 εκ. x Β 25 εκ.	11 εκ.	1,2εκ.
Derbyan Parakeets	Υ 55 εκ. x Π 41 εκ. x Β 25 εκ.	11εκ.	2εκ.
Eclectus large	Υ 55 εκ. x Π 41 εκ. x Β 25 εκ.	11εκ.	2εκ.
Grey Cheek	18 εκ. κουτί κύβος.	5εκ. (τρύπα εισόδου με εσωτερική σκάλα).	1,2εκ.
Hawk-headed parrots	Υ 55 εκ. x Π 41 εκ. x Β 25 εκ.	11εκ.	2εκ.
Kakarikis	Σχήμα L (μπότα). Υ 41εκ. (21εκ. Το μικρό ύψος) x Μ 41εκ. (συνολικό) x Β 21εκ.	10εκ. (είσοδος στο υψηλότερο σημείο).	1,2εκ.
Lorries: Chattering, Rainbow, Red	Σχήμα L (μπότα). Υ 41εκ. (21εκ. Το μικρό ύψος) x Μ 41εκ. (συνολικό) x Β 21εκ.	10εκ. (είσοδος στο υψηλότερο σημείο).	1,2εκ.
Lovebirds	18 εκ. κουτί κύβος.	5εκ. (είσοδος με εσωτερική σκάλα).	1,2εκ.
Macaws: Bare-eyed	Υ 55 εκ. x Π 41 εκ. x Β 26 εκ.	11 εκ. (2 (ΔΥΟ) τρύπες εισόδου-εξόδου).	20 χιλ.
Macaws: Blue & Gold, Red Fronted, Scarlet	Υ 45 εκ. x Π 45 εκ. x Β 80 εκ.	20 εκ.	20 χιλ.
Macaws: Hahn’s, Noble, Yellow Collared	Υ 41 εκ. x Π 33 εκ. x Β 26 εκ.	10 εκ.	20 χιλ.
Macaws Severe	Υ 55 εκ. x Π 41 εκ. x Β 25 εκ.	11 εκ.	20 χιλ.
Macaws: Greenwing, Military	Υ 50 εκ. x Π 50 εκ. x Β 80 εκ.	20 εκ.	20 χιλ.
Meyers	Σχήμα L (μπότα). Υ 36εκ. (21εκ. Το μικρό ύψος) x Μ 18εκ. (συνολικό) x Β 18εκ.	8εκ. (είσοδος στο υψηλότερο σημείο).	2εκ.
Moustache parakeets	Σχήμα L (μπότα). Υ 36εκ. (18εκ. Το μικρό ύψος) x Μ 36εκ. (συνολικό) x Β 18εκ.	8εκ. (είσοδος στο υψηλότερο σημείο).	2εκ.
Parrotlets	Υ 15 εκ. x Π 20 εκ. x Β 15 εκ.	6 εκ.	1,2εκ.
Princess of Wales parakeets	Σχήμα L (μπότα). Υ 56εκ. (21εκ. Το μικρό ύψος) x Μ 41εκ. (συνολικό) x Β 21εκ.	8εκ. (είσοδος στο υψηλότερο σημείο).	2εκ.
Pionus parrots	Υ 41 εκ. x Π 33 εκ. x Β 26 εκ.	10εκ.	2εκ.
Plum-headed parakeets	Σχήμα L (μπότα). Υ 36εκ. (18εκ. Το μικρό ύψος) x Μ 36εκ. (συνολικό) x Β 18εκ.	8εκ. (είσοδος στο υψηλότερο σημείο).	2εκ.
Rosellas:	Σχήμα L (μπότα). Υ 56εκ. (21εκ. Το μικρό ύψος) x Μ 41εκ. (συνολικό) x Β 21εκ.	8εκ. (είσοδος στο υψηλότερο σημείο).	2εκ.
Quaker (Monk)	26 εκ. κουτί κύβος.	8 εκ. (είσοδος με εσωτερική σκάλα και εξωτερική πατήθρα).	1,2εκ.
Red belly parrots	Σχήμα L (μπότα). Υ 36εκ. (21εκ. Το μικρό ύψος) x Μ 18εκ. (συνολικό) x Β 18εκ.	8εκ. (είσοδος στο υψηλότερο σημείο).	2εκ.
Red rump	18 εκ. κουτί κύβος.	5εκ. (τρύπα εισόδου με εσωτερική σκάλα).	1,2εκ.
Ringneck Indian	Υ 41 εκ. x Π 33 εκ. x Β 26 εκ.	8 εκ.	1,2εκ.
Rock pebblers	Σχήμα L (μπότα). Υ 56εκ. (21εκ. Το μικρό ύψος) x Μ 41εκ. (συνολικό) x Β 21εκ.	8εκ. (είσοδος στο υψηλότερο σημείο).	2εκ.
Scarlet-chested	18 εκ. κουτί κύβος.	5εκ. (τρύπα εισόδου με εσωτερική σκάλα).	1,2εκ.
Senegal parrots	Σχήμα L (μπότα). Υ 36εκ. (21εκ. Το μικρό ύψος) x Μ 18εκ. (συνολικό) x Β 18εκ.	8εκ. (είσοδος στο υψηλότερο σημείο).	2εκ.
Turquoisine	18 εκ. κουτί κύβος.	5εκ. (τρύπα εισόδου με εσωτερική σκάλα).	1,2εκ.

Σχετικό περιεχόμενο

Πως καθαρίζουμε τις φωλιές των παπαγάλων; Κατασκευή φωλιάς για Parrotlet Φωλιές και υλικά κατασκευής που επιλέγουν τα πουλιά στη φύση